
<?xml version="1.0"?>
<feed xmlns="http://www.w3.org/2005/Atom" xml:lang="es">
	<id>https://es.hispanopedia.com/api.php?hidebots=1&amp;hideWikibase=1&amp;urlversion=1&amp;days=7&amp;limit=50&amp;action=feedrecentchanges&amp;feedformat=atom</id>
	<title>Hispanopedia  - Cambios recientes [es]</title>
	<link rel="self" type="application/atom+xml" href="https://es.hispanopedia.com/api.php?hidebots=1&amp;hideWikibase=1&amp;urlversion=1&amp;days=7&amp;limit=50&amp;action=feedrecentchanges&amp;feedformat=atom"/>
	<link rel="alternate" type="text/html" href="https://es.hispanopedia.com/wiki/Especial:CambiosRecientes"/>
	<updated>2026-05-16T19:15:44Z</updated>
	<subtitle>Realiza un seguimiento de los cambios más recientes en la wiki en este canal.</subtitle>
	<generator>MediaWiki 1.45.3</generator>
	<entry>
		<id>https://es.hispanopedia.com/index.php?title=Charleroi&amp;diff=476823&amp;oldid=476822</id>
		<title>Charleroi</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://es.hispanopedia.com/index.php?title=Charleroi&amp;diff=476823&amp;oldid=476822"/>
		<updated>2026-05-14T22:14:04Z</updated>

		<summary type="html">&lt;p&gt;&lt;/p&gt;
&lt;table style=&quot;background-color: #fff; color: #202122;&quot; data-mw=&quot;interface&quot;&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-marker&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-content&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-marker&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-content&quot; /&gt;
				&lt;tr class=&quot;diff-title&quot; lang=&quot;es&quot;&gt;
				&lt;td colspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;&quot;&gt;← Revisión anterior&lt;/td&gt;
				&lt;td colspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;&quot;&gt;Revisión del 00:14 15 may 2026&lt;/td&gt;
				&lt;/tr&gt;&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot; id=&quot;mw-diff-left-l30&quot;&gt;Línea 30:&lt;/td&gt;
&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot;&gt;Línea 30:&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;| div_1 = Charleroi&amp;lt;br /&amp;gt;[[Marcinelle]]&amp;lt;br /&amp;gt;[[Couillet]]&amp;lt;br /&amp;gt;[[Dampremy]]&amp;lt;br /&amp;gt;[[Goutroux]]&amp;lt;br /&amp;gt;[[Marchienne-au-Pont]]&amp;lt;br /&amp;gt;[[Monceau-sur-Sambre]]&amp;lt;br /&amp;gt;[[Mont-sur-Marchienne]]&amp;lt;br /&amp;gt;[[Jumet]]&amp;lt;br /&amp;gt;[[Gosselies]]&amp;lt;br /&amp;gt;[[Lodelinsart]]&amp;lt;br /&amp;gt;[[Ransart (Bélgica)|Ransart]]&amp;lt;br /&amp;gt;[[Roux (Bélgica)|Roux]]&amp;lt;br /&amp;gt;[[Gilly (Charleroi)|Gilly]]&amp;lt;br /&amp;gt;[[Montignies-sur-Sambre]]&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;| div_1 = Charleroi&amp;lt;br /&amp;gt;[[Marcinelle]]&amp;lt;br /&amp;gt;[[Couillet]]&amp;lt;br /&amp;gt;[[Dampremy]]&amp;lt;br /&amp;gt;[[Goutroux]]&amp;lt;br /&amp;gt;[[Marchienne-au-Pont]]&amp;lt;br /&amp;gt;[[Monceau-sur-Sambre]]&amp;lt;br /&amp;gt;[[Mont-sur-Marchienne]]&amp;lt;br /&amp;gt;[[Jumet]]&amp;lt;br /&amp;gt;[[Gosselies]]&amp;lt;br /&amp;gt;[[Lodelinsart]]&amp;lt;br /&amp;gt;[[Ransart (Bélgica)|Ransart]]&amp;lt;br /&amp;gt;[[Roux (Bélgica)|Roux]]&amp;lt;br /&amp;gt;[[Gilly (Charleroi)|Gilly]]&amp;lt;br /&amp;gt;[[Montignies-sur-Sambre]]&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;}}&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;}}&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;−&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&#039;&#039;&#039;Charleroi&#039;&#039;&#039; &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;([ʃaʁləʁwa]&lt;/del&gt;, &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;derivado &lt;/del&gt;del Rey [[Carlos II de España]] es la mayor ciudad y [[Municipios de Bélgica|municipio]] de [[Región Valona|Valonia]], ubicada en la [[provincia de Henao]], [[Bélgica]]. &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;Tiene &lt;/del&gt;una población &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;estimada, a inicios de 2021, &lt;/del&gt;de 201&lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;&amp;amp;nbsp;&lt;/del&gt;837 habitantes.&amp;lt;ref&amp;gt;{{Cita web|url=https://statbel.fgov.be/fr/commune/charleroi#dashboard2|título=Dato STATBEL}}&amp;lt;/ref&amp;gt; &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;Su área metropolitana comprende un área de 1462&amp;amp;nbsp;km² y una población total de 201 837 habitantes en 2021.&lt;/del&gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&#039;&#039;&#039;Charleroi&#039;&#039;&#039;, &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;cuyo nombre se deriva &lt;/ins&gt;del Rey [[Carlos II de España]]&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;, &lt;/ins&gt;es la mayor ciudad y [[Municipios de Bélgica|municipio]] de [[Región Valona|Valonia]], ubicada en la [[provincia de Henao]], [[Bélgica]]. &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;Su área metropolitana comprende un área de 1462&amp;amp;nbsp;km² y &lt;/ins&gt;una población &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;total &lt;/ins&gt;de 201 837 habitantes &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;en 2021&lt;/ins&gt;.&amp;lt;ref&amp;gt;{{Cita web|url=https://statbel.fgov.be/fr/commune/charleroi#dashboard2|título=Dato STATBEL}}&amp;lt;/ref&amp;gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;El [[Municipios de Bélgica|municipio]] está situado entre dos ramales del río [[Sambre]], en una zona marcada por la actividad industrial (siderurgia, cristalería, productos químicos, construcciones eléctricas, construcciones mecánicas). La ciudad está en el centro de una vasta cuenca minera, ahora totalmente abandonada, una vez llamada &amp;#039;&amp;#039;Pays Noir&amp;#039;&amp;#039; (&amp;quot;país negro&amp;quot;). Aunque la mayoría de industrias han cerrado desde la década de 1950, la panorámica continuaba todavía identificada por los [[relave]]s y las antiguas edificaciones industriales.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;El [[Municipios de Bélgica|municipio]] está situado entre dos ramales del río [[Sambre]], en una zona marcada por la actividad industrial (siderurgia, cristalería, productos químicos, construcciones eléctricas, construcciones mecánicas). La ciudad está en el centro de una vasta cuenca minera, ahora totalmente abandonada, una vez llamada &amp;#039;&amp;#039;Pays Noir&amp;#039;&amp;#039; (&amp;quot;país negro&amp;quot;). Aunque la mayoría de industrias han cerrado desde la década de 1950, la panorámica continuaba todavía identificada por los [[relave]]s y las antiguas edificaciones industriales.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot; id=&quot;mw-diff-left-l96&quot;&gt;Línea 96:&lt;/td&gt;
&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot;&gt;Línea 96:&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;El [[Tratado de Baden (1714)|Tratado de Baden]] de 1714 la incluyó en los [[Países Bajos Austríacos]]. El [[Príncipe de Conti]] francés tomó la ciudad nuevamente en 1745, pero fue devuelta a [[Austria]] en 1748, iniciando un periodo de prosperidad bajo el mandato de [[José II de Habsburgo|José II]]. Las industrias del cristal, el acero y el carbón, que venían funcionando desde un siglo antes, florecieron durante este periodo.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;El [[Tratado de Baden (1714)|Tratado de Baden]] de 1714 la incluyó en los [[Países Bajos Austríacos]]. El [[Príncipe de Conti]] francés tomó la ciudad nuevamente en 1745, pero fue devuelta a [[Austria]] en 1748, iniciando un periodo de prosperidad bajo el mandato de [[José II de Habsburgo|José II]]. Las industrias del cristal, el acero y el carbón, que venían funcionando desde un siglo antes, florecieron durante este periodo.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;−&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;[[Archivo:Charleroi - Place Verte 2017-03-26 - 02 - reflet dans la façade de Rive Gauche.jpg|thumb&lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;|izquierda&lt;/del&gt;|Centro Comercial Rive Gauche visto desde la Place Vert]]&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;[[Archivo:Charleroi - Place Verte 2017-03-26 - 02 - reflet dans la façade de Rive Gauche.jpg|thumb|Centro Comercial Rive Gauche visto desde la Place Vert]]&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Los conflictos comenzaron nuevamente en 1790, año de inicio de los conflictos civiles, en aquel momento liderada por los [[Estados Unidos de Bélgica]]. Los austriacos tomaron la ciudad, sin embargo fueron expulsados de ella por los franceses tras la [[Batalla de Jemappes]] el 6 de noviembre de 1792, pero reconquistada tan solo cuatro meses más tarde. El 12 de junio de 1794, el ejército revolucionario francés de Sambre-et-Meuse, bajo las órdenes de [[Jean-Baptiste Jourdan]], estableció su sede en Charleroi y obtuvo una victoria decisiva en la [[Batalla de Fleurus (1794)|Batalla de Fleurus]]. La ciudad fue conocida bajo el nombre revolucionario de Libre-sur-Sambre hasta 1800. [[Napoleón Bonaparte|Napoleón]] permaneció en Charleroi durante un par de días en junio de 1815, justo antes de la [[Batalla de Waterloo]]. Tras su derrota, toda la zona fue anexionada a los Países Bajos y se construyeron nuevos muros alrededor de la ciudad.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Los conflictos comenzaron nuevamente en 1790, año de inicio de los conflictos civiles, en aquel momento liderada por los [[Estados Unidos de Bélgica]]. Los austriacos tomaron la ciudad, sin embargo fueron expulsados de ella por los franceses tras la [[Batalla de Jemappes]] el 6 de noviembre de 1792, pero reconquistada tan solo cuatro meses más tarde. El 12 de junio de 1794, el ejército revolucionario francés de Sambre-et-Meuse, bajo las órdenes de [[Jean-Baptiste Jourdan]], estableció su sede en Charleroi y obtuvo una victoria decisiva en la [[Batalla de Fleurus (1794)|Batalla de Fleurus]]. La ciudad fue conocida bajo el nombre revolucionario de Libre-sur-Sambre hasta 1800. [[Napoleón Bonaparte|Napoleón]] permaneció en Charleroi durante un par de días en junio de 1815, justo antes de la [[Batalla de Waterloo]]. Tras su derrota, toda la zona fue anexionada a los Países Bajos y se construyeron nuevos muros alrededor de la ciudad.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;

&lt;!-- diff cache key mw_dbes_wd:diff:1.41:old-476822:rev-476823:php=table --&gt;
&lt;/table&gt;</summary>
		<author><name>Rafael Minuesa</name></author>
	</entry>
	<entry>
		<id>https://es.hispanopedia.com/index.php?title=Charleroi&amp;diff=476822&amp;oldid=0</id>
		<title>Charleroi</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://es.hispanopedia.com/index.php?title=Charleroi&amp;diff=476822&amp;oldid=0"/>
		<updated>2026-05-14T22:12:02Z</updated>

		<summary type="html">&lt;p&gt;Página creada con «{{Ficha de entidad subnacional | nombre completo = Charleroi | unidad = Ciudad | tipo_superior_1 = Región | superior_1 = {{BEL|VAL}} | tipo_superior_2 = Provincia | superior_2 = {{BEL|WHT}} | tipo_superior_3 = Distrito | superior_3 = &lt;a href=&quot;/index.php?title=Distrito_de_Charleroi&amp;amp;action=edit&amp;amp;redlink=1&quot; class=&quot;new&quot; title=&quot;Distrito de Charleroi (la página no existe)&quot;&gt;Charleroi&lt;/a&gt; | bandera_borde = Si | mapa_loc = Bélgica | mapa_loc1 = Henao | fundación = 1666 por Francisco Castel Rodrigo | idioma = &lt;a href=&quot;/wiki/Idioma_franc%C3%A9s&quot; title=&quot;Idioma francés&quot;&gt;Francés&lt;/a&gt; | miembro_de = &lt;a href=&quot;/index.php?title=Eurocities&amp;amp;action=edit&amp;amp;redlink=1&quot; class=&quot;new&quot; title=&quot;Eurocities (la página no existe)&quot;&gt;Eurocities&lt;/a&gt;, Comunidad de Ciu…»&lt;/p&gt;
&lt;p&gt;&lt;b&gt;Página nueva&lt;/b&gt;&lt;/p&gt;&lt;div&gt;{{Ficha de entidad subnacional&lt;br /&gt;
| nombre completo = Charleroi&lt;br /&gt;
| unidad = Ciudad&lt;br /&gt;
| tipo_superior_1 = Región&lt;br /&gt;
| superior_1 = {{BEL|VAL}}&lt;br /&gt;
| tipo_superior_2 = Provincia&lt;br /&gt;
| superior_2 = {{BEL|WHT}}&lt;br /&gt;
| tipo_superior_3 = Distrito&lt;br /&gt;
| superior_3 = [[Distrito de Charleroi|Charleroi]]&lt;br /&gt;
| bandera_borde = Si&lt;br /&gt;
| mapa_loc = Bélgica&lt;br /&gt;
| mapa_loc1 = Henao&lt;br /&gt;
| fundación = 1666 por Francisco Castel Rodrigo&lt;br /&gt;
| idioma = [[Idioma francés|Francés]]&lt;br /&gt;
| miembro_de = [[Eurocities]], [[Comunidad de Ciudades Ariane]]&lt;br /&gt;
| dirigentes_títulos = Alcalde&lt;br /&gt;
| dirigentes_nombres = &lt;br /&gt;
| superficie = 102,9&lt;br /&gt;
| población = 201 837&lt;br /&gt;
| población_año = 2021&lt;br /&gt;
| densidad = 1961,5&lt;br /&gt;
| prefijo telefónico = 071&lt;br /&gt;
| horario = [[CET]]&lt;br /&gt;
| horario_verano = [[CEST]]&lt;br /&gt;
| imagen = Charleroi - place Charles II.jpg&lt;br /&gt;
| imageninferior_tamaño = &lt;br /&gt;
| pie_de_imagen = Vista de la plaza Carlos II desde el campanario en un día de mercado&lt;br /&gt;
| página web = www.charleroi.be&lt;br /&gt;
| tipo_div_1 = [[Deelgemeente]]&lt;br /&gt;
| div_1 = Charleroi&amp;lt;br /&amp;gt;[[Marcinelle]]&amp;lt;br /&amp;gt;[[Couillet]]&amp;lt;br /&amp;gt;[[Dampremy]]&amp;lt;br /&amp;gt;[[Goutroux]]&amp;lt;br /&amp;gt;[[Marchienne-au-Pont]]&amp;lt;br /&amp;gt;[[Monceau-sur-Sambre]]&amp;lt;br /&amp;gt;[[Mont-sur-Marchienne]]&amp;lt;br /&amp;gt;[[Jumet]]&amp;lt;br /&amp;gt;[[Gosselies]]&amp;lt;br /&amp;gt;[[Lodelinsart]]&amp;lt;br /&amp;gt;[[Ransart (Bélgica)|Ransart]]&amp;lt;br /&amp;gt;[[Roux (Bélgica)|Roux]]&amp;lt;br /&amp;gt;[[Gilly (Charleroi)|Gilly]]&amp;lt;br /&amp;gt;[[Montignies-sur-Sambre]]&lt;br /&gt;
}}&lt;br /&gt;
&amp;#039;&amp;#039;&amp;#039;Charleroi&amp;#039;&amp;#039;&amp;#039; ([ʃaʁləʁwa], derivado del Rey [[Carlos II de España]] es la mayor ciudad y [[Municipios de Bélgica|municipio]] de [[Región Valona|Valonia]], ubicada en la [[provincia de Henao]], [[Bélgica]]. Tiene una población estimada, a inicios de 2021, de 201&amp;amp;nbsp;837 habitantes.&amp;lt;ref&amp;gt;{{Cita web|url=https://statbel.fgov.be/fr/commune/charleroi#dashboard2|título=Dato STATBEL}}&amp;lt;/ref&amp;gt; Su área metropolitana comprende un área de 1462&amp;amp;nbsp;km² y una población total de 201 837 habitantes en 2021.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
El [[Municipios de Bélgica|municipio]] está situado entre dos ramales del río [[Sambre]], en una zona marcada por la actividad industrial (siderurgia, cristalería, productos químicos, construcciones eléctricas, construcciones mecánicas). La ciudad está en el centro de una vasta cuenca minera, ahora totalmente abandonada, una vez llamada &amp;#039;&amp;#039;Pays Noir&amp;#039;&amp;#039; (&amp;quot;país negro&amp;quot;). Aunque la mayoría de industrias han cerrado desde la década de 1950, la panorámica continuaba todavía identificada por los [[relave]]s y las antiguas edificaciones industriales.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
La ciudad tiene una importante dimensión cultural gracias a sus numerosos museos y salas de espectáculos. Ha visto nacer muchos talentos como dibujantes de historietas bajo la dirección de su famosa escuela de Marcinelle, cuyas estatuas de los personajes adornan la ciudad.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
Después de un largo período de decadencia, la ciudad, bajo el impulso de actores públicos y privados, se reorientó a partir de 2008 e invirtió masivamente, por un lado, en la renovación y creación de infraestructuras y de eventos culturales, mientras restauraba un lugar de iniciativa ciudadana. Por otro lado, invierte en infraestructura, vivienda y servicios con el objetivo de volver a convertirse, en 2025, en un punto estratégico y atractivo para residentes, visitantes e inversionistas.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
== Geografía ==&lt;br /&gt;
Charleroi está a unos 50 kilómetros al sur de [[Bruselas]]. Sus habitantes son comúnmente conocidos como &amp;#039;&amp;#039;Carolorégiens&amp;#039;&amp;#039; o simplemente &amp;#039;&amp;#039;Carolos&amp;#039;&amp;#039;.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
[[Archivo:Map Charleroi.svg|thumb|Municipio de Charleroi.]]&lt;br /&gt;
El municipio comprende:&lt;br /&gt;
{|&lt;br /&gt;
|valign=&amp;quot;top&amp;quot;|&lt;br /&gt;
* I. el centro de la ciudad de Charleroi&lt;br /&gt;
|}&lt;br /&gt;
y los antiguos municipios, que se fusionaron en Charleroi en 1977:&lt;br /&gt;
{|&lt;br /&gt;
|valign=&amp;quot;top&amp;quot; width=50%|&lt;br /&gt;
* II. [[Dampremy]]&lt;br /&gt;
* III. [[Lodelinsart]]&lt;br /&gt;
* IV. [[Gilly (Bélgica)|Gilly]]&lt;br /&gt;
* V. [[Montignies-sur-Sambre]]&lt;br /&gt;
* VI. [[Couillet (Bélgica)|Couillet]]&lt;br /&gt;
* VII. [[Marcinelle]]&lt;br /&gt;
* VIII. [[Mont-sur-Marchienne]]&lt;br /&gt;
|valign=&amp;quot;top&amp;quot; width=50%|&lt;br /&gt;
* IX. [[Marchienne-au-Pont]]&lt;br /&gt;
* X. [[Monceau-sur-Sambre]]&lt;br /&gt;
* XI. [[Goutroux]]&lt;br /&gt;
* XII. [[Roux (Bélgica)|Roux]]&lt;br /&gt;
* XIII. [[Jumet]]&lt;br /&gt;
* XIV. [[Gosselies]]&lt;br /&gt;
* XV. [[Ransart (Bélgica)|Ransart]]&lt;br /&gt;
|}&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&amp;#039;&amp;#039;&amp;#039;Poblaciones vecinas&amp;#039;&amp;#039;&amp;#039; :&lt;br /&gt;
{|&lt;br /&gt;
|valign=&amp;quot;top&amp;quot; width=50%|&lt;br /&gt;
* a. [[Les Bons Villers]]&lt;br /&gt;
* b. [[Fleurus]]&lt;br /&gt;
* c. [[Châtelet (Bélgica)|Châtelet]]&lt;br /&gt;
* d. [[Gerpinnes]]&lt;br /&gt;
* e. [[Ham-sur-Heure-Nalinnes]]&lt;br /&gt;
|valign=&amp;quot;top&amp;quot; width=50%|&lt;br /&gt;
* f. [[Montigny-le-Tilleul]]&lt;br /&gt;
* g. [[Fontaine-l&amp;#039;Évêque]]&lt;br /&gt;
* h. [[Courcelles (Bélgica)|Courcelles]]&lt;br /&gt;
* i. [[Pont-à-Celles]]&lt;br /&gt;
|}&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
== Historia ==&lt;br /&gt;
=== Orígenes ===&lt;br /&gt;
La zona de Charleroi quedó asentada en el periodo prehistórico, con vestigios de actividades comerciales y metalúrgicas junto al [[río Sambre]]. Algunos edificios públicos, templos y villas fueron construidos en este lugar durante el periodo del [[Antigua Roma|Imperio romano]]. También se han descubierto diversas sepulturas, con joyas y armas en su interior. &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
La primera mención del lugar por escrito, con el nombre de Charnoy, data del {{siglo|IX||s}} y se encontró en la abadía de [[Lobbes]], que ofrece una lista de poblaciones vecinas y zonas donde cobrar el [[diezmo]]. Durante la [[Edad Media]], Charnoy fue solo una más de las pequeñas poblaciones de la zona, con no más de cincuenta habitantes, y como parte del [[Condado de Namur]].&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
=== Fundación ===&lt;br /&gt;
La historia de la ciudad comienza en 1664. En la primavera de ese año, [[Francisco de Moura Corterreal|Francisco Castel Rodrigo]], Gobernador de los [[Países Bajos Españoles|Países Bajos]] al servicio de [[Carlos II de España]], que por aquel entonces contaba con tres años, expropió los terrenos a los nobles locales para construir una fortaleza al lado del Sambre. El 3 de septiembre de 1666, el nombre de Charnoy fue oficialmente reemplazado por el de la recién fundada ciudad de Charles-Roy (Rey Carlos), así llamada en honor de Carlos II. El cronograma FVNDATVR CAROLOREGIVM (MDCLVVVI), se puede observar en la entrada. Un año más tarde el ejército de [[Luis XIV]], bajo las órdenes de [[Turenne]], logró tomar la fortaleza. [[Vauban]] completó los trabajos de fortificación, asegurándose además su futuro con los privilegios asociados: un puente fue construido sobre el río y el terreno libre fue distribuido entre los habitantes.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
[[Archivo:Prise de Charleroi - 12 juin 1667.jpg|miniaturadeimagen|Asedio de Charleroi (1667)]]&lt;br /&gt;
Poco después de su fundación, el 27 de mayo de 1667, la nueva ciudad fue ocupada por las tropas francesas. El [[Tratado de Aquisgrán (1668)|Tratado de Aquisgrán]] de 1668 otorgó la villa a [[Francia en la Edad Moderna|Francia]], pero fue cedida de nuevo a los españoles en 1678 mediante el [[Tratados de Nimega|Tratado de Nimega]]. Otra vez tomada por los franceses en 1693, fue cedida nuevamente a los españoles en 1697 mediante el [[Tratado de Rijswijk]], y posteriormente tomada por las tropas de la [[Tratado de La Haya (1701)|Alianza de La Haya]] en 1706 en la [[Guerra de Sucesión española]]. &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
El [[Tratado de Baden (1714)|Tratado de Baden]] de 1714 la incluyó en los [[Países Bajos Austríacos]]. El [[Príncipe de Conti]] francés tomó la ciudad nuevamente en 1745, pero fue devuelta a [[Austria]] en 1748, iniciando un periodo de prosperidad bajo el mandato de [[José II de Habsburgo|José II]]. Las industrias del cristal, el acero y el carbón, que venían funcionando desde un siglo antes, florecieron durante este periodo.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
[[Archivo:Charleroi - Place Verte 2017-03-26 - 02 - reflet dans la façade de Rive Gauche.jpg|thumb|izquierda|Centro Comercial Rive Gauche visto desde la Place Vert]]&lt;br /&gt;
Los conflictos comenzaron nuevamente en 1790, año de inicio de los conflictos civiles, en aquel momento liderada por los [[Estados Unidos de Bélgica]]. Los austriacos tomaron la ciudad, sin embargo fueron expulsados de ella por los franceses tras la [[Batalla de Jemappes]] el 6 de noviembre de 1792, pero reconquistada tan solo cuatro meses más tarde. El 12 de junio de 1794, el ejército revolucionario francés de Sambre-et-Meuse, bajo las órdenes de [[Jean-Baptiste Jourdan]], estableció su sede en Charleroi y obtuvo una victoria decisiva en la [[Batalla de Fleurus (1794)|Batalla de Fleurus]]. La ciudad fue conocida bajo el nombre revolucionario de Libre-sur-Sambre hasta 1800. [[Napoleón Bonaparte|Napoleón]] permaneció en Charleroi durante un par de días en junio de 1815, justo antes de la [[Batalla de Waterloo]]. Tras su derrota, toda la zona fue anexionada a los Países Bajos y se construyeron nuevos muros alrededor de la ciudad.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
=== Siglos XIX y XX ===&lt;br /&gt;
[[Archivo:Maximilien Luce (1858-1941) Fabrieken bij Charleroi - Musée d&amp;#039;Orsay Parijs 22-8-2017 16-28-31.JPG|miniaturadeimagen|Fábricas cerca de Charleroi hacia finales del {{siglo|XIX||s}} en una pintura de [[Maximilien Luce]]]]&lt;br /&gt;
La [[Revolución belga]] de 1830 otorgó a la zona su libertad respecto de los Países Bajos, introduciéndola además en un nuevo periodo de prosperidad, todavía basada principalmente en las industrias del cristal, la metalurgia y el carbón, denominándose la zona como “país negro” (en francés &amp;#039;&amp;#039;pays noir&amp;#039;&amp;#039;). Tras la [[Revolución Industrial]], Charleroi se benefició de un aumento de la productividad de la industria metalúrgica. Gente de toda [[Europa]] se vio atraída por las oportunidades económicas que esto representaba y su población creció rápidamente. En 1871, los muros alrededor de la ciudad se vinieron abajo.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
Tuvieron lugar duros enfrentamientos durante la [[Primera Guerra Mundial]] dada la ubicación estratégica de la ciudad respecto al Sambre. Tras la [[Segunda Guerra Mundial]], Charleroi se vio abocada a un gran declive de su industria pesada. Tras su fusión con varias localidades cercanas en 1977, la ciudad continúa siendo a día de hoy la más grande de [[Región Valona|Valonia]] y la cuarta mayor de Bélgica.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
=== Siglo XXI ===&lt;br /&gt;
Charleroi entró en una fase de transición desde 2008, una fase que pretende insuflar nueva vida al centro de la ciudad, que poco a poco se fue desgastando. La ciudad está emprendiendo importantes obras de urbanización con el fin de mejorar su atractivo. Esta dinámica de reconversión económica, ambiental y urbana se apoya en grandes proyectos, entre ellos el proyecto Phénix, finalizado en 2014, que se aplica principalmente a la Ville Basse.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
Entre las importantes remodelaciones se encuentran la Place de la Digue y los Muelles de Sambre. También se construyó un nuevo centro de distribución urbana, que permite que los acarreos pesados dejen sus mercancías y luego sean distribuidas por vehículos eléctricos livianos a las empresas de la ciudad. Finalmente, el &amp;#039;&amp;#039;Placerelle&amp;#039;&amp;#039;, una construcción híbrida entre un puente y una plaza, se instaló sobre el Sambre con el objetivo de crear una continuidad entre el bulevar Tirou, el centro multimedia Quai10 y la orilla sur del Sambre, donde se encuentra la estación de tren y la estación de metro y autobús.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
El otro gran proyecto, con una financiación privada de más de 200 millones de euros, es el proyecto Rive Gauche, cuyo objeto es la implantación de un centro comercial acompañado de viviendas y oficinas en la Ville Basse. Fue en el marco de este proyecto y tras varios recursos ante el Consejo de Estado interpuestos por los propietarios que finalmente se inició el derribo de las columnatas el 10 de febrero de 2015.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
== Demografía ==&lt;br /&gt;
Todos los datos históricos relativos al actual municipio, el siguiente gráfico refleja su evolución demográfica, incluyendo municipios después de efectuada la fusión el 1 de enero de 1977.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
{{Gráfica de evolución|tipo=demográfica|anchura=700|nombre=Charleroi|1846|54694|1866|103173|1880|145284|1890|169962|1900|198837|1910|224238|1920|230917|1930|244961|1947|233737|1961|241991|1970|236776|1981|222343|1990|206779|2000|200827|2010|202598|2021|201837}}&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
== Política ==&lt;br /&gt;
[[Archivo:Charleroi - Hôtel de Ville - 2012.jpg|thumb|Ayuntamiento de Charleroi]]&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
== Economía ==&lt;br /&gt;
El municipio cuenta con un área industrial, con un sector secundario centrado en el hierro y el acero, cristaleras, químicas, y aparatos de ingeniería eléctrica. Charleroi está en el centro de una zona rica en extracciones de carbón, llamada &amp;#039;&amp;#039;Pays noir&amp;#039;&amp;#039;.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
== Lugares de interés ==&lt;br /&gt;
* El [[Campanarios de Bélgica y Francia|campanario]] está incluido en la lista de lugares que son [[Patrimonio de la Humanidad]].&lt;br /&gt;
* La &amp;#039;&amp;#039;Maison Dorée&amp;#039;&amp;#039; fue construida en 1899 por el arquitecto de [[Art Nouveau|art nouveau]] Alfred Frère. El nombre de este edificio procede del [[esgrafiado]] dorado que adorna la fachada.&lt;br /&gt;
* La ciudad también aloja diversos museos (finas artes, cristal y [[Museo de la Fotografía de Charleroi]]).&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&amp;lt;gallery&amp;gt;&lt;br /&gt;
Charleroi - Place du Manège - 2023-09-03 - 02.jpg&lt;br /&gt;
Charleroi altar church.jpg&lt;br /&gt;
Charleroi - Place Verte - 2021-03-27 - 01.jpg&lt;br /&gt;
Charleroi - 2019-08-24 - 05 - quai Arthur Rimbaud et quai de Sambre.jpg&lt;br /&gt;
Charleroi - Beffroi vu de la rue Montal - 01.jpg&lt;br /&gt;
Charleroi - église Saint-Christophe - 2024-10-16 - 01.jpg&lt;br /&gt;
&amp;lt;/gallery&amp;gt;&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
== Transportes ==&lt;br /&gt;
=== Aéreo ===&lt;br /&gt;
[[Archivo:Aeroport de Charleroi Bruxelles Sud.jpg|thumb|Aeropuerto de Charleroi]]&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
El [[aeropuerto de Bruselas Sur|aeropuerto de Bruselas-Sur-Charleroi]] en [[Gosselies]], a 7&amp;amp;nbsp;km al norte del centro, fue inaugurado en 1919 como escuela de vuelo.&amp;lt;ref&amp;gt;[https://web.archive.org/web/20081114102611/http://www.charleroi-airport.com/doc.php?nd=115&amp;amp;tid=15&amp;amp;site=1&amp;amp;lg=2&amp;amp;deploy=1 Cómo empezó todo]&amp;lt;/ref&amp;gt; Más tarde, este aeropuerto albergó la factoría de construcción de los aviones [[Fairey]] bajo licencia.&amp;lt;ref&amp;gt;{{Cita web |url=http://www.baha.be/Webpages/Navigator/Belgian_Aviation_History/Industry/Sonaca.htm |título=Avions Fairey Gosselies |fechaacceso=2 de marzo de 2010 |fechaarchivo=20 de junio de 2010 |urlarchivo=https://web.archive.org/web/20100620005139/http://www.baha.be/Webpages/Navigator/Belgian_Aviation_History/Industry/Sonaca.htm |deadurl=yes }}&amp;lt;/ref&amp;gt;&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
Gosselies es actualmente utilizado como aeropuerto alternativo a Bruselas. La aerolínea de bajo coste [[Ryanair]] es la mayor aerolínea operadora en el aeropuerto, junto con vuelos de [[Wizz Air]], [[Jet4you]] y (durante los veranos solo) [[On Air (aerolínea)]]. Los vuelos chárter vacacionales también acostumbran a utilizar este aeropuerto.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
Se inauguró una nueva terminal en enero de 2008,&amp;lt;ref&amp;gt;[http://web.archive.org/web/http://www.charleroi-airport.com/doc.php?nd=162&amp;amp;tid=62&amp;amp;docid=357&amp;amp;lg=2&amp;amp;page=5&amp;amp;site=1 Martes 29 de enero de 2008 : Apertura de la nueva terminal en el aeropuerto de Bruselas Sur-Charleroi. Guía de usuario]&amp;lt;/ref&amp;gt; reemplazando a la anterior edificación que ya se había quedado pequeña al superar su capacidad desde hacía bastante tiempo.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
Bruselas se encuentra a 47&amp;amp;nbsp;km al norte del aeropuerto de Charleroi.&lt;br /&gt;
[[File:Charleroi - 2019-08-24 - 05 - quai Arthur Rimbaud et quai de Sambre.jpg|thumb|Quai Arthur Rimbaud y Quai de Sambre en agosto de 2019]]&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
=== Férreo ===&lt;br /&gt;
{{AP|S-Trein Charleroi}}&lt;br /&gt;
La [[estación de Charleroi-Sud]] es la principal estación de la ciudad. Posee conexiones IC y R de la [[Sociedad Nacional de los Ferrocarriles Belgas|SNCB]]. Además, es el epicentro de 4 líneas de [[Tren de cercanías|cercanías]], denominadas [[S-Trein]], que la unen con las principales áreas urbanas del área metropolitana.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
=== Metro ===&lt;br /&gt;
{{AP|Metro de Charleroi}}&lt;br /&gt;
La red de [[Metro de Charleroi]] se compone de cuatro líneas que conectan la ciudad y ciudades cercanas. Parte de la red es famosa por usar uno de los restantes sistemas de tranvía estrecho, el antiguo sistema belga de tranvías nacionales.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
=== Autobús ===&lt;br /&gt;
{{AP|Autobuses de Charleroi}}&lt;br /&gt;
El transporte público está operado por [[TEC (transporte)|TEC]] (Transport En Commun), la compañía de transporte público [[Región Valona|valona]]. La gran región de Charleroi está servido por más de 100 líneas de autobús de esta compañía, además de otras procedentes de las compañías de transporte de áreas cercanas.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
== Referencias fílmicas ==&lt;br /&gt;
* &amp;#039;&amp;#039;Odette Toulemonde&amp;#039;&amp;#039;, de [[Eric-Emmanuel Schmitt]].&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
== Homenajes ==&lt;br /&gt;
El asteroide [[(17428) Charleroi]] descubierto en 1989 fue nombrado así por esta ciudad.&amp;lt;ref&amp;gt;{{Cita web|url=https://ssd.jpl.nasa.gov/tools/sbdb_lookup.html#/?sstr=17428|título=17428 Charleroi (1989 DL)|autor=Jet Propulsion Laboratory|idioma=en|fechaacceso=25 de diciembre de 2023}}&amp;lt;/ref&amp;gt;&lt;br /&gt;
== Ciudades hermanadas ==&lt;br /&gt;
{{lista de columnas|2|&lt;br /&gt;
* [[Hirson]] (Francia)&lt;br /&gt;
* [[Saint-Junien]] (Francia)&lt;br /&gt;
* [[Schramberg]] (Alemania)&lt;br /&gt;
* [[Waldkirch (Baden)|Waldkirch]] (Alemania)&lt;br /&gt;
* [[Manoppello]] (Italia)&lt;br /&gt;
* [[Casarano]] (Italia)&lt;br /&gt;
* [[Follonica]] (Italia)&lt;br /&gt;
* [[Himeji, Hyōgo|Himeji]] (Japón)&lt;br /&gt;
* [[Donetsk]] (Ucrania)&lt;br /&gt;
* [[Pittsburgh]] (Estados Unidos)&lt;br /&gt;
}}&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
== Personas notables ==&lt;br /&gt;
{{AP|Categoría:Personas de Charleroi}}&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
== Referencias ==&lt;br /&gt;
{{listaref}}&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
== Enlaces externos ==&lt;br /&gt;
{{commonscat|Charleroi}}&lt;br /&gt;
* [http://www.charleroi.be Sitio web oficial de la villa de Charleroi]&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
[[Categoría:Charleroi| ]]&lt;/div&gt;</summary>
		<author><name>Rafael Minuesa</name></author>
	</entry>
	<entry>
		<id>https://es.hispanopedia.com/index.php?title=Flandes_espa%C3%B1ol&amp;diff=476821&amp;oldid=476817</id>
		<title>Flandes español</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://es.hispanopedia.com/index.php?title=Flandes_espa%C3%B1ol&amp;diff=476821&amp;oldid=476817"/>
		<updated>2026-05-14T10:55:51Z</updated>

		<summary type="html">&lt;p&gt;&lt;span class=&quot;autocomment&quot;&gt;Bruselas&lt;/span&gt;&lt;/p&gt;
&lt;table style=&quot;background-color: #fff; color: #202122;&quot; data-mw=&quot;interface&quot;&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-marker&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-content&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-marker&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-content&quot; /&gt;
				&lt;tr class=&quot;diff-title&quot; lang=&quot;es&quot;&gt;
				&lt;td colspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;&quot;&gt;← Revisión anterior&lt;/td&gt;
				&lt;td colspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;&quot;&gt;Revisión del 12:55 14 may 2026&lt;/td&gt;
				&lt;/tr&gt;&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;4&quot; class=&quot;diff-multi&quot; lang=&quot;es&quot;&gt;(No se muestran 2 ediciones intermedias del mismo usuario)&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot; id=&quot;mw-diff-left-l119&quot;&gt;Línea 119:&lt;/td&gt;
&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot;&gt;Línea 119:&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;La presencia española dejó huella en las instituciones urbanas: el [[Ayuntamiento]] funcionaba según los modelos administrativos hispánicos, y la ciudad contaba con una guarnición de soldados españoles, valones y alemanes al servicio del Rey de España. Lille fue además sede de un importante [[Cabildo catedralicio|Cabildo]] y de varias órdenes religiosas que recibieron el patrocinio de la Corona.&amp;lt;ref name=&amp;quot;lille&amp;quot;/&amp;gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;La presencia española dejó huella en las instituciones urbanas: el [[Ayuntamiento]] funcionaba según los modelos administrativos hispánicos, y la ciudad contaba con una guarnición de soldados españoles, valones y alemanes al servicio del Rey de España. Lille fue además sede de un importante [[Cabildo catedralicio|Cabildo]] y de varias órdenes religiosas que recibieron el patrocinio de la Corona.&amp;lt;ref name=&amp;quot;lille&amp;quot;/&amp;gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;−&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;En 1667, Luis XIV inició la Guerra de Devolución, reclamando para su esposa, &lt;/del&gt;[[&lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;María Teresa de Austria (1638-1683)|María Teresa &lt;/del&gt;de &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;Austria&lt;/del&gt;]]&lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;, hija de &lt;/del&gt;[[Felipe &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;IV &lt;/del&gt;de España|Felipe &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;IV&lt;/del&gt;]], &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;ciertos territorios &lt;/del&gt;de los &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;Países Bajos Españoles &lt;/del&gt;en &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;virtud del derecho de devolución&lt;/del&gt;. &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;Lille, tras un asedio &lt;/del&gt;de &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;nueve días dirigido personalmente por el Rey Sol&lt;/del&gt;, &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;capituló el 28 &lt;/del&gt;de &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;agosto &lt;/del&gt;de &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;1667&lt;/del&gt;.&lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;&amp;lt;ref name=&quot;lille&quot;/&amp;gt;&lt;/del&gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;La &lt;/ins&gt;[[&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;Universidad &lt;/ins&gt;de &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;Douai&lt;/ins&gt;]] &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;fue fundada en 1559 por &lt;/ins&gt;[[Felipe &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;II &lt;/ins&gt;de España|Felipe &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;II&lt;/ins&gt;]], &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;como parte del impulso que la Monarquía Hispánica dio a la educación en Flandes, un ejemplo más del mecenazgo cultural &lt;/ins&gt;de los &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;Reyes de España &lt;/ins&gt;en &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;la región. La Universidad llegó a contar con entre 1.500 y 2&lt;/ins&gt;.&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;000 estudiantes y centenares &lt;/ins&gt;de &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;profesores&lt;/ins&gt;, &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;lo que la convirtió en una &lt;/ins&gt;de &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;las instituciones universitarias más importantes &lt;/ins&gt;de &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;Europa occidental&lt;/ins&gt;.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;−&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;El [[Tratado de Aquisgrán (1668)|Tratado de Aquisgrán]] de 1668 confirmó la cesión de &lt;/del&gt;Lille &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;a Francia. La pérdida &lt;/del&gt;de &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;esta plaza fortificada fue un duro golpe para la presencia española en Flandes&lt;/del&gt;, &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;ya que Lille era considerada una de las llaves de &lt;/del&gt;la &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;región. Luis XIV ordenó al ingeniero militar &lt;/del&gt;[[&lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;Sébastien Le Prestre &lt;/del&gt;de &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;Vauban|Vauban&lt;/del&gt;]] &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;que modernizara sus defensas para convertirla en &lt;/del&gt;la &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;&quot;Reina de las Ciudadelas&quot; de su reino&lt;/del&gt;.&amp;lt;ref name=&quot;lille&quot;/&amp;gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Lille &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;conserva otros importantes vestigios &lt;/ins&gt;de &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;su pasado hispánico&lt;/ins&gt;, &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;como &lt;/ins&gt;la &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;&#039;&#039;&#039;&lt;/ins&gt;[[&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;Ciudadela &lt;/ins&gt;de &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;Lille&lt;/ins&gt;]]&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;&#039;&#039;&#039;, construida por Vauban entre 1667 y 1670, sobre los cimientos de una fortaleza española previa, cuyas trazas originales y emplazamiento estratégico responden a &lt;/ins&gt;la &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;configuración defensiva establecida durante el dominio español&lt;/ins&gt;.&amp;lt;ref name=&quot;lille&quot;/&amp;gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;−&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;Lille conserva importantes vestigios &lt;/del&gt;de su &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;pasado hispánico, como la &#039;&#039;&#039;&lt;/del&gt;[[&lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;Ciudadela de Lille&lt;/del&gt;]]&lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;&#039;&#039;&#039;, construida por Vauban entre 1667 &lt;/del&gt;y &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;1670, sobre los cimientos de una fortaleza española previa, cuyas trazas originales y emplazamiento estratégico responden a la configuración defensiva establecida durante el dominio español&lt;/del&gt;.&lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;&amp;lt;ref name=&quot;lille&quot;/&amp;gt;&lt;/del&gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;La Vieja Bolsa del siglo XVII, situada en la Plaza del Teatro, fue construida durante el período español y sigue el modelo de las lonjas comerciales flamencas &lt;/ins&gt;de &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;influencia hispánica. En &lt;/ins&gt;su &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;patio interior se realizaban transacciones comerciales al estilo de las bolsas de &lt;/ins&gt;[[&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;Amberes&lt;/ins&gt;]] y &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;[[Brujas]]&lt;/ins&gt;.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;−&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;La &#039;&#039;&#039;Vieja Bolsa&#039;&#039;&#039; (&#039;&#039;Vieille Bourse&#039;&#039;) &lt;/del&gt;del &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;siglo XVII&lt;/del&gt;, &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;situada en la Plaza &lt;/del&gt;del &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;Teatro, fue construida durante el período español y sigue el modelo de las lonjas comerciales flamencas de influencia hispánica. En su patio interior se realizaban transacciones comerciales al estilo &lt;/del&gt;de &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;las bolsas de [[Amberes]] y [[Brujas]]&lt;/del&gt;.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;El Palacio de Bellas Artes alberga una colección de pintura flamenca y española que incluye obras de la época &lt;/ins&gt;del &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;dominio hispánico&lt;/ins&gt;, &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;testimonio &lt;/ins&gt;del &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;mecenazgo &lt;/ins&gt;de &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;los gobernadores españoles&lt;/ins&gt;.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;−&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;El &#039;&#039;&#039;Palacio &lt;/del&gt;de &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;Bellas Artes&#039;&#039;&#039; alberga una colección &lt;/del&gt;de &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;pintura flamenca &lt;/del&gt;y española &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;que incluye obras de la época del dominio hispánico, testimonio del mecenazgo de &lt;/del&gt;los &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;gobernadores españoles&lt;/del&gt;.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;En la arquitectura religiosa, la Iglesia &lt;/ins&gt;de &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;San Mauricio y la Catedral &lt;/ins&gt;de &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;Nuestra Señora de la Treille conservan elementos decorativos &lt;/ins&gt;y &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;mobiliario donados por la nobleza &lt;/ins&gt;española &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;durante &lt;/ins&gt;los &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;siglos XVI y XVII&lt;/ins&gt;.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;−&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;En la arquitectura religiosa, &lt;/del&gt;la &#039;&#039;&lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;&#039;Iglesia de San Mauricio&#039;&lt;/del&gt;&#039;&#039; (&lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;&#039;&#039;Église Saint-Maurice&#039;&#039;&lt;/del&gt;) y &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;la &#039;&lt;/del&gt;&#039;&#039;&lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;Catedral de Nuestra Señora &lt;/del&gt;de la &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;Treille&lt;/del&gt;&#039;&#039;&lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;&#039; conservan elementos decorativos y mobiliario donados por la nobleza española durante los siglos XVI y XVII&lt;/del&gt;.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;La toponimia urbana guarda memoria de aquel período con &lt;/ins&gt;la &#039;&#039;&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;Rue des Espagnols&lt;/ins&gt;&#039;&#039; (&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;Calle de los Españoles&lt;/ins&gt;) y &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;el &lt;/ins&gt;&#039;&#039;&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;Boulevard &lt;/ins&gt;de la &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;Liberté&lt;/ins&gt;&#039;&#039;&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;, que sigue el trazado de las antiguas murallas españolas&lt;/ins&gt;.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;−&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;La toponimia urbana guarda memoria &lt;/del&gt;de &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;aquel período con la &#039;&#039;Rue des Espagnols&#039;&#039; &lt;/del&gt;(&lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;Calle &lt;/del&gt;de los Españoles) &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;y el &#039;&#039;Boulevard &lt;/del&gt;de la &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;Liberté&#039;&#039;&lt;/del&gt;, que &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;sigue el trazado &lt;/del&gt;de las &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;antiguas murallas españolas&lt;/del&gt;.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;En 1667, Luis XIV inició la Guerra de Devolución, reclamando para su esposa, [[María Teresa &lt;/ins&gt;de &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;Austria &lt;/ins&gt;(&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;1638-1683)|María Teresa de Austria]], hija de [[Felipe IV de España|Felipe IV]], ciertos territorios &lt;/ins&gt;de los &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;Países Bajos &lt;/ins&gt;Españoles &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;en virtud del derecho de devolución. Lille, tras un asedio de nueve días dirigido personalmente por el Rey Sol, capituló el 28 de agosto de 1667.&amp;lt;ref name=&quot;lille&quot;/&amp;gt;&lt;/ins&gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-side-deleted&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt; &lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-side-deleted&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;El [[Tratado de Aquisgrán (1668&lt;/ins&gt;)&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;|Tratado de Aquisgrán]] de 1668 confirmó la cesión de Lille a Francia. La pérdida &lt;/ins&gt;de &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;esta plaza fortificada fue un duro golpe para &lt;/ins&gt;la &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;presencia española en Flandes&lt;/ins&gt;, &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;ya &lt;/ins&gt;que &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;Lille era considerada una &lt;/ins&gt;de las &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;llaves de la región&lt;/ins&gt;. &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;&amp;lt;ref name=&quot;lille&quot;/&amp;gt;&lt;/ins&gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;−&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;La ciudad &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;mantiene además &lt;/del&gt;relaciones culturales con España a través de acuerdos de hermanamiento con ciudades como [[Murcia]] y [[Valladolid]], y es sede de un [[Instituto Cervantes]] que promueve la lengua y la cultura españolas en la región.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;La ciudad &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;sigue manteniendo &lt;/ins&gt;relaciones culturales con España a través de acuerdos de hermanamiento con ciudades como [[Murcia]] y [[Valladolid]], y es sede de un [[Instituto Cervantes]] que promueve la lengua y la cultura españolas en la región.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;=== Bruselas ===&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;=== Bruselas ===&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;−&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Aunque Bruselas se encontraba en el [[Ducado de Brabante]] (no en el Condado de Flandes), fue la capital política de los Países Bajos Españoles y, por tanto, la sede del Gobernador General que también gobernaba sobre Flandes.  &lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Aunque &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;[[&lt;/ins&gt;Bruselas&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;]] &lt;/ins&gt;se encontraba en el [[Ducado de Brabante]] (no en el &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;[[&lt;/ins&gt;Condado de Flandes&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;]]&lt;/ins&gt;), fue la capital política de los &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;[[&lt;/ins&gt;Países Bajos Españoles&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;]] &lt;/ins&gt;y, por tanto, la sede del &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;[[Gobernador de los Países Bajos|&lt;/ins&gt;Gobernador General&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;]] &lt;/ins&gt;que también gobernaba sobre Flandes &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;y el resto de los territorios hispánicos en la región. La ciudad se convirtió así en el centro administrativo, diplomático y cultural de la presencia española en el norte de Europa durante los siglos XVI y XVII&lt;/ins&gt;.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;−&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Allí se encontraba el desaparecido [[Palacio de Coudenberg]], residencia de Carlos I y de los &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;gobernadores &lt;/del&gt;posteriores.&lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;&amp;lt;ref name=&quot;coudenberg&quot;&amp;gt;{{Cita web|url=https://www.coudenberg.com/es|título=Palacio &lt;/del&gt;de Coudenberg&lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;|sitioweb=Coudenberg&lt;/del&gt;.&lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;com|fechaacceso=11 &lt;/del&gt;de &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;mayo &lt;/del&gt;de &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;2026&lt;/del&gt;|&lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;idioma=es}}&amp;lt;/ref&amp;gt;&lt;/del&gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Allí se encontraba el desaparecido [[Palacio de Coudenberg]], residencia de &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;[[&lt;/ins&gt;Carlos I &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;de España|Carlos I]] &lt;/ins&gt;y de los &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;Gobernadores &lt;/ins&gt;posteriores. &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;Este palacio, situado en la colina &lt;/ins&gt;de Coudenberg&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;, fue durante más de tres siglos la residencia oficial de los Duques de Brabante, y más tarde de los Gobernadores españoles&lt;/ins&gt;. &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;En sus salones se tomaron decisiones cruciales para el destino de los Países Bajos, y fue testigo de acontecimientos como la abdicación de Carlos V en 1555, cuando el Emperador, rodeado de la flor y nata &lt;/ins&gt;de &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;la nobleza europea, cedió sus territorios a su hijo [[Felipe II &lt;/ins&gt;de &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;España&lt;/ins&gt;|&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;Felipe II]].&lt;/ins&gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;== Legado artístico y militar ==&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;== Legado artístico y militar ==&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;/table&gt;</summary>
		<author><name>Rafael Minuesa</name></author>
	</entry>
	<entry>
		<id>https://es.hispanopedia.com/index.php?title=Lille&amp;diff=476818&amp;oldid=0</id>
		<title>Lille</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://es.hispanopedia.com/index.php?title=Lille&amp;diff=476818&amp;oldid=0"/>
		<updated>2026-05-14T10:48:33Z</updated>

		<summary type="html">&lt;p&gt;Página creada con «{{Ficha de entidad subnacional | nombre = Lille | nombre original = Lille | nombre completo = Lille (Lila en español) | país = Francia | unidad = Ciudad | tipo_superior_1 = &lt;a href=&quot;/index.php?title=Regiones_de_Francia&amp;amp;action=edit&amp;amp;redlink=1&quot; class=&quot;new&quot; title=&quot;Regiones de Francia (la página no existe)&quot;&gt;Región&lt;/a&gt; | superior_1 = {{FRA|HDF}} (capital) | tipo_superior_2 = &lt;a href=&quot;/index.php?title=Departamentos_de_Francia&amp;amp;action=edit&amp;amp;redlink=1&quot; class=&quot;new&quot; title=&quot;Departamentos de Francia (la página no existe)&quot;&gt;Departamento&lt;/a&gt; | superior_2 = &lt;a href=&quot;/index.php?title=Norte_(Francia)&amp;amp;action=edit&amp;amp;redlink=1&quot; class=&quot;new&quot; title=&quot;Norte (Francia) (la página no existe)&quot;&gt;Norte&lt;/a&gt; (&lt;a href=&quot;/index.php?title=Prefectura&amp;amp;action=edit&amp;amp;redlink=1&quot; class=&quot;new&quot; title=&quot;Prefectura (la página no existe)&quot;&gt;prefectura&lt;/a&gt;)&amp;lt;ref name=&amp;quot;cass&amp;quot;&amp;gt;{{Cita web |título=Lille - Notice Communale|url=http://cassini.ehess.fr/cassini/fr/html/fic…»&lt;/p&gt;
&lt;a href=&quot;https://es.hispanopedia.com/index.php?title=Lille&amp;amp;diff=476818&quot;&gt;Mostrar los cambios&lt;/a&gt;</summary>
		<author><name>Rafael Minuesa</name></author>
	</entry>
	<entry>
		<id>https://es.hispanopedia.com/index.php?title=Flandes_espa%C3%B1ol&amp;diff=476817&amp;oldid=476810</id>
		<title>Flandes español</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://es.hispanopedia.com/index.php?title=Flandes_espa%C3%B1ol&amp;diff=476817&amp;oldid=476810"/>
		<updated>2026-05-14T10:34:19Z</updated>

		<summary type="html">&lt;p&gt;&lt;span class=&quot;autocomment&quot;&gt;Lille&lt;/span&gt;&lt;/p&gt;
&lt;table style=&quot;background-color: #fff; color: #202122;&quot; data-mw=&quot;interface&quot;&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-marker&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-content&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-marker&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-content&quot; /&gt;
				&lt;tr class=&quot;diff-title&quot; lang=&quot;es&quot;&gt;
				&lt;td colspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;&quot;&gt;← Revisión anterior&lt;/td&gt;
				&lt;td colspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;&quot;&gt;Revisión del 12:34 14 may 2026&lt;/td&gt;
				&lt;/tr&gt;&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;4&quot; class=&quot;diff-multi&quot; lang=&quot;es&quot;&gt;(No se muestra una edición intermedia del mismo usuario)&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot; id=&quot;mw-diff-left-l112&quot;&gt;Línea 112:&lt;/td&gt;
&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot;&gt;Línea 112:&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;=== Lille ===&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;=== Lille ===&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-side-deleted&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;[[Archivo:Rijsel, Frankrijk, Sanderus, Flandria Illustrata.jpg|miniaturadeimagen|Mapa de Lille de 1641 en &#039;&#039;Flandria Illustrata&#039;&#039; de [[Antonio Sanderus]]]]&lt;/ins&gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-side-deleted&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;[[Lille]] formó parte del [[Flandes Español]] hasta la [[Guerra de Devolución]] (1667-1668), cuando fue conquistada por [[Luis XIV]] de Francia. La ciudad, capital de la región de [[Alta Francia]], fue durante más de un siglo uno de los núcleos urbanos más prósperos y estratégicos de los [[Países Bajos Españoles]].&amp;lt;ref name=&quot;lille&quot;&amp;gt;{{Cita web|url=https://www.lille.fr/es/Descubrir-Lille/Historia|título=Historia de Lille|sitioweb=Ciudad de Lille|fechaacceso=11 de mayo de 2026|idioma=es}}&amp;lt;/ref&amp;gt;&lt;/ins&gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;−&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;[[Lille]] &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;(en neerlandés: &#039;&#039;Rijsel&#039;&#039;)&lt;/del&gt;, &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;aunque hoy &lt;/del&gt;en &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;día es territorio francés, formó parte del Flandes Español hasta &lt;/del&gt;la [[&lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;Guerra &lt;/del&gt;de &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;Devolución&lt;/del&gt;]] &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;(1667-1668), cuando fue conquistada por Luis XIV&lt;/del&gt;.  &lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;Bajo el dominio de la &lt;/ins&gt;[[&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;Monarquía Hispánica]], &lt;/ins&gt;Lille &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;experimentó un notable crecimiento económico y demográfico. La ciudad se benefició del comercio textil y se convirtió en un importante centro administrativo y militar. Durante el reinado de [[Felipe II de España|Felipe II&lt;/ins&gt;]], &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;Lille fue una de las ciudades leales a la Corona &lt;/ins&gt;en la &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;lucha contra la rebelión de las provincias protestantes que daría lugar a la creación de las &lt;/ins&gt;[[&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;Provincias Unidas &lt;/ins&gt;de &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;los Países Bajos&lt;/ins&gt;]].&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;&amp;lt;ref name=&quot;lille&quot;/&amp;gt;&lt;/ins&gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;−&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;La ciudad conserva importantes vestigios de su pasado hispánico, como la [[Ciudadela de Lille]], &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;diseñada &lt;/del&gt;por &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;el ingeniero militar francés &lt;/del&gt;Vauban sobre una fortaleza española previa.&amp;lt;ref name=&quot;lille&quot;&amp;gt;&lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;{{Cita web|url=https://www&lt;/del&gt;.&lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;lille&lt;/del&gt;.&lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;fr/es/Descubrir&lt;/del&gt;-&lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;Lille/Historia|título=Historia &lt;/del&gt;de &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;Lille|sitioweb=Ciudad &lt;/del&gt;de &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;Lille|fechaacceso=11 &lt;/del&gt;de &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;mayo &lt;/del&gt;de &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;2026|idioma=&lt;/del&gt;es&lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;}}&amp;lt;/ref&amp;gt;&lt;/del&gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;La &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;presencia española dejó huella en las instituciones urbanas: el [[Ayuntamiento]] funcionaba según los modelos administrativos hispánicos, y la &lt;/ins&gt;ciudad &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;contaba con una guarnición de soldados españoles, valones y alemanes al servicio del Rey de España. Lille fue además sede de un importante [[Cabildo catedralicio|Cabildo]] y de varias órdenes religiosas que recibieron el patrocinio de la Corona.&amp;lt;ref name=&quot;lille&quot;/&amp;gt;&lt;/ins&gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-side-deleted&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt; &lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-side-deleted&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;En 1667, Luis XIV inició la Guerra de Devolución, reclamando para su esposa, [[María Teresa de Austria (1638-1683)|María Teresa de Austria]], hija de [[Felipe IV de España|Felipe IV]], ciertos territorios de los Países Bajos Españoles en virtud del derecho de devolución. Lille, tras un asedio de nueve días dirigido personalmente por el Rey Sol, capituló el 28 de agosto de 1667.&amp;lt;ref name=&quot;lille&quot;/&amp;gt;&lt;/ins&gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-side-deleted&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt; &lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-side-deleted&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;El [[Tratado de Aquisgrán (1668)|Tratado de Aquisgrán]] de 1668 confirmó la cesión de Lille a Francia. La pérdida de esta plaza fortificada fue un duro golpe para la presencia española en Flandes, ya que Lille era considerada una de las llaves de la región. Luis XIV ordenó al ingeniero militar [[Sébastien Le Prestre de Vauban|Vauban]] que modernizara sus defensas para convertirla en la &quot;Reina de las Ciudadelas&quot; de su reino.&amp;lt;ref name=&quot;lille&quot;/&amp;gt;&lt;/ins&gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-side-deleted&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt; &lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-side-deleted&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;Lille &lt;/ins&gt;conserva importantes vestigios de su pasado hispánico, como la &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;&#039;&#039;&#039;&lt;/ins&gt;[[Ciudadela de Lille]]&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;&#039;&#039;&#039;&lt;/ins&gt;, &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;construida &lt;/ins&gt;por Vauban &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;entre 1667 y 1670, &lt;/ins&gt;sobre &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;los cimientos de &lt;/ins&gt;una fortaleza española previa&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;, cuyas trazas originales y emplazamiento estratégico responden a la configuración defensiva establecida durante el dominio español&lt;/ins&gt;.&amp;lt;ref name=&quot;lille&quot;&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;/&lt;/ins&gt;&amp;gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-side-deleted&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt; &lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-side-deleted&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;La &#039;&#039;&#039;Vieja Bolsa&#039;&#039;&#039; (&#039;&#039;Vieille Bourse&#039;&#039;) del siglo XVII, situada en la Plaza del Teatro, fue construida durante el período español y sigue el modelo de las lonjas comerciales flamencas de influencia hispánica. En su patio interior se realizaban transacciones comerciales al estilo de las bolsas de [[Amberes]] y [[Brujas]]&lt;/ins&gt;.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-side-deleted&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt; &lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-side-deleted&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;El &#039;&#039;&#039;Palacio de Bellas Artes&#039;&#039;&#039; alberga una colección de pintura flamenca y española que incluye obras de la época del dominio hispánico, testimonio del mecenazgo de los gobernadores españoles&lt;/ins&gt;.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-side-deleted&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt; &lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-side-deleted&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;En la arquitectura religiosa, la &#039;&#039;&#039;Iglesia de San Mauricio&#039;&#039;&#039; (&#039;&#039;Église Saint&lt;/ins&gt;-&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;Maurice&#039;&#039;) y la &#039;&#039;&#039;Catedral de Nuestra Señora de la Treille&#039;&#039;&#039; conservan elementos decorativos y mobiliario donados por la nobleza española durante los siglos XVI y XVII.&lt;/ins&gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-side-deleted&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt; &lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-side-deleted&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;La toponimia urbana guarda memoria de aquel período con la &#039;&#039;Rue des Espagnols&#039;&#039; (Calle de los Españoles) y el &#039;&#039;Boulevard &lt;/ins&gt;de &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;la Liberté&#039;&#039;, que sigue el trazado &lt;/ins&gt;de &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;las antiguas murallas españolas.&lt;/ins&gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-side-deleted&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt; &lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-side-deleted&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;La ciudad mantiene además relaciones culturales con España a través &lt;/ins&gt;de &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;acuerdos &lt;/ins&gt;de &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;hermanamiento con ciudades como [[Murcia]] y [[Valladolid]], y &lt;/ins&gt;es &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;sede de un [[Instituto Cervantes]] que promueve la lengua y la cultura españolas en la región.&lt;/ins&gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;=== Bruselas ===&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;=== Bruselas ===&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;/table&gt;</summary>
		<author><name>Rafael Minuesa</name></author>
	</entry>
	<entry>
		<id>https://es.hispanopedia.com/index.php?title=Ypres&amp;diff=476815&amp;oldid=476811</id>
		<title>Ypres</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://es.hispanopedia.com/index.php?title=Ypres&amp;diff=476815&amp;oldid=476811"/>
		<updated>2026-05-14T10:28:56Z</updated>

		<summary type="html">&lt;p&gt;&lt;span class=&quot;autocomment&quot;&gt;Historia&lt;/span&gt;&lt;/p&gt;
&lt;table style=&quot;background-color: #fff; color: #202122;&quot; data-mw=&quot;interface&quot;&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-marker&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-content&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-marker&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-content&quot; /&gt;
				&lt;tr class=&quot;diff-title&quot; lang=&quot;es&quot;&gt;
				&lt;td colspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;&quot;&gt;← Revisión anterior&lt;/td&gt;
				&lt;td colspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;&quot;&gt;Revisión del 12:28 14 may 2026&lt;/td&gt;
				&lt;/tr&gt;&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;4&quot; class=&quot;diff-multi&quot; lang=&quot;es&quot;&gt;(No se muestran 3 ediciones intermedias del mismo usuario)&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot; id=&quot;mw-diff-left-l1&quot;&gt;Línea 1:&lt;/td&gt;
&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot;&gt;Línea 1:&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;−&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;**&lt;/del&gt;{{Ficha de entidad subnacional&lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;**  &lt;/del&gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;{{Ficha de entidad subnacional&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;| nombre = Ypres   &lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;| nombre = Ypres   &lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;| nombre original = Ieper   &lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;| nombre original = Ieper   &lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot; id=&quot;mw-diff-left-l29&quot;&gt;Línea 29:&lt;/td&gt;
&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot;&gt;Línea 29:&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;}}&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;}}&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;−&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&#039;&#039;&#039;Ypres&#039;&#039;&#039; (en [[Idioma neerlandés|neerlandés]]: &#039;&#039;Ieper&#039;&#039;&lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;, {{AFI-nl|ipər|pron}}&lt;/del&gt;; en [[Idioma francés|francés]]: &#039;&#039;Ypres&#039;&#039;&lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;, {{AFI-fr|ipʁə|pron}}&lt;/del&gt;; tradicionalmente en español &#039;&#039;&#039;Iprés&#039;&#039;&#039;)&amp;lt;ref name=&quot;bne&quot;&amp;gt;{{Cita libro|url=https://www.bne.es/es/Micrositios/Guias/Inventario_Manuscritos/resources/docs/invgenmss07x1x.pdf|título=Inventario General de Manuscritos de la Biblioteca Nacional|autor=Ministerio de Educación Nacional|lugar=Madrid|año=1963|volumen=8|página=267}}&amp;lt;/ref&amp;gt;&amp;lt;ref name=&quot;sanmiguel&quot;&amp;gt;{{Cita libro|url=https://books.google.es/books?id=D6YlupFBRFYC&amp;amp;pg=PA94|título=Historia de Felipe II, Rey de España|año=1846|página=94|nombre=Evaristo|apellido=San Miguel}}&amp;lt;/ref&amp;gt; es una ciudad situada en el oeste de [[Bélgica]], capital del [[Arrondissement de Ypres|distrito homónimo]], en la región de [[Flandes Occidental]].&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&#039;&#039;&#039;Ypres&#039;&#039;&#039; (en [[Idioma neerlandés|neerlandés]]: &#039;&#039;Ieper&#039;&#039;; en [[Idioma francés|francés]]: &#039;&#039;Ypres&#039;&#039;; tradicionalmente en español &#039;&#039;&#039;Iprés&#039;&#039;&#039;)&amp;lt;ref name=&quot;bne&quot;&amp;gt;{{Cita libro|url=https://www.bne.es/es/Micrositios/Guias/Inventario_Manuscritos/resources/docs/invgenmss07x1x.pdf|título=Inventario General de Manuscritos de la Biblioteca Nacional|autor=Ministerio de Educación Nacional|lugar=Madrid|año=1963|volumen=8|página=267}}&amp;lt;/ref&amp;gt;&amp;lt;ref name=&quot;sanmiguel&quot;&amp;gt;{{Cita libro|url=https://books.google.es/books?id=D6YlupFBRFYC&amp;amp;pg=PA94|título=Historia de Felipe II, Rey de España|año=1846|página=94|nombre=Evaristo|apellido=San Miguel}}&amp;lt;/ref&amp;gt; es una ciudad situada en el oeste de [[Bélgica]], capital del [[Arrondissement de Ypres|distrito homónimo]], en la región de [[Flandes Occidental]].&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Según el censo de 2023 contaba con unos 35.387 habitantes y posee una de las plazas principales más grandes del país.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Según el censo de 2023 contaba con unos 35.387 habitantes y posee una de las plazas principales más grandes del país.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot; id=&quot;mw-diff-left-l42&quot;&gt;Línea 42:&lt;/td&gt;
&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot;&gt;Línea 42:&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;La reconquista de Iprés se enmarca en la brillante campaña de Farnesio para restaurar la autoridad del Rey [[Felipe II de España|Felipe II]] en los territorios meridionales. Tras tomar plazas como [[Oudenaarde]] y otras ciudades clave, las fuerzas españolas, integradas por los experimentados [[Tercios]] y tropas aliadas, aislaron y tomaron Ypres, consolidando el control español sobre gran parte de Flandes. Esta victoria contribuyó a la separación duradera entre las provincias meridionales católicas (futuro Bélgica) y las septentrionales protestantes.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;La reconquista de Iprés se enmarca en la brillante campaña de Farnesio para restaurar la autoridad del Rey [[Felipe II de España|Felipe II]] en los territorios meridionales. Tras tomar plazas como [[Oudenaarde]] y otras ciudades clave, las fuerzas españolas, integradas por los experimentados [[Tercios]] y tropas aliadas, aislaron y tomaron Ypres, consolidando el control español sobre gran parte de Flandes. Esta victoria contribuyó a la separación duradera entre las provincias meridionales católicas (futuro Bélgica) y las septentrionales protestantes.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-side-deleted&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;[[Archivo:Ieper,_Belgium,_Braun_%26_Hogenberg,_1581-88.jpg|miniaturadeimagen|[[Ypres]] en un grabado de 1581-1588, mostrando el trazado urbano y las fortificaciones de la época.]]&lt;/ins&gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Durante el período de soberanía española, Iprés experimentó los vaivenes de las continuas guerras europeas, pero mantuvo su importancia estratégica como plaza fuerte en el Flandes español. Francia ocupó la ciudad en dos ocasiones durante la [[Guerra franco-española (1635-1659)|guerra franco-española]]: entre 1645 y 1649, y nuevamente entre septiembre de 1658 y octubre de 1659. Volvió a ser ocupada por los franceses el 25 de marzo de 1678, siendo devuelta a la Corona Española por el [[Tratado de Rijswijk]] en 1697.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Durante el período de soberanía española, Iprés experimentó los vaivenes de las continuas guerras europeas, pero mantuvo su importancia estratégica como plaza fuerte en el Flandes español. Francia ocupó la ciudad en dos ocasiones durante la [[Guerra franco-española (1635-1659)|guerra franco-española]]: entre 1645 y 1649, y nuevamente entre septiembre de 1658 y octubre de 1659. Volvió a ser ocupada por los franceses el 25 de marzo de 1678, siendo devuelta a la Corona Española por el [[Tratado de Rijswijk]] en 1697.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;

&lt;!-- diff cache key mw_dbes_wd:diff:1.41:old-476811:rev-476815:php=table --&gt;
&lt;/table&gt;</summary>
		<author><name>Rafael Minuesa</name></author>
	</entry>
	<entry>
		<id>https://es.hispanopedia.com/index.php?title=Ypres&amp;diff=476811&amp;oldid=0</id>
		<title>Ypres</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://es.hispanopedia.com/index.php?title=Ypres&amp;diff=476811&amp;oldid=0"/>
		<updated>2026-05-14T10:26:16Z</updated>

		<summary type="html">&lt;p&gt;Página creada con «**{{Ficha de entidad subnacional**   | nombre = Ypres   | nombre original = Ieper   | nombre completo = Ypres (Ieper)   | país = Bélgica   | unidad = Ciudad   | tipo_superior_1 = Región   | superior_1 = {{BEL|FLA}}   | tipo_superior_2 = Provincia   | superior_2 = {{BEL|VWV}}   | tipo_superior_3 = &lt;a href=&quot;/index.php?title=Arrondissement&amp;amp;action=edit&amp;amp;redlink=1&quot; class=&quot;new&quot; title=&quot;Arrondissement (la página no existe)&quot;&gt;Arrondissement&lt;/a&gt;   | superior_3 = &lt;a href=&quot;/index.php?title=Arrondissement_de_Ypres&amp;amp;action=edit&amp;amp;redlink=1&quot; class=&quot;new&quot; title=&quot;Arrondissement de Ypres (la página no existe)&quot;&gt;Arrondissement de Ypres&lt;/a&gt;   | bandera = Flag of Ypres.svg   | imagen = Ypres_grand_place.JPG   | bandera_borde = Sí   | escudo = Iep…»&lt;/p&gt;
&lt;p&gt;&lt;b&gt;Página nueva&lt;/b&gt;&lt;/p&gt;&lt;div&gt;**{{Ficha de entidad subnacional**  &lt;br /&gt;
| nombre = Ypres  &lt;br /&gt;
| nombre original = Ieper  &lt;br /&gt;
| nombre completo = Ypres (Ieper)  &lt;br /&gt;
| país = Bélgica  &lt;br /&gt;
| unidad = Ciudad  &lt;br /&gt;
| tipo_superior_1 = Región  &lt;br /&gt;
| superior_1 = {{BEL|FLA}}  &lt;br /&gt;
| tipo_superior_2 = Provincia  &lt;br /&gt;
| superior_2 = {{BEL|VWV}}  &lt;br /&gt;
| tipo_superior_3 = [[Arrondissement]]  &lt;br /&gt;
| superior_3 = [[Arrondissement de Ypres]]  &lt;br /&gt;
| bandera = Flag of Ypres.svg  &lt;br /&gt;
| imagen = Ypres_grand_place.JPG  &lt;br /&gt;
| bandera_borde = Sí  &lt;br /&gt;
| escudo = Ieper_wapen.svg  &lt;br /&gt;
| mapa_loc = Bélgica  &lt;br /&gt;
| mapa_loc1 = Flandes Occidental  &lt;br /&gt;
| mapa = {{Mapa interactivo}}  &lt;br /&gt;
| gentilicio = Ipresense, -sa&amp;lt;ref name=&amp;quot;gentilicio&amp;quot;&amp;gt;{{Cita web|url=https://www.todogentilicios.com/belgica/ipres-be/|título=Gentilicio de Iprés|sitioweb=Todogentilicios|fechaacceso=2022-11-22|idioma=es}}&amp;lt;/ref&amp;gt;&amp;lt;br&amp;gt;Ipresiano, -na&amp;lt;ref name=&amp;quot;gentilicio&amp;quot;/&amp;gt;  &lt;br /&gt;
| nombre_código1 = [[Instituto Nacional de Estadística (Bélgica)|Código NIS/INS]]  &lt;br /&gt;
| código1 = 33011  &lt;br /&gt;
| dirigentes_títulos = Alcalde  &lt;br /&gt;
| dirigentes_nombres = Emily Talpe  &lt;br /&gt;
| cp = 057  &lt;br /&gt;
| horario = [[CET]]  &lt;br /&gt;
| horario_verano = [[CEST]]  &lt;br /&gt;
| página web = [https://www.ieper.be www.ieper.be]  &lt;br /&gt;
}}&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&amp;#039;&amp;#039;&amp;#039;Ypres&amp;#039;&amp;#039;&amp;#039; (en [[Idioma neerlandés|neerlandés]]: &amp;#039;&amp;#039;Ieper&amp;#039;&amp;#039;, {{AFI-nl|ipər|pron}}; en [[Idioma francés|francés]]: &amp;#039;&amp;#039;Ypres&amp;#039;&amp;#039;, {{AFI-fr|ipʁə|pron}}; tradicionalmente en español &amp;#039;&amp;#039;&amp;#039;Iprés&amp;#039;&amp;#039;&amp;#039;)&amp;lt;ref name=&amp;quot;bne&amp;quot;&amp;gt;{{Cita libro|url=https://www.bne.es/es/Micrositios/Guias/Inventario_Manuscritos/resources/docs/invgenmss07x1x.pdf|título=Inventario General de Manuscritos de la Biblioteca Nacional|autor=Ministerio de Educación Nacional|lugar=Madrid|año=1963|volumen=8|página=267}}&amp;lt;/ref&amp;gt;&amp;lt;ref name=&amp;quot;sanmiguel&amp;quot;&amp;gt;{{Cita libro|url=https://books.google.es/books?id=D6YlupFBRFYC&amp;amp;pg=PA94|título=Historia de Felipe II, Rey de España|año=1846|página=94|nombre=Evaristo|apellido=San Miguel}}&amp;lt;/ref&amp;gt; es una ciudad situada en el oeste de [[Bélgica]], capital del [[Arrondissement de Ypres|distrito homónimo]], en la región de [[Flandes Occidental]].&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
Según el censo de 2023 contaba con unos 35.387 habitantes y posee una de las plazas principales más grandes del país.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
== Historia ==&lt;br /&gt;
Ypres ocupó un lugar destacado en el [[Condado de Flandes]], solo superada por [[Gante]] y [[Brujas]]. La industria de los [[tapiz|tapices]] y los afamados paños de Ypres impulsaron un gran florecimiento urbano a partir del {{siglo|XIII||s}}, llegando la ciudad a contar con 80.000 habitantes, lo que la convirtió en una de las urbes más pobladas de Europa.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
Durante el {{siglo|XIV||s}}, la [[Peste Negra]], las revueltas urbanas y la competencia de la lana inglesa y castellana provocaron que la ciudad entrara en decadencia.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
Ypres formó parte de los [[Países Bajos Borgoñones]] y posteriormente de los [[Países Bajos Españoles]]. En 1577 fue ocupada por los sublevados neerlandeses durante la [[Guerra de los Ochenta Años]], hasta que fue recuperada por las tropas españolas el 7 de abril de 1584 tras un asedio de tres meses bajo el mando de [[Alejandro Farnesio]], Príncipe de Parma y Gobernador general de los Países Bajos.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
La reconquista de Iprés se enmarca en la brillante campaña de Farnesio para restaurar la autoridad del Rey [[Felipe II de España|Felipe II]] en los territorios meridionales. Tras tomar plazas como [[Oudenaarde]] y otras ciudades clave, las fuerzas españolas, integradas por los experimentados [[Tercios]] y tropas aliadas, aislaron y tomaron Ypres, consolidando el control español sobre gran parte de Flandes. Esta victoria contribuyó a la separación duradera entre las provincias meridionales católicas (futuro Bélgica) y las septentrionales protestantes.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
Durante el período de soberanía española, Iprés experimentó los vaivenes de las continuas guerras europeas, pero mantuvo su importancia estratégica como plaza fuerte en el Flandes español. Francia ocupó la ciudad en dos ocasiones durante la [[Guerra franco-española (1635-1659)|guerra franco-española]]: entre 1645 y 1649, y nuevamente entre septiembre de 1658 y octubre de 1659. Volvió a ser ocupada por los franceses el 25 de marzo de 1678, siendo devuelta a la Corona Española por el [[Tratado de Rijswijk]] en 1697.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
En 1714, tras la [[Guerra de Sucesión Española]], pasó a formar parte de los [[Países Bajos Austríacos]]. Volvería a ser ocupada por Francia entre 1795 y 1814. Un año después fue incluida como parte del [[Reino Unido de los Países Bajos]], hasta que en 1830, tras la [[Revolución belga]], [[Bélgica]] logró su independencia. De esta forma, Ypres se mantuvo como ciudad soberana a lo largo del {{siglo|XIX||s}} e inicios del {{siglo|XX||s}}.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
[[Archivo:Ruïne, 1919, Ieper.jpg|thumb|Ypres en 1919, tras los devastadores combates de la Primera Guerra Mundial.]]&lt;br /&gt;
Durante la [[Primera Guerra Mundial]], Ypres fue rodeada por tres lados por las tropas alemanas, dando lugar al denominado &amp;quot;Saliente de Ypres&amp;quot;. En los campos de batalla alrededor de la ciudad, los alemanes utilizaron por primera vez gas cloro como arma química el 22 de abril de 1915. Debido a los combates en la zona, al gas mostaza también se le conoce como &amp;#039;&amp;#039;[[gas mostaza|iperita]]&amp;#039;&amp;#039;. La ciudad sufrió destrucciones masivas en las tres grandes batallas de Ypres (1914, 1915 y 1917). Durante la [[Segunda Guerra Mundial]], Ypres fue ocupada por la [[Alemania nazi]] entre 1940 y 1944. Tras cada conflicto, la ciudad fue reconstruida preservando su carácter histórico.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
== Geografía ==&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
=== Secciones del municipio ===&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
El [[Municipios de Bélgica|municipio]] comprende los siguientes antiguos municipios, que se fusionaron en 1977:&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
{{lista de columnas|2|&lt;br /&gt;
* Ypres&lt;br /&gt;
* [[Boezinge]]&lt;br /&gt;
* [[Brielen]]&lt;br /&gt;
* [[Dikkebus]]&lt;br /&gt;
* [[Elverdinge]]&lt;br /&gt;
* [[Hollebeke]]&lt;br /&gt;
* [[Sint-Jan]]&lt;br /&gt;
* [[Vlamertinge]]&lt;br /&gt;
* [[Voormezele]]&lt;br /&gt;
* [[Zillebeke]]&lt;br /&gt;
* [[Zuidschote]]&lt;br /&gt;
}}&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
== Demografía ==&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
=== Evolución ===&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
El siguiente gráfico refleja la evolución demográfica del actual municipio, incluyendo los municipios fusionados el 1 de enero de 1977:&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
{{Gráfica de evolución|tipo=demográfica|anchura=700|posición=center|nombre=Ypres&lt;br /&gt;
|1846|30050|1866|29335|1880|29690|1890|30970|1900|31434|1910|32787|1920|16906|1930|29429|1947|30776|1961|31859|1970|33429|1981|34426|1990|35231|2000|35071|2010|34962|2020|34995|2023|35387}}&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
== Turismo ==&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
=== Puntos de interés ===&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
* La Plaza Mayor (&amp;#039;&amp;#039;Grote Markt&amp;#039;&amp;#039;)&lt;br /&gt;
* La ancestral [[Lonja de Paños de Ypres|Lonja de los Paños]], monumento protegido por la [[UNESCO]]&lt;br /&gt;
* La [[Catedral de Ypres|Catedral de San Martín]], antigua sede del obispado de Ypres&lt;br /&gt;
* La [[Puerta de Menin]] o &amp;#039;&amp;#039;Menenpoort&amp;#039;&amp;#039;, en la parte occidental de la ciudad vieja, donde cada tarde se toca el toque de silencio (&amp;#039;&amp;#039;[[Last post]]&amp;#039;&amp;#039;) en honor a los caídos en los campos de batalla de Ypres durante la Primera Guerra Mundial&lt;br /&gt;
* Las antiguas [[murallas de Ypres]] alrededor de la ciudad, únicas en Bélgica&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
=== Festividades ===&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
[[Archivo:Kattenstoet (1).JPG|thumb|&amp;#039;&amp;#039;Kattenstoet&amp;#039;&amp;#039;, la tradicional Cabalgata de los Gatos de Ypres.]]&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
La Cabalgata de los Gatos (&amp;#039;&amp;#039;Kattenstoet&amp;#039;&amp;#039;) se celebra el segundo domingo de mayo cada tres años. La última edición, la número 43, tuvo lugar el 13 de mayo de 2012.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
== Transportes ==&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
La [[estación de Ypres]] es gestionada por la [[Sociedad Nacional de los Ferrocarriles Belgas]] (NMBS) y cuenta con trenes frecuentes hacia la [[estación de Kortrijk]].&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
También se puede acceder desde Bruselas, con una conexión a Eurostar, y el trayecto dura aproximadamente 75 minutos con dos paradas.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
== Ciudades hermanadas ==&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
Ypres está hermanada con las siguientes ciudades:&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
{{lista de columnas|2|&lt;br /&gt;
* [[Sittingbourne]] (Reino Unido, desde 1964)&lt;br /&gt;
* [[Siegen]] (Alemania, desde 1967)&lt;br /&gt;
* [[Saint-Omer]] (Francia, desde 1969)&lt;br /&gt;
* [[Semey]] (Kazajistán, desde 2012)&lt;br /&gt;
* [[Hiroshima]] (Japón)&lt;br /&gt;
* [[Wa (Ghana)|Wa]] (Ghana)&lt;br /&gt;
}}&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
== Referencias ==&lt;br /&gt;
{{listaref}}&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
== Enlaces externos ==&lt;br /&gt;
{{Commons|Ieper}}&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
* [https://www.ieper.be/ Página web del Ayuntamiento de Ypres]&lt;br /&gt;
* [http://www.lastpost.be/ Página web del &amp;#039;&amp;#039;Last post&amp;#039;&amp;#039;]&lt;br /&gt;
* [http://www.wo1.be/ &amp;#039;&amp;#039;Gewijd aan WO1 in de Westhoek&amp;#039;&amp;#039;]&lt;br /&gt;
* [http://www.inflandersfields.be/ Página web del museo &amp;#039;&amp;#039;In Flanders Fields&amp;#039;&amp;#039;]&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
[[Categoría:Ypres]]&lt;br /&gt;
[[Categoría:Localidades de Flandes Occidental]]&lt;br /&gt;
[[Categoría:Países Bajos Españoles]]&lt;br /&gt;
[[Categoría:Antiguos municipios de Bélgica]]&lt;br /&gt;
[[Categoría:Ciudades de Bélgica]]&lt;/div&gt;</summary>
		<author><name>Rafael Minuesa</name></author>
	</entry>
	<entry>
		<id>https://es.hispanopedia.com/index.php?title=Flandes_espa%C3%B1ol&amp;diff=476810&amp;oldid=476795</id>
		<title>Flandes español</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://es.hispanopedia.com/index.php?title=Flandes_espa%C3%B1ol&amp;diff=476810&amp;oldid=476795"/>
		<updated>2026-05-14T10:06:18Z</updated>

		<summary type="html">&lt;p&gt;&lt;span class=&quot;autocomment&quot;&gt;Ypres&lt;/span&gt;&lt;/p&gt;
&lt;table style=&quot;background-color: #fff; color: #202122;&quot; data-mw=&quot;interface&quot;&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-marker&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-content&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-marker&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-content&quot; /&gt;
				&lt;tr class=&quot;diff-title&quot; lang=&quot;es&quot;&gt;
				&lt;td colspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;&quot;&gt;← Revisión anterior&lt;/td&gt;
				&lt;td colspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;&quot;&gt;Revisión del 12:06 14 may 2026&lt;/td&gt;
				&lt;/tr&gt;&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;4&quot; class=&quot;diff-multi&quot; lang=&quot;es&quot;&gt;(No se muestran 3 ediciones intermedias del mismo usuario)&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot; id=&quot;mw-diff-left-l73&quot;&gt;Línea 73:&lt;/td&gt;
&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot;&gt;Línea 73:&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;La ciudad de [[Gante]] (lugar de nacimiento de Carlos I el 24 de febrero de 1500) fue la capital histórica del Condado de Flandes y una de las ciudades más ricas de Europa durante la [[Edad Media]] y el [[Renacimiento]].&amp;lt;ref name=&amp;quot;gante&amp;quot;&amp;gt;{{Cita web|url=https://historia.nationalgeographic.com.es/a/carlos-v-nacio-flandes_6787|título=Carlos V nació en Flandes|sitioweb=National Geographic|fecha=24 de febrero de 2014|fechaacceso=11 de mayo de 2026|idioma=es}}&amp;lt;/ref&amp;gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;La ciudad de [[Gante]] (lugar de nacimiento de Carlos I el 24 de febrero de 1500) fue la capital histórica del Condado de Flandes y una de las ciudades más ricas de Europa durante la [[Edad Media]] y el [[Renacimiento]].&amp;lt;ref name=&amp;quot;gante&amp;quot;&amp;gt;{{Cita web|url=https://historia.nationalgeographic.com.es/a/carlos-v-nacio-flandes_6787|título=Carlos V nació en Flandes|sitioweb=National Geographic|fecha=24 de febrero de 2014|fechaacceso=11 de mayo de 2026|idioma=es}}&amp;lt;/ref&amp;gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;−&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;La ciudad perteneció a los [[Países Bajos de los Habsburgo]], el &lt;/del&gt;11 de noviembre de 1576 durante la [[guerra de los Ochenta Años]], las tropas españolas tuvieron que abandonar la ciudad, que recuperarían tras un largo asedio el 17 de septiembre de 1584. Pertenecería en poder [[Países Bajos Españoles|español]] (salvo una breve ocupación francesa en 1678 y de julio a diciembre de 1708),&amp;lt;ref&amp;gt;{{Cita web|url=https://www.alamy.com/siege-of-ghent-by-the-french-in-1678-la-ville-de-gand-title-object-siege-of-ghent-by-the-french-army-under-king-louis-xiv-the-city-was-taken-on-march-9-1678-in-the-foreground-french-officers-on-horseback-in-the-distance-gent-manufacturer-printmaker-jan-luyken-listed-building-in-its-design-jan-luyken-listed-building-publisher-hendrick-and-dirk-tree-place-manufacture-amsterdam-date-1680-physical-features-etching-material-paper-technique-etching-dimensions-sheet-h-123-mm-w-157-mmtoelichtingillustratie-included-in-le-mercure-hollandois-contenant-les-choses-les-plus-remarq-image348176688.html|título=Siege of Ghent by the French. Stock Photo - Alamy|fechaacceso=2022-02-20|apellido=Limited|nombre=Alamy|sitioweb=www.alamy.com|idioma=en}}&amp;lt;/ref&amp;gt; hasta su toma en mayo de 1706 por las tropas de la [[Tratado de La Haya (1701)|Alianza de La Haya]].  &lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;El &lt;/ins&gt;11 de noviembre de 1576 durante la [[guerra de los Ochenta Años]], las tropas españolas tuvieron que abandonar la ciudad, que recuperarían tras un largo asedio el 17 de septiembre de 1584. Pertenecería en poder [[Países Bajos Españoles|español]] (salvo una breve ocupación francesa en 1678 y de julio a diciembre de 1708),&amp;lt;ref&amp;gt;{{Cita web|url=https://www.alamy.com/siege-of-ghent-by-the-french-in-1678-la-ville-de-gand-title-object-siege-of-ghent-by-the-french-army-under-king-louis-xiv-the-city-was-taken-on-march-9-1678-in-the-foreground-french-officers-on-horseback-in-the-distance-gent-manufacturer-printmaker-jan-luyken-listed-building-in-its-design-jan-luyken-listed-building-publisher-hendrick-and-dirk-tree-place-manufacture-amsterdam-date-1680-physical-features-etching-material-paper-technique-etching-dimensions-sheet-h-123-mm-w-157-mmtoelichtingillustratie-included-in-le-mercure-hollandois-contenant-les-choses-les-plus-remarq-image348176688.html|título=Siege of Ghent by the French. Stock Photo - Alamy|fechaacceso=2022-02-20|apellido=Limited|nombre=Alamy|sitioweb=www.alamy.com|idioma=en}}&amp;lt;/ref&amp;gt; hasta su toma en mayo de 1706 por las tropas de la [[Tratado de La Haya (1701)|Alianza de La Haya]].  &lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;En la [[Catedral de San Bavón de Gante|Catedral de San Bavón]], donde fue bautizado Carlos V, se encuentra el célebre [[Políptico del Cordero Místico]] de los hermanos [[Jan van Eyck|Van Eyck]].  &lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;En la [[Catedral de San Bavón de Gante|Catedral de San Bavón]], donde fue bautizado Carlos V, se encuentra el célebre [[Políptico del Cordero Místico]] de los hermanos [[Jan van Eyck|Van Eyck]].  &lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot; id=&quot;mw-diff-left-l81&quot;&gt;Línea 81:&lt;/td&gt;
&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot;&gt;Línea 81:&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;=== Brujas ===&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;=== Brujas ===&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;−&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;[[Archivo:&lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;00 Bruges JPG2&lt;/del&gt;.jpg|miniaturadeimagen|Brujas]]&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;[[Archivo:&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;00_Bruges_JPG2&lt;/ins&gt;.jpg|miniaturadeimagen|&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;Vista de la ciudad de [[&lt;/ins&gt;Brujas&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;]], uno de los principales centros comerciales del norte de Europa durante la Baja Edad Media y el Renacimiento.&lt;/ins&gt;]]&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;−&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;En &lt;/del&gt;[[&lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;Brujas&lt;/del&gt;]], &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;la huella castellana &lt;/del&gt;fue especialmente intensa &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;debido &lt;/del&gt;al comercio &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;lanero&lt;/del&gt;. Desde el siglo XII &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;llegaron &lt;/del&gt;grandes cantidades de lana &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;merina &lt;/del&gt;procedente de &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;[[Castilla]]&lt;/del&gt;, convirtiendo a Brujas en uno de los principales centros textiles de Europa&lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;.&lt;/del&gt;&amp;lt;ref name=&quot;lana&quot;&amp;gt;{{Cita web|url=https://acef.cef.es/comercio-internacional-lana-castellana.html|título=El comercio internacional de la lana castellana|sitioweb=Alumni|fechaacceso=11 de mayo de 2026|idioma=es}}&amp;lt;/ref&amp;gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;La presencia e influencia de los reinos hispánicos, en particular de &lt;/ins&gt;[[&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;Corona de Castilla|Castilla&lt;/ins&gt;]], fue especialmente intensa &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;en la ciudad de [[Brujas]] (actual [[Bélgica]]) gracias &lt;/ins&gt;al &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;próspero &lt;/ins&gt;comercio &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;de la [[lana merina]]&lt;/ins&gt;. Desde el &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;[[&lt;/ins&gt;siglo XII&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;]], &lt;/ins&gt;grandes cantidades de lana &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;de excelente calidad &lt;/ins&gt;procedente de &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;los rebaños trashumantes castellanos llegaban a los puertos flamencos&lt;/ins&gt;, convirtiendo a Brujas en uno de los principales centros textiles de &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;toda [[&lt;/ins&gt;Europa&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;]]&lt;/ins&gt;&amp;lt;ref name=&quot;lana&quot;&amp;gt;{{Cita web|url=https://acef.cef.es/comercio-internacional-lana-castellana.html|título=El comercio internacional de la lana castellana|sitioweb=Alumni|fechaacceso=11 de mayo de 2026|idioma=es}}&amp;lt;/ref&amp;gt;&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;.&lt;/ins&gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;−&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;La prosperidad permitió el asentamiento &lt;/del&gt;de &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;importantes familias castellanas &lt;/del&gt;y &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;vizcaínas&lt;/del&gt;. &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;El recuerdo permanece en nombres como &#039;&#039;Spanjaardstraat&#039;&#039; («calle &lt;/del&gt;de los &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;españoles») o &#039;&#039;Boskajersplaats&#039;&#039; &lt;/del&gt;(&lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;«plaza &lt;/del&gt;de &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;los vizcaínos»&lt;/del&gt;)&lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;. Se conserva también la antigua residencia de &lt;/del&gt;los &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;Pérez &lt;/del&gt;de &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;Malvenda, una familia burgalesa.&lt;/del&gt;&amp;lt;ref name=&quot;brujas&quot;&amp;gt;{{Cita web|url=https://www.lavanguardia.com/historiayvida/edad-moderna/20180108/47314391784/como-flandes-espanol.html|título=Los comerciantes españoles en Brujas|sitioweb=La Vanguardia|fechaacceso=11 de mayo de 2026|idioma=es}}&amp;lt;/ref&amp;gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;En Brujas se establecieron hombres &lt;/ins&gt;de &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;negocios &lt;/ins&gt;y &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;buscadores de fortuna procedentes de más de veinte nacionalidades diferentes&lt;/ins&gt;. &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;Entre todos ellos, los naturales &lt;/ins&gt;de los &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;reinos de la [[Península Ibérica]] &lt;/ins&gt;(&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;[[Corona de Castilla|castellanos]], [[Corona de Aragón|aragoneses]], [[Reino de Navarra|navarros]] y [[Señorío &lt;/ins&gt;de &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;Vizcaya|vizcaínos]]&lt;/ins&gt;) &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;se contaron entre &lt;/ins&gt;los &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;más numerosos e influyentes, y su legado todavía es visible en numerosos puntos &lt;/ins&gt;de &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;la ciudad&lt;/ins&gt;&amp;lt;ref name=&quot;brujas&quot;&amp;gt;{{Cita web|url=https://www.lavanguardia.com/historiayvida/edad-moderna/20180108/47314391784/como-flandes-espanol.html|título=Los comerciantes españoles en Brujas|sitioweb=La Vanguardia|fechaacceso=11 de mayo de 2026|idioma=es}}&amp;lt;/ref&amp;gt;&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;.&lt;/ins&gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-side-deleted&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt; &lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-side-deleted&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;Antes de la unificación dinástica de los reinos hispánicos bajo los [[Reyes Católicos]] (finales del [[siglo XV]]), los mercaderes de cada corona se regían por sus propias leyes mercantiles, lo que motivó que cada grupo contara con sus propios consulados y agrupaciones gremiales.&lt;/ins&gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-side-deleted&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt; &lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-side-deleted&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;La afluencia de comerciantes fue tal que las autoridades de Brujas cedieron inmuebles en distintos barrios para albergar dichas delegaciones consulares. En un principio, los mercaderes castellanos y vizcaínos compartieron alojamiento y sede en el hotel de Jacques van der Bürse, un edificio perteneciente a la familia que, según la tradición, dio origen al término &quot;[[bolsa de valores|bolsa]]&quot; (&#039;&#039;beurs&#039;&#039; en neerlandés). Más tarde, el crecimiento de ambas comunidades motivó su separación en sedes independientes&amp;lt;ref name=&quot;brujas&quot; /&amp;gt;. Aún se conservan en la toponimia de Brujas nombres como &#039;&#039;Spanjaardstraat&#039;&#039; («calle de los españoles») o &#039;&#039;Boskajersplaats&#039;&#039; («plaza de los vizcaínos»).&lt;/ins&gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-side-deleted&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt; &lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-side-deleted&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;Entre los edificios civiles más notables destaca la antigua residencia de los [[Pérez de Malvenda]], una poderosa familia de mercaderes originaria de [[Burgos]], cuya vivienda aún se conserva&amp;lt;ref name=&quot;brujas&quot; /&amp;gt;. Además de la toponimia y la arquitectura, las cofradías religiosas fundadas por los comerciantes españoles, como la Cofradía de Nuestra Señora de la Rosa, perpetuaron sus vínculos espirituales y sociales durante siglos, manteniendo una red de solidaridad entre los naturales de la Península en el exilio comercial.&lt;/ins&gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;=== Ypres ===&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;=== Ypres ===&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-side-deleted&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;[[Archivo:Ieper,_Belgium,Braun%26_Hogenberg,_1581-88.jpg|miniaturadeimagen|[[Ypres]] en un grabado de 1581-1588, mostrando el trazado urbano y las fortificaciones de la época.]]&lt;/ins&gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-side-deleted&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;&lt;/ins&gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-side-deleted&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;[[Ypres]] fue durante la [[Edad Media]] una de las tres grandes ciudades textiles de [[Flandes]], junto con [[Gante]] y [[Brujas]]. Su prosperidad se basaba en la industria pañera, que alcanzó su máximo esplendor entre los siglos XIII y XV. Durante el período del Flandes Español la ciudad adquirió una nueva relevancia estratégica debido a su ubicación en la frontera con el [[Reino de Francia]], convirtiéndose en un enclave militar disputado constantemente.&amp;lt;ref name=&quot;ypres&quot;&amp;gt;{{Cita web|url=https://www.visitflanders.com/es/destinos/ieper/descubrir-ieper/historia|título=Historia de Ypres|sitioweb=Visit Flanders|fechaacceso=11 de mayo de 2026|idioma=es}}&amp;lt;/ref&amp;gt;&lt;/ins&gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-side-deleted&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;&lt;/ins&gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-side-deleted&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;La posición de Ypres, a escasos kilómetros de la frontera francesa, la convirtió en una pieza clave del dispositivo defensivo de los [[Países Bajos Españoles]]. Durante la segunda mitad del siglo XVI y todo el siglo XVII, la ciudad fue escenario de numerosos asedios y batallas, reflejo de las guerras entre la [[Monarquía Hispánica]] y el Reino de Francia, así como de la revuelta de las provincias rebeldes que daría lugar a la creación de las [[Provincias Unidas de los Países Bajos]].&lt;/ins&gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-side-deleted&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;&lt;/ins&gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-side-deleted&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;Las fortificaciones de Ypres fueron modernizadas y reforzadas en varias ocasiones para resistir los ataques de los ejércitos franceses, especialmente durante la [[Guerra de los Treinta Años]] (1618-1648) y la posterior [[Guerra franco-española (1635-1659)|Guerra franco-española]].&amp;lt;ref name=&quot;ypres&quot;/&amp;gt;&lt;/ins&gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-side-deleted&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;&lt;/ins&gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-side-deleted&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;Uno de los capítulos más destacados de la huella hispánica en Ypres es la intervención del ingeniero militar [[Sebastián de Castro]], un militar y arquitecto español al servicio de la Corona. A mediados del siglo XVII, Castro diseñó y supervisó la construcción de nuevas defensas siguiendo el modelo de fortificación abaluartada o &#039;&#039;traza italiana&#039;&#039;, que sustituyó a las antiguas murallas medievales. Estos baluartes, revellines y fosos constituían entonces la tecnología defensiva más avanzada de Europa.&amp;lt;ref name=&quot;ypres&quot;/&amp;gt;&lt;/ins&gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-side-deleted&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;&lt;/ins&gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-side-deleted&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;El sistema defensivo diseñado por Sebastián de Castro logró que Ypres resistiera varios embates, aunque la ciudad terminaría cayendo en manos francesas en 1648 ([[Paz de Westfalia]]) y, más tarde, en 1678 ([[Tratados de Nimega]]). A pesar de las posteriores modificaciones, buena parte del trazado de las fortificaciones de Ypres aún conserva el sello de la ingeniería militar hispánica.&amp;lt;ref name=&quot;ypres&quot;/&amp;gt;&lt;/ins&gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-side-deleted&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;&lt;/ins&gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-side-deleted&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;Otro de los legados del período español es la [[Catedral de San Martín (Ypres)|Catedral de San Martín]] (&#039;&#039;Sint-Maartenskathedraal&#039;&#039;), el templo principal de la ciudad. Aunque su origen es medieval, durante el Flandes Español se llevaron a cabo importantes obras de ampliación y renovación. La catedral alberga numerosos testimonios de la presencia española, como lámparas votivas, inscripciones y los blasones de algunos Gobernadores y nobles hispánicos que contribuyeron a su embellecimiento.&amp;lt;ref name=&quot;ypres&quot;/&amp;gt;&lt;/ins&gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;−&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;[[Ypres]] &lt;/del&gt;fue &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;durante la Edad Media una &lt;/del&gt;de &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;las tres grandes ciudades textiles &lt;/del&gt;de Flandes &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;junto con Gante &lt;/del&gt;y &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;Brujas&lt;/del&gt;. &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;Durante el Flandes Español&lt;/del&gt;, la &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;ciudad fue escenario &lt;/del&gt;de &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;numerosos asedios debido a &lt;/del&gt;su &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;posición estratégica cerca de la frontera francesa&lt;/del&gt;.  &lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;El templo &lt;/ins&gt;fue &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;escenario &lt;/ins&gt;de &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;ceremonias religiosas &lt;/ins&gt;de &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;la corte española en &lt;/ins&gt;Flandes y &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;testigo de la intensa vida social y espiritual de la comunidad hispana asentada en la región. Lamentablemente, la catedral resultó gravemente dañada durante los bombardeos de la [[Primera Guerra Mundial]] (1914-1918), ya que Ypres se encontraba en pleno frente occidental&lt;/ins&gt;. &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;Fue reconstruida posteriormente&lt;/ins&gt;, &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;respetando en &lt;/ins&gt;la &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;medida &lt;/ins&gt;de &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;lo posible &lt;/ins&gt;su &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;aspecto original&lt;/ins&gt;.&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;&amp;lt;ref name=&quot;ypres&quot;/&amp;gt;&lt;/ins&gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;−&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;La Catedral &lt;/del&gt;de &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;San Martín &lt;/del&gt;y las fortificaciones &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;diseñadas &lt;/del&gt;por &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;el ingeniero militar español Sebastián &lt;/del&gt;de &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;Castro datan &lt;/del&gt;de &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;esta época&lt;/del&gt;.&amp;lt;ref name=&quot;ypres&quot;&lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;&amp;gt;{{Cita web|url=https:&lt;/del&gt;/&lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;/www.visitflanders.com/es/destinos/ieper/descubrir-ieper/historia|título=Historia de Ypres|sitioweb=Visit Flanders|fechaacceso=11 de mayo de 2026|idioma=es}}&amp;lt;/ref&lt;/del&gt;&amp;gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;Hoy, Ypres forma parte de la [[Región Flamenca]] de [[Bélgica]], y su centro histórico, incluyendo el &#039;&#039;Lakenhalle&#039;&#039; (Lonja &lt;/ins&gt;de &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;los Paños) &lt;/ins&gt;y las fortificaciones&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;, ha sido declarado [[Patrimonio de la Humanidad]] &lt;/ins&gt;por &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;la [[UNESCO]] dentro del conjunto de los &quot;[[Campanarios municipales de Bélgica y Francia|Campanarios &lt;/ins&gt;de &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;Bélgica y Francia]]&quot;, si bien la huella hispánica permanece en sus baluartes y en las crónicas &lt;/ins&gt;de &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;sus asedios&lt;/ins&gt;.&amp;lt;ref name=&quot;ypres&quot;/&amp;gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;=== Lille ===&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;=== Lille ===&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;

&lt;!-- diff cache key mw_dbes_wd:diff:1.41:old-476795:rev-476810:php=table --&gt;
&lt;/table&gt;</summary>
		<author><name>Rafael Minuesa</name></author>
	</entry>
	<entry>
		<id>https://es.hispanopedia.com/index.php?title=Brujas&amp;diff=476806&amp;oldid=173807</id>
		<title>Brujas</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://es.hispanopedia.com/index.php?title=Brujas&amp;diff=476806&amp;oldid=173807"/>
		<updated>2026-05-14T08:31:18Z</updated>

		<summary type="html">&lt;p&gt;&lt;span class=&quot;autocomment&quot;&gt;Historia&lt;/span&gt;&lt;/p&gt;
&lt;table style=&quot;background-color: #fff; color: #202122;&quot; data-mw=&quot;interface&quot;&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-marker&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-content&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-marker&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-content&quot; /&gt;
				&lt;tr class=&quot;diff-title&quot; lang=&quot;es&quot;&gt;
				&lt;td colspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;&quot;&gt;← Revisión anterior&lt;/td&gt;
				&lt;td colspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;&quot;&gt;Revisión del 10:31 14 may 2026&lt;/td&gt;
				&lt;/tr&gt;&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot; id=&quot;mw-diff-left-l43&quot;&gt;Línea 43:&lt;/td&gt;
&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot;&gt;Línea 43:&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;== Historia ==&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;== Historia ==&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Brujas ha sido ciudad desde el {{siglo|XI||s}}. Hacia 1050, la constante sedimentación fue cerrando la importante salida de la ciudad al mar. Por suerte, una tormenta en 1134 creó un canal natural de salida. Este hecho y la importante y emergente industria de la lana hicieron que la ciudad creciese enormemente, construyéndose sus murallas bajo el patronazgo de los [[Conde de Flandes|condes de Flandes]]. La entrada de la ciudad en la [[Liga Hanseática]], una federación de comercio de ciudades de [[Alemania]], de [[Escandinavia]] y de los Países Bajos, sólo trajo más beneficio a una ciudad que se convirtió en una de las más ricas de Europa.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Brujas ha sido ciudad desde el {{siglo|XI||s}}. Hacia 1050, la constante sedimentación fue cerrando la importante salida de la ciudad al mar. Por suerte, una tormenta en 1134 creó un canal natural de salida. Este hecho y la importante y emergente industria de la lana hicieron que la ciudad creciese enormemente, construyéndose sus murallas bajo el patronazgo de los [[Conde de Flandes|condes de Flandes]]. La entrada de la ciudad en la [[Liga Hanseática]], una federación de comercio de ciudades de [[Alemania]], de [[Escandinavia]] y de los Países Bajos, sólo trajo más beneficio a una ciudad que se convirtió en una de las más ricas de Europa.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;−&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;&lt;/del&gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-side-added&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;−&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;[[Archivo:Bruges,_Belgium_;_Ferraris_Map.jpg|left|thumb|Mapa de Brujas &#039;&#039;circa&#039;&#039; 1775]]&lt;/del&gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-side-added&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;La entrada de Flandes como parte del Reino de Francia en 1297, y la resistencia a aceptar las políticas provenientes de la corona por parte de los flamencos, resultó en un aumento de las tensiones sociales, las cuales empeoraron con la encarcelación por parte de [[Felipe IV de Francia]] del conde de Flandes y el nombramiento de un nuevo gobernador.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;La entrada de Flandes como parte del Reino de Francia en 1297, y la resistencia a aceptar las políticas provenientes de la corona por parte de los flamencos, resultó en un aumento de las tensiones sociales, las cuales empeoraron con la encarcelación por parte de [[Felipe IV de Francia]] del conde de Flandes y el nombramiento de un nuevo gobernador.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot; id=&quot;mw-diff-left-l58&quot;&gt;Línea 58:&lt;/td&gt;
&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot;&gt;Línea 56:&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;En 1477, a la muerte en la [[batalla de Nancy]] de [[Carlos el Temerario]], la ciudad pasó a formar parte de los [[Países Bajos de los Habsburgo]], sufriendo las consecuencias de la [[Guerra de Sucesión de Borgoña]]. [[Maximiliano I de Habsburgo|Maximiliano I]] restringe los derechos de la ciudad, que cae en decadencia. Alrededor del año 1500 la sedimentación del canal lo volvió innavegable, por lo que la ciudad, ya sin puerto, perdió su peso comercial y quedo desbancada por [[Amberes]].&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;En 1477, a la muerte en la [[batalla de Nancy]] de [[Carlos el Temerario]], la ciudad pasó a formar parte de los [[Países Bajos de los Habsburgo]], sufriendo las consecuencias de la [[Guerra de Sucesión de Borgoña]]. [[Maximiliano I de Habsburgo|Maximiliano I]] restringe los derechos de la ciudad, que cae en decadencia. Alrededor del año 1500 la sedimentación del canal lo volvió innavegable, por lo que la ciudad, ya sin puerto, perdió su peso comercial y quedo desbancada por [[Amberes]].&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;−&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Durante la [[Guerra de los Ochenta Años]]&lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;, &lt;/del&gt;estuvo en poder de los neerlandeses&lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;, &lt;/del&gt;desde 1577 hasta el 20 de mayo de 1584, cuando pasa a los [[Países Bajos Españoles]]. A pesar de que la riqueza de Brujas seguía declinando debido principalmente a la supremacía del [[puerto de Amberes]] y el inicio de la decadencia de la industria textil, sin embargo el arte y la arquitectura continuaron floreciendo, y se construyeron espléndidos edificios e iglesias de estilo gótico tardío, y la escuela de [[pintura flamenca]] produjo grandes obras.  &lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Durante la [[Guerra de los Ochenta Años]] estuvo en poder de los &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;rebeldes &lt;/ins&gt;neerlandeses desde 1577 hasta el 20 de mayo de 1584, cuando pasa a los [[Países Bajos Españoles]]. A pesar de que la riqueza de Brujas seguía declinando debido principalmente a la supremacía del [[puerto de Amberes]] y el inicio de la decadencia de la industria textil, sin embargo el arte y la arquitectura continuaron floreciendo, y se construyeron espléndidos edificios e iglesias de estilo gótico tardío, y la escuela de [[pintura flamenca]] produjo grandes obras.  &lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;−&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;A finales del siglo XVI, Brujas carecía ya apenas de influencia, y para mediados del siglo XIX, Brujas se había convertido en la ciudad más pobre de Bélgica. Durante el siglo XX, sin embargo, la ciudad se convirtió en un destino turístico internacional, y el patrimonio medieval de Brujas resultó ser una nueva fuente de riqueza para la conocida como &quot;Venecia del Norte&quot;. El nuevo [[puerto de Zeebrugge]] (a 15 &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;kilómetro &lt;/del&gt;de la ciudad, en la costa flamenca) trajo nuevos desarrollos comerciales e industrias a la región.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;[[Archivo:Bruges,_Belgium_;_Ferraris_Map.jpg|thumb|Mapa de Brujas &#039;&#039;circa&#039;&#039; 1775]]&lt;/ins&gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-side-deleted&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;A finales del siglo XVI, Brujas carecía ya apenas de influencia, y para mediados del siglo XIX, Brujas se había convertido en la ciudad más pobre de Bélgica. Durante el siglo XX, sin embargo, la ciudad se convirtió en un destino turístico internacional, y el patrimonio medieval de Brujas resultó ser una nueva fuente de riqueza para la conocida como &quot;Venecia del Norte&quot;. El nuevo [[puerto de Zeebrugge]] (a 15 &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;kilómetros &lt;/ins&gt;de la ciudad, en la costa flamenca) trajo nuevos desarrollos comerciales e industrias a la región.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;== Organización administrativa ==&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;== Organización administrativa ==&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;

&lt;!-- diff cache key mw_dbes_wd:diff:1.41:old-173807:rev-476806:php=table --&gt;
&lt;/table&gt;</summary>
		<author><name>Rafael Minuesa</name></author>
	</entry>
	<entry>
		<id>https://es.hispanopedia.com/index.php?title=Batalla_de_Cartagena_(461)&amp;diff=476805&amp;oldid=164951</id>
		<title>Batalla de Cartagena (461)</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://es.hispanopedia.com/index.php?title=Batalla_de_Cartagena_(461)&amp;diff=476805&amp;oldid=164951"/>
		<updated>2026-05-14T08:27:35Z</updated>

		<summary type="html">&lt;p&gt;&lt;/p&gt;
&lt;a href=&quot;https://es.hispanopedia.com/index.php?title=Batalla_de_Cartagena_(461)&amp;amp;diff=476805&amp;amp;oldid=164951&quot;&gt;Mostrar los cambios&lt;/a&gt;</summary>
		<author><name>Rafael Minuesa</name></author>
	</entry>
	<entry>
		<id>https://es.hispanopedia.com/index.php?title=Universidad_Nacional_Mayor_de_San_Marcos&amp;diff=476804&amp;oldid=220218</id>
		<title>Universidad Nacional Mayor de San Marcos</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://es.hispanopedia.com/index.php?title=Universidad_Nacional_Mayor_de_San_Marcos&amp;diff=476804&amp;oldid=220218"/>
		<updated>2026-05-13T12:26:50Z</updated>

		<summary type="html">&lt;p&gt;&lt;/p&gt;
&lt;a href=&quot;https://es.hispanopedia.com/index.php?title=Universidad_Nacional_Mayor_de_San_Marcos&amp;amp;diff=476804&amp;amp;oldid=220218&quot;&gt;Mostrar los cambios&lt;/a&gt;</summary>
		<author><name>Rafael Minuesa</name></author>
	</entry>
	<entry>
		<id>https://es.hispanopedia.com/index.php?title=Plantilla:Efem%C3%A9rides_-_13_de_mayo&amp;diff=476803&amp;oldid=409029</id>
		<title>Plantilla:Efemérides - 13 de mayo</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://es.hispanopedia.com/index.php?title=Plantilla:Efem%C3%A9rides_-_13_de_mayo&amp;diff=476803&amp;oldid=409029"/>
		<updated>2026-05-13T12:02:17Z</updated>

		<summary type="html">&lt;p&gt;&lt;/p&gt;
&lt;table style=&quot;background-color: #fff; color: #202122;&quot; data-mw=&quot;interface&quot;&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-marker&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-content&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-marker&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-content&quot; /&gt;
				&lt;tr class=&quot;diff-title&quot; lang=&quot;es&quot;&gt;
				&lt;td colspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;&quot;&gt;← Revisión anterior&lt;/td&gt;
				&lt;td colspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;&quot;&gt;Revisión del 14:02 13 may 2026&lt;/td&gt;
				&lt;/tr&gt;&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot; id=&quot;mw-diff-left-l10&quot;&gt;Línea 10:&lt;/td&gt;
&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot;&gt;Línea 10:&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;* &amp;#039;&amp;#039;&amp;#039;[[1830]]&amp;#039;&amp;#039;&amp;#039;.— [[Ecuador]] se independiza de la [[Gran Colombia]].&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;* &amp;#039;&amp;#039;&amp;#039;[[1830]]&amp;#039;&amp;#039;&amp;#039;.— [[Ecuador]] se independiza de la [[Gran Colombia]].&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;* &amp;#039;&amp;#039;&amp;#039;[[1844]]&amp;#039;&amp;#039;&amp;#039;.— En [[España]], [[Francisco Javier Girón]] se convierte en su primer director general de la [[Guardia Civil]].&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;* &amp;#039;&amp;#039;&amp;#039;[[1844]]&amp;#039;&amp;#039;&amp;#039;.— En [[España]], [[Francisco Javier Girón]] se convierte en su primer director general de la [[Guardia Civil]].&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;−&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;* &#039;&#039;&#039;[[1846]]&#039;&#039;&#039;.— El [[Congreso de los Estados Unidos]] declara la guerra a [[México]], &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;lo &lt;/del&gt;que &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;le permitió conservar [[Texas]] y apropiarse de [[Alta California]] y [[Nuevo México]]. Finalmente se &lt;/del&gt;terminaría &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;el enfrentamiento armado &lt;/del&gt;con la firma del [[Tratado de Guadalupe Hidalgo]] por el que [[México]] &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;perdería &lt;/del&gt;más de la mitad de su territorio.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;* &#039;&#039;&#039;[[1846]]&#039;&#039;&#039;.— El [[Congreso de los Estados Unidos]] declara la guerra a [[México]], que terminaría con la firma del [[Tratado de Guadalupe Hidalgo]] por el que [[México]] &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;perdió &lt;/ins&gt;más de la mitad de su territorio&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;, incluyendo los actuales estados de [[Texas]], [[California]], [[Nevada]], [[Utah]], [[Arizona]], [[Nuevo México]], y partes de [[Colorado]] y [[Wyoming]]&lt;/ins&gt;.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;−&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;* &#039;&#039;&#039;[[1903]]&#039;&#039;&#039;.— Fallece [[Apolinario Mabini]], político filipino, &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;1.º primer ministro &lt;/del&gt;de su país (n. 1864).&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;* &#039;&#039;&#039;[[1903]]&#039;&#039;&#039;.— Fallece [[Apolinario Mabini]], político filipino, &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;[[Primer Ministro]] &lt;/ins&gt;de su país (n. 1864).&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;* &amp;#039;&amp;#039;&amp;#039;[[1965]]&amp;#039;&amp;#039;&amp;#039;.— Fallece [[Ignacio Barraquer]], [[oftalmólogo]] español (n. 1884).&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;* &amp;#039;&amp;#039;&amp;#039;[[1965]]&amp;#039;&amp;#039;&amp;#039;.— Fallece [[Ignacio Barraquer]], [[oftalmólogo]] español (n. 1884).&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;* &amp;#039;&amp;#039;&amp;#039;[[1879]]&amp;#039;&amp;#039;&amp;#039;.— Fallece [[Joaquín Gatell y Folch]], [[arabista]], [[espía]] y [[explorador]] español (n. 1826).&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;* &amp;#039;&amp;#039;&amp;#039;[[1879]]&amp;#039;&amp;#039;&amp;#039;.— Fallece [[Joaquín Gatell y Folch]], [[arabista]], [[espía]] y [[explorador]] español (n. 1826).&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;* &amp;#039;&amp;#039;&amp;#039;[[1926]]&amp;#039;&amp;#039;&amp;#039;.— Los aviadores españoles [[Eduardo González-Gallarza]] y [[Joaquín Loriga]] llegan a [[Manila]] desde [[Madrid]] tras recorrer 19.000 kilómetros.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;* &amp;#039;&amp;#039;&amp;#039;[[1926]]&amp;#039;&amp;#039;&amp;#039;.— Los aviadores españoles [[Eduardo González-Gallarza]] y [[Joaquín Loriga]] llegan a [[Manila]] desde [[Madrid]] tras recorrer 19.000 kilómetros.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;−&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;* &#039;&#039;&#039;[[1942]]&#039;&#039;&#039;.— En [[México]] &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;los nazis hunden &lt;/del&gt;el [[petrolero]] [[Potrero del Llano]], lo que proporciona los motivos para la incorporación de [[México durante la Segunda Guerra Mundial|México a la II Guerra Mundial]].&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;* &#039;&#039;&#039;[[1942]]&#039;&#039;&#039;.— En [[México]] &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;se culpa a un submarino alemán por &lt;/ins&gt;el &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;hundimiento del &lt;/ins&gt;[[petrolero]] [[Potrero del Llano]], lo que proporciona los motivos para la incorporación de [[México durante la Segunda Guerra Mundial|México a la II Guerra Mundial]].&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;* &amp;#039;&amp;#039;&amp;#039;[[1958]]&amp;#039;&amp;#039;&amp;#039;.— En [[Caracas]] ([[Venezuela]]), un grupo de manifestantes anti-estadounidenses atacan el coche del vicepresidente [[Richard Nixon]].&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;* &amp;#039;&amp;#039;&amp;#039;[[1958]]&amp;#039;&amp;#039;&amp;#039;.— En [[Caracas]] ([[Venezuela]]), un grupo de manifestantes anti-estadounidenses atacan el coche del vicepresidente [[Richard Nixon]].&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;* &amp;#039;&amp;#039;&amp;#039;[[1974]]&amp;#039;&amp;#039;&amp;#039;.— Fallece [[Jaime Torres Bodet]], [[escritor]], [[ensayista]], [[poeta]], [[académico]] y [[funcionario]] [[México|mexicano]] (n. 1902).&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;* &amp;#039;&amp;#039;&amp;#039;[[1974]]&amp;#039;&amp;#039;&amp;#039;.— Fallece [[Jaime Torres Bodet]], [[escritor]], [[ensayista]], [[poeta]], [[académico]] y [[funcionario]] [[México|mexicano]] (n. 1902).&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;/table&gt;</summary>
		<author><name>Rafael Minuesa</name></author>
	</entry>
	<entry>
		<id>https://es.hispanopedia.com/index.php?title=Cr%C3%B3nicas_de_un_pueblo&amp;diff=476802&amp;oldid=476800</id>
		<title>Crónicas de un pueblo</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://es.hispanopedia.com/index.php?title=Cr%C3%B3nicas_de_un_pueblo&amp;diff=476802&amp;oldid=476800"/>
		<updated>2026-05-13T11:22:14Z</updated>

		<summary type="html">&lt;p&gt;&lt;/p&gt;
&lt;table style=&quot;background-color: #fff; color: #202122;&quot; data-mw=&quot;interface&quot;&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-marker&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-content&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-marker&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-content&quot; /&gt;
				&lt;tr class=&quot;diff-title&quot; lang=&quot;es&quot;&gt;
				&lt;td colspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;&quot;&gt;← Revisión anterior&lt;/td&gt;
				&lt;td colspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;&quot;&gt;Revisión del 13:22 13 may 2026&lt;/td&gt;
				&lt;/tr&gt;&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot; id=&quot;mw-diff-left-l2&quot;&gt;Línea 2:&lt;/td&gt;
&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot;&gt;Línea 2:&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;|tipo                   = 1&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;|tipo                   = 1&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;|título                 =  &lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;|título                 =  &lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;−&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;|imagen                 =  &lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;|imagen                 = &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;Cronicas-de-un-pueblo.jpg&lt;/ins&gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;|tamaño de imagen       =  &lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;|tamaño de imagen       =  &lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;|pie de imagen          =  &lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;|pie de imagen          =  &lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;

&lt;!-- diff cache key mw_dbes_wd:diff:1.41:old-476800:rev-476802:php=table --&gt;
&lt;/table&gt;</summary>
		<author><name>Hispano</name></author>
	</entry>
	<entry>
		<id>https://es.hispanopedia.com/index.php?title=Archivo:Cronicas-de-un-pueblo.jpg&amp;diff=476801&amp;oldid=0</id>
		<title>Archivo:Cronicas-de-un-pueblo.jpg</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://es.hispanopedia.com/index.php?title=Archivo:Cronicas-de-un-pueblo.jpg&amp;diff=476801&amp;oldid=0"/>
		<updated>2026-05-13T11:21:41Z</updated>

		<summary type="html">&lt;p&gt;&lt;a href=&quot;/wiki/Usuario:Hispano&quot; class=&quot;mw-userlink&quot; title=&quot;Usuario:Hispano&quot;&gt;&lt;bdi&gt;Hispano&lt;/bdi&gt;&lt;/a&gt; subió &lt;a href=&quot;/wiki/Archivo:Cronicas-de-un-pueblo.jpg&quot; title=&quot;Archivo:Cronicas-de-un-pueblo.jpg&quot;&gt;Archivo:Cronicas-de-un-pueblo.jpg&lt;/a&gt; Actores de la serie &lt;a href=&quot;/wiki/Cr%C3%B3nicas_de_un_pueblo&quot; title=&quot;Crónicas de un pueblo&quot;&gt;Crónicas de un pueblo&lt;/a&gt;&lt;/p&gt;
&lt;p&gt;&lt;b&gt;Página nueva&lt;/b&gt;&lt;/p&gt;&lt;div&gt;== Resumen ==&lt;br /&gt;
Actores de la serie [[Crónicas de un pueblo]]&lt;br /&gt;
== Licencia ==&lt;br /&gt;
{{Captura de pantalla no gratuita}}&lt;/div&gt;</summary>
		<author><name>Hispano</name></author>
	</entry>
	<entry>
		<id>https://es.hispanopedia.com/index.php?title=Cr%C3%B3nicas_de_un_pueblo&amp;diff=476800&amp;oldid=0</id>
		<title>Crónicas de un pueblo</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://es.hispanopedia.com/index.php?title=Cr%C3%B3nicas_de_un_pueblo&amp;diff=476800&amp;oldid=0"/>
		<updated>2026-05-13T11:14:59Z</updated>

		<summary type="html">&lt;p&gt;Página creada con «{{Ficha de programa de televisión |tipo                   = 1 |título                 =  |imagen                 =  |tamaño de imagen       =  |pie de imagen          =  |género                 = &lt;a href=&quot;/index.php?title=Costumbrista&amp;amp;action=edit&amp;amp;redlink=1&quot; class=&quot;new&quot; title=&quot;Costumbrista (la página no existe)&quot;&gt;Costumbrista&lt;/a&gt; |reparto                = &lt;a href=&quot;/index.php?title=Fernando_Cebri%C3%A1n&amp;amp;action=edit&amp;amp;redlink=1&quot; class=&quot;new&quot; title=&quot;Fernando Cebrián (la página no existe)&quot;&gt;Fernando Cebrián&lt;/a&gt;&amp;lt;br /&amp;gt;&lt;a href=&quot;/index.php?title=Jes%C3%BAs_Guzm%C3%A1n&amp;amp;action=edit&amp;amp;redlink=1&quot; class=&quot;new&quot; title=&quot;Jesús Guzmán (la página no existe)&quot;&gt;Jesús Guzmán&lt;/a&gt; |país de origen         = &lt;a href=&quot;/wiki/Espa%C3%B1a&quot; title=&quot;España&quot;&gt;España&lt;/a&gt; |idioma                 = &lt;a href=&quot;/wiki/Idioma_espa%C3%B1ol&quot; title=&quot;Idioma español&quot;&gt;Español&lt;/a&gt; |productor              = &lt;a href=&quot;/index.php?title=Ram%C3%B3n_Crespo&amp;amp;action=edit&amp;amp;redlink=1&quot; class=&quot;new&quot; title=&quot;Ramón Crespo (la página no existe)&quot;&gt;Ramón Crespo&lt;/a&gt; |director               = &lt;a href=&quot;/wiki/Antonio_Mercero&quot; title=&quot;Antonio Mercero&quot;&gt;Antonio Mercero&lt;/a&gt;…»&lt;/p&gt;
&lt;p&gt;&lt;b&gt;Página nueva&lt;/b&gt;&lt;/p&gt;&lt;div&gt;{{Ficha de programa de televisión&lt;br /&gt;
|tipo                   = 1&lt;br /&gt;
|título                 = &lt;br /&gt;
|imagen                 = &lt;br /&gt;
|tamaño de imagen       = &lt;br /&gt;
|pie de imagen          = &lt;br /&gt;
|género                 = [[Costumbrista]]&lt;br /&gt;
|reparto                = [[Fernando Cebrián]]&amp;lt;br /&amp;gt;[[Jesús Guzmán]]&lt;br /&gt;
|país de origen         = [[España]]&lt;br /&gt;
|idioma                 = [[Idioma español|Español]]&lt;br /&gt;
|productor              = [[Ramón Crespo]]&lt;br /&gt;
|director               = [[Antonio Mercero]]&amp;lt;br /&amp;gt;[[Julio Coll]]&amp;lt;br /&amp;gt;[[Miguel Lluch]]&amp;lt;br /&amp;gt;[[Miguel Picazo]]&lt;br /&gt;
|guionista              = [[Juan Farias]]&amp;lt;br /&amp;gt; [[Juan Alarcón Benito]]&lt;br /&gt;
|cadena                 = [[Televisión Española]]&lt;br /&gt;
|duración               = 50 min.&lt;br /&gt;
|num episodios          = 114&lt;br /&gt;
|primera emisión        = 18 de julio de 1971&lt;br /&gt;
|última emisión         = 14 de febrero de 1974&lt;br /&gt;
|filmaffinity           = &lt;br /&gt;
|imdb                   = 0211143&lt;br /&gt;
|tv com                 = &lt;br /&gt;
}}&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&amp;#039;&amp;#039;&amp;#039;&amp;#039;&amp;#039;Crónicas de un pueblo&amp;#039;&amp;#039;&amp;#039;&amp;#039;&amp;#039; fue una serie de [[Televisión Española]] emitida en España entre 1971 y 1974, que narraba la vida cotidiana en un pueblo de [[España]]. Está considerada una de las producciones televisivas más representativas del costumbrismo español de principios de la década de 1970.&amp;lt;ref&amp;gt;{{Cita publicación|url=https://uvadoc.uva.es/handle/10324/19164|título=La propaganda en televisión durante el franquismo: el ejemplo de “Crónicas de un pueblo”|apellidos=Vázquez Cabrera|nombre=María Esther|fecha=2015|fechaacceso=2026-05-13}}&amp;lt;/ref&amp;gt;&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
Con guion de [[Juan Farias]], fue la primera serie dirigida por [[Antonio Mercero]] para [[TVE]].&amp;lt;ref&amp;gt;{{Cita publicación|url=https://web.archive.org/web/20070803182621if_/http://www.gestor.rtve.es/files/70-1484-FICHERO/Historia_de_TVE_Coleccionable_diarioYa.pdf|título=Tesis doctoral: &amp;#039;&amp;#039;Los originales de ficción en soporte electrónico entre 1964 y 1975&amp;#039;&amp;#039;|fecha=2015|publicación=Elvira Canós Cerdá, [[Universidad CEU Cardenal Herrera]]|fechaacceso=2026-05-13}}&amp;lt;/ref&amp;gt; La serie obtuvo una gran popularidad en España durante su emisión y fue galardonada con el [[Premio Ondas]].&amp;lt;ref&amp;gt;{{Cita web|url=https://www.premiosondas.com/historia/|título=Historia de los Premios Ondas|editorial=Premios Ondas|fechaacceso=2026-05-13}}&amp;lt;/ref&amp;gt;&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
==Producción==&lt;br /&gt;
Originalmente ideada por [[Luis Carrero Blanco]], quién propuso al director general de [[TVE]] de entonces, el futuro político democrático [[Adolfo Suárez]], que crease una serie propagandística de las leyes franquistas del reino (&amp;#039;&amp;#039;[[Fuero de los españoles]]&amp;#039;&amp;#039;, &amp;#039;&amp;#039;[[Fuero del trabajo]]&amp;#039;&amp;#039;, etc.),&amp;lt;ref&amp;gt;{{Cita publicación|url=https://uvadoc.uva.es/handle/10324/19164|título=La propaganda en televisión durante el franquismo: el ejemplo de “Crónicas de un pueblo”|apellidos=Vázquez Cabrera|nombre=María Esther|fecha=2015|fechaacceso=2026-05-13}}&amp;lt;/ref&amp;gt; la serie desbordó sin embargo esos propósitos iniciales, adquiriendo una gran popularidad y valor artístico por su [[costumbrismo]] [[Neorrealismo|neorrealista]] y sus buenos guiones, actores y dirección, no menos que por su elegante [[humor]].&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
Narraba la vida cotidiana y los problemas de un pueblo de Castilla, Puebla Nueva del Rey Sancho, aldea ficticia, ya que en realidad la serie fue grabada en [[Santorcaz]], cerca de [[Madrid]]. Los principales personajes eran el alcalde, el cura, el cabo de la [[Guardia Civil]] y el maestro; otros personajes también protagonistas eran el alguacil, el cartero, el conductor del autobús, la boticaria y los niños de la escuela.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
La serie comenzó a emitirse en 1971 y permaneció tres años en antena con gran éxito. Durante sus emisiones semanales llegó a reunir audiencias millonarias, convirtiéndose en una de las ficciones más vistas de la televisión española de la época.&amp;lt;ref&amp;gt;{{Cita web|url=https://www.elnortedecastilla.es/sociedad/201610/31/pueblo-tuvo-millones-vecinos-20161022095435.html|autor=Alfonso, Miguel Ángel|fecha=31 de octubre de 2016|título=El pueblo que tuvo 34 millones de vecinos|publicación=El Norte de Castilla|fechaacceso=2026-05-13}}&amp;lt;/ref&amp;gt;&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
La sintonía de la serie es una versión instrumental del tema &amp;#039;&amp;#039;I Could Easily Fall (in Love with You)&amp;#039;&amp;#039;, interpretado por [[Cliff Richard]] and [[The Shadows]] e incluido en el álbum &amp;#039;&amp;#039;Aladdin and His Wonderful Lamp&amp;#039;&amp;#039; (1964).&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
Aunque concebida inicialmente como una producción alineada con los valores oficiales del [[franquismo]], con el paso del tiempo diversos críticos e historiadores han destacado su capacidad para reflejar de forma humanizada y cercana la transformación social del mundo rural español durante los últimos años de la dictadura.&amp;lt;ref&amp;gt;{{Cita libro|apellidos=Palacio|nombre=Manuel|título=Historia de la televisión en España|editorial=Gedisa|año=2001|isbn=9788474328073}}&amp;lt;/ref&amp;gt;&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
==Argumento==&lt;br /&gt;
La serie se desarrollaba en el ficticio pueblo castellano de Puebla Nueva del Rey Sancho, donde las relaciones personales entre vecinos servían para abordar asuntos cotidianos como la emigración rural, la educación, las tradiciones locales, los conflictos familiares o la modernización de la España rural.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
Cada episodio planteaba una historia autoconclusiva centrada en alguno de los habitantes del pueblo, normalmente resuelta mediante el diálogo, la conciliación y el humor. El tono general de la producción combinaba elementos dramáticos y cómicos, dentro de un estilo cercano al retrato social costumbrista.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
== Intérpretes y personajes ==&lt;br /&gt;
* [[Emilio Rodríguez (actor)|Emilio Rodríguez]], D. Antonio, el maestro.&lt;br /&gt;
* [[Fernando Cebrián]], D. Pedro, el alcalde.&lt;br /&gt;
* [[Antonio Mercero]], D. Feliciano, el cura. (cap. 2)&lt;br /&gt;
* [[Francisco Vidal (actor)|Francisco Vidal]], D. Marcelino, el cura (desde el cap. 3)&lt;br /&gt;
* [[María Nevado]], Marta, la boticaria y concejal, después esposa del alcalde.&lt;br /&gt;
* [[Juan Amigo]], Tomas, Cabo de la Guardia Civil.&lt;br /&gt;
* [[José Villasante]], Gonzalo.&lt;br /&gt;
* [[Alicia Sainz de la Maza]], maestra de la escuela.&lt;br /&gt;
* [[Jesús Guzmán]], Braulio, el cartero.&lt;br /&gt;
* [[Antonio P. Costafreda]], Goyo, el alguacil.&lt;br /&gt;
* [[Jacinto Martín]], Joaquín, el dueño del bar.&lt;br /&gt;
* [[Rafael Hernández (actor)|Rafael Hernández]], Dionisio, el conductor del autobús.&lt;br /&gt;
* [[Tito García]], Benito, comerciante en vinos, cuñado de Joaquín, y tras la muerte de este dueño del bar.&lt;br /&gt;
* [[Xan das Bolas]], Camilo, pastor y barrendero.&lt;br /&gt;
* [[Paco Marsó]], D. Francisco, Médico. (cap. 4, 9, 10 y 12)&lt;br /&gt;
* [[Arturo López (actor)|Arturo López]], D. Cipriano, Médico. (cap. 6 y 19)&lt;br /&gt;
* Francisco Javier Martín “[[Blaki]]”, en los primeros capítulos secretario del Ayuntamiento.&lt;br /&gt;
* [[Luis Barbero]], personaje episódico.&lt;br /&gt;
* [[Ricardo Merino]], personaje episódico.&lt;br /&gt;
* [[Mary Paz Pondal]], personaje episódico.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
y los niños&lt;br /&gt;
* Emilio García, Juanito, hijo de Dionisio.&lt;br /&gt;
* Pablo Miyar, Manolo.&lt;br /&gt;
* José M. Aguado, Angelito.&lt;br /&gt;
* Esther Dobarro, María. &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
==Localizaciones==&lt;br /&gt;
Gran parte de la serie fue rodada en la localidad madrileña de [[Santorcaz]], cuyos espacios urbanos y rurales sirvieron de escenario principal para representar Puebla Nueva del Rey Sancho.&amp;lt;ref&amp;gt;{{Cita web|url=https://www.abc.es/espana/madrid/abci-santorcaz-pueblo-convirtio-television-201611060258_noticia.html|título=Santorcaz, el pueblo que se convirtió en televisión|publicación=ABC|fecha=6 de noviembre de 2016|fechaacceso=2026-05-13}}&amp;lt;/ref&amp;gt;&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
El éxito de la serie convirtió temporalmente al municipio en un lugar conocido por numerosos espectadores españoles, que identificaban sus calles y plazas con el pueblo ficticio de la producción.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
==Recepción y legado==&lt;br /&gt;
&amp;#039;&amp;#039;Crónicas de un pueblo&amp;#039;&amp;#039; es considerada una de las series más influyentes de la televisión española de los años setenta. La crítica posterior ha señalado especialmente el trabajo de [[Antonio Mercero]] y la naturalidad de sus personajes y diálogos.&amp;lt;ref&amp;gt;{{Cita libro|apellidos=Baget Herms|nombre=Josep Maria|título=Historia de la televisión en España (1956-1975)|editorial=Feed-Back Ediciones|año=1993}}&amp;lt;/ref&amp;gt;&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
La producción también ha sido estudiada desde el punto de vista político y sociológico como ejemplo de la televisión pública durante el tardofranquismo.&amp;lt;ref&amp;gt;{{Cita publicación|url=https://uvadoc.uva.es/handle/10324/19164|título=La propaganda en televisión durante el franquismo: el ejemplo de “Crónicas de un pueblo”|apellidos=Vázquez Cabrera|nombre=María Esther|fecha=2015|fechaacceso=2026-05-13}}&amp;lt;/ref&amp;gt;&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
== Episodios ==&lt;br /&gt;
La serie contó con un total de 114 episodios emitidos entre 1971 y 1974. Muchos capítulos abordaban situaciones relacionadas con la convivencia vecinal, la autoridad municipal, la vida escolar y las dificultades económicas del medio rural español.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
== Premios y reconocimientos ==&lt;br /&gt;
* [[Premio Ondas]] a la mejor serie nacional.&lt;br /&gt;
* [[TP de Oro]] a la mejor serie española.&lt;br /&gt;
* Reconocimiento posterior como una de las series clásicas de [[Televisión Española]].&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
== Referencias ==&lt;br /&gt;
{{listaref}}&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
== Bibliografía ==&lt;br /&gt;
* {{Cita libro|apellidos=Palacio|nombre=Manuel|título=Historia de la televisión en España|editorial=Gedisa|año=2001|isbn=9788474328073}}&lt;br /&gt;
* {{Cita libro|apellidos=Baget Herms|nombre=Josep Maria|título=Historia de la televisión en España (1956-1975)|editorial=Feed-Back Ediciones|año=1993}}&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
== Enlaces externos ==&lt;br /&gt;
* {{cita web| autor= Alfonso, Miguel Ángel| fecha= 31 de octubre de 2016 | título= El pueblo que tuvo 34 millones de vecinos | publicación= El Norte de Castilla | url= https://www.elnortedecastilla.es/sociedad/201610/31/pueblo-tuvo-millones-vecinos-20161022095435.html}}&lt;br /&gt;
* {{cita web|título=Ficha de la serie en IMDb|url=https://www.imdb.com/title/tt0211143/fullcredits}}&lt;br /&gt;
* {{cita web|título=Crónicas de un pueblo en RTVE|url=https://www.rtve.es/play/}}&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
[[Categoría:Series de televisión de Televisión Española]]&lt;br /&gt;
[[Categoría:Premio Ondas]]&lt;br /&gt;
[[Categoría:Ganadores del Premio TP de Oro]]&lt;br /&gt;
[[Categoría:Series de televisión de España iniciadas en 1971]]&lt;br /&gt;
[[Categoría:Series de televisión finalizadas en 1974]]&lt;br /&gt;
[[Categoría:Series de televisión de comedia dramática de España]]&lt;br /&gt;
[[Categoría:Educación, cultura y propaganda en el franquismo]]&lt;br /&gt;
[[Categoría:Series de televisión ambientadas en Alcalá de Henares]]&lt;br /&gt;
[[Categoría:Series de televisión ambientadas en la Comunidad de Madrid]]&lt;br /&gt;
[[Categoría:Series de televisión rodadas en la Comunidad de Madrid]]&lt;br /&gt;
[[Categoría:Programas de televisión en español]]&lt;/div&gt;</summary>
		<author><name>Hispano</name></author>
	</entry>
	<entry>
		<id>https://es.hispanopedia.com/index.php?title=Tratado_de_Viena_(1689)&amp;diff=476799&amp;oldid=56203</id>
		<title>Tratado de Viena (1689)</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://es.hispanopedia.com/index.php?title=Tratado_de_Viena_(1689)&amp;diff=476799&amp;oldid=56203"/>
		<updated>2026-05-12T07:36:21Z</updated>

		<summary type="html">&lt;p&gt;&lt;span class=&quot;autocomment&quot;&gt;Véase también&lt;/span&gt;&lt;/p&gt;
&lt;a href=&quot;https://es.hispanopedia.com/index.php?title=Tratado_de_Viena_(1689)&amp;amp;diff=476799&amp;amp;oldid=56203&quot;&gt;Mostrar los cambios&lt;/a&gt;</summary>
		<author><name>Rafael Minuesa</name></author>
	</entry>
	<entry>
		<id>https://es.hispanopedia.com/index.php?title=Antonio_Mercero&amp;diff=476797&amp;oldid=158991</id>
		<title>Antonio Mercero</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://es.hispanopedia.com/index.php?title=Antonio_Mercero&amp;diff=476797&amp;oldid=158991"/>
		<updated>2026-05-12T07:17:37Z</updated>

		<summary type="html">&lt;p&gt;&lt;/p&gt;
&lt;table style=&quot;background-color: #fff; color: #202122;&quot; data-mw=&quot;interface&quot;&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-marker&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-content&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-marker&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-content&quot; /&gt;
				&lt;tr class=&quot;diff-title&quot; lang=&quot;es&quot;&gt;
				&lt;td colspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;&quot;&gt;← Revisión anterior&lt;/td&gt;
				&lt;td colspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;&quot;&gt;Revisión del 09:17 12 may 2026&lt;/td&gt;
				&lt;/tr&gt;&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot; id=&quot;mw-diff-left-l1&quot;&gt;Línea 1:&lt;/td&gt;
&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot;&gt;Línea 1:&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;{{Ficha de persona&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;{{Ficha de persona&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-side-deleted&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;| imagen = Antonio_Mercero_(2007).jpg&lt;/ins&gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;| pie de imagen = Antonio Mercero en 2007&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;| pie de imagen = Antonio Mercero en 2007&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;| años activo = 1962-2007&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;| años activo = 1962-2007&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;

&lt;!-- diff cache key mw_dbes_wd:diff:1.41:old-158991:rev-476797:php=table --&gt;
&lt;/table&gt;</summary>
		<author><name>Hispano</name></author>
	</entry>
	<entry>
		<id>https://es.hispanopedia.com/index.php?title=Plantilla:Efem%C3%A9rides_-_12_de_mayo&amp;diff=476796&amp;oldid=409000</id>
		<title>Plantilla:Efemérides - 12 de mayo</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://es.hispanopedia.com/index.php?title=Plantilla:Efem%C3%A9rides_-_12_de_mayo&amp;diff=476796&amp;oldid=409000"/>
		<updated>2026-05-12T06:01:31Z</updated>

		<summary type="html">&lt;p&gt;&lt;/p&gt;
&lt;table style=&quot;background-color: #fff; color: #202122;&quot; data-mw=&quot;interface&quot;&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-marker&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-content&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-marker&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-content&quot; /&gt;
				&lt;tr class=&quot;diff-title&quot; lang=&quot;es&quot;&gt;
				&lt;td colspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;&quot;&gt;← Revisión anterior&lt;/td&gt;
				&lt;td colspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;&quot;&gt;Revisión del 08:01 12 may 2026&lt;/td&gt;
				&lt;/tr&gt;&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot; id=&quot;mw-diff-left-l8&quot;&gt;Línea 8:&lt;/td&gt;
&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot;&gt;Línea 8:&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;* &amp;#039;&amp;#039;&amp;#039;[[1638]]&amp;#039;&amp;#039;&amp;#039;.— Nace [[Pedro Atanasio Bocanegra]], [[pintor]] español del [[Barroco|Barroco]] (f. 1689).&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;* &amp;#039;&amp;#039;&amp;#039;[[1638]]&amp;#039;&amp;#039;&amp;#039;.— Nace [[Pedro Atanasio Bocanegra]], [[pintor]] español del [[Barroco|Barroco]] (f. 1689).&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;* &amp;#039;&amp;#039;&amp;#039;[[1689]]&amp;#039;&amp;#039;&amp;#039;.— Se firma el [[Tratado de Viena (1689)|Tratado de Viena]], entre el emperador [[Leopoldo I de Habsburgo|Leopoldo I]] y las [[Provincias Unidas de los Países Bajos|Provincias Unidas]], al que se adhieren [[Dinamarca]], [[Inglaterra]] y [[España]].&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;* &amp;#039;&amp;#039;&amp;#039;[[1689]]&amp;#039;&amp;#039;&amp;#039;.— Se firma el [[Tratado de Viena (1689)|Tratado de Viena]], entre el emperador [[Leopoldo I de Habsburgo|Leopoldo I]] y las [[Provincias Unidas de los Países Bajos|Provincias Unidas]], al que se adhieren [[Dinamarca]], [[Inglaterra]] y [[España]].&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;−&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;* &#039;&#039;&#039;[[1742]]&#039;&#039;&#039;.— En la [[Capitanía General de Chile]] el [[&lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;gobernador&lt;/del&gt;]] [[José Manso de Velasco]] refunda la ciudad de [[Fundación de Talca|Talca]].&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;* &#039;&#039;&#039;[[1742]]&#039;&#039;&#039;.— En la [[Capitanía General de Chile]] el [[&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;Gobernador&lt;/ins&gt;]] [[José Manso de Velasco]] refunda la ciudad de [[Fundación de Talca|Talca]].&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;−&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;* &#039;&#039;&#039;[[1767]]&#039;&#039;&#039;.— Nace [[Manuel Godoy]], [[político]] y [[&lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;primer ministro&lt;/del&gt;]] de [[Carlos IV de España]] (f. 1851).&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;* &#039;&#039;&#039;[[1767]]&#039;&#039;&#039;.— Nace [[Manuel Godoy]], [[político]] y [[&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;Primer Ministro&lt;/ins&gt;]] de [[Carlos IV de España]] (f. 1851).&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;−&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;* &#039;&#039;&#039;[[&lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;1889&lt;/del&gt;]]&#039;&#039;&#039;.— En la isla de [[Puerto Rico]], la flota estadounidense &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;mandada por el almirante Sampson &lt;/del&gt;bombardea la ciudad de [[San Juan de Puerto Rico|San Juan]].&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;* &#039;&#039;&#039;[[&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;1898&lt;/ins&gt;]]&#039;&#039;&#039;.— En la isla de [[Puerto Rico]], la flota estadounidense bombardea la ciudad de [[San Juan de Puerto Rico|San Juan]].&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;* &amp;#039;&amp;#039;&amp;#039;[[1912]]&amp;#039;&amp;#039;&amp;#039;.— En [[España]], la revista &amp;#039;&amp;#039;[[Blanco y Negro (revista)|Blanco y Negro]]&amp;#039;&amp;#039; publica la primera fotografía en color que apareció en la prensa española.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;* &amp;#039;&amp;#039;&amp;#039;[[1912]]&amp;#039;&amp;#039;&amp;#039;.— En [[España]], la revista &amp;#039;&amp;#039;[[Blanco y Negro (revista)|Blanco y Negro]]&amp;#039;&amp;#039; publica la primera fotografía en color que apareció en la prensa española.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;* &amp;#039;&amp;#039;&amp;#039;[[1914]]&amp;#039;&amp;#039;&amp;#039;.— Fallece [[Eugenio Montero Ríos]], [[político]] y [[jurista]] español (n. 1832).&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;* &amp;#039;&amp;#039;&amp;#039;[[1914]]&amp;#039;&amp;#039;&amp;#039;.— Fallece [[Eugenio Montero Ríos]], [[político]] y [[jurista]] español (n. 1832).&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;−&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;* &#039;&#039;&#039;[[1921]]&#039;&#039;&#039;.— Fallece [[Emilia Pardo Bazán]], [[novelista]], [[periodista]], [[poetisa]], [[dramaturga]], [[traductora]], [[editora]], [[catedrática]] y [[conferenciante]] que impulsó la introducción del [[Naturalismo (filosofía)|naturalismo]] en España]] (n. 1851).&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;* &#039;&#039;&#039;[[1921]]&#039;&#039;&#039;.— Fallece [[Emilia Pardo Bazán]], [[novelista]], [[periodista]], [[poetisa]], [[dramaturga]], [[traductora]], [[editora]], [[catedrática]] y [[conferenciante]] que impulsó la introducción del [[Naturalismo (filosofía)|naturalismo]] en &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;[[&lt;/ins&gt;España]] (n. 1851).&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;* &amp;#039;&amp;#039;&amp;#039;[[1922]]&amp;#039;&amp;#039;&amp;#039;.— Fallece [[José López Pinillos]], [[periodista]], [[dramaturgo]] y [[escritor]] español del [[Naturalismo (literatura)|naturalismo]] (n. 1875).&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;* &amp;#039;&amp;#039;&amp;#039;[[1922]]&amp;#039;&amp;#039;&amp;#039;.— Fallece [[José López Pinillos]], [[periodista]], [[dramaturgo]] y [[escritor]] español del [[Naturalismo (literatura)|naturalismo]] (n. 1875).&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;* &amp;#039;&amp;#039;&amp;#039;[[1922]]&amp;#039;&amp;#039;&amp;#039;.— En el marco de la [[Guerra del Rif|Guerra de Marruecos]], las tropas españolas toman [[Tazarut]].&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;* &amp;#039;&amp;#039;&amp;#039;[[1922]]&amp;#039;&amp;#039;&amp;#039;.— En el marco de la [[Guerra del Rif|Guerra de Marruecos]], las tropas españolas toman [[Tazarut]].&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;* &amp;#039;&amp;#039;&amp;#039;[[1935]]&amp;#039;&amp;#039;&amp;#039;.— [[Pío Baroja]], escritor de la [[Generación del 98]], ingresa en la [[Real Academia Española]].&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;* &amp;#039;&amp;#039;&amp;#039;[[1935]]&amp;#039;&amp;#039;&amp;#039;.— [[Pío Baroja]], escritor de la [[Generación del 98]], ingresa en la [[Real Academia Española]].&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;−&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;* &#039;&#039;&#039;[[1982]]&#039;&#039;&#039;.— En el [[Santuario de Fátima]] ([[Portugal]]), el &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;papa &lt;/del&gt;[[Juan Pablo II]] sufre un nuevo atentado a manos del sacerdote español [[Juan Fernández Krohn]], quien afirmaba que el &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;papa &lt;/del&gt;era modernista y comunista.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;* &#039;&#039;&#039;[[1982]]&#039;&#039;&#039;.— En el [[Santuario de Fátima]] ([[Portugal]]), el &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;Papa &lt;/ins&gt;[[Juan Pablo II]] sufre un nuevo atentado a manos del sacerdote español [[Juan Fernández Krohn]], quien afirmaba que el &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;Papa &lt;/ins&gt;era modernista y comunista.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;−&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;* &#039;&#039;&#039;[[2002]]&#039;&#039;&#039;.— En [[Cuba]], el ex&lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;&amp;amp;nbsp;&lt;/del&gt;[[presidente de Estados Unidos]] [[Jimmy Carter]] visita durante cinco días a [[Fidel Castro]], siendo el primer presidente estadounidense, dentro o fuera de su mandato, que visita la isla desde la [[Revolución cubana]] en 1959.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;* &#039;&#039;&#039;[[2002]]&#039;&#039;&#039;.— En [[Cuba]], el ex&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;-&lt;/ins&gt;[[presidente de Estados Unidos]] [[Jimmy Carter]] visita durante cinco días a [[Fidel Castro]], siendo el primer presidente estadounidense, dentro o fuera de su mandato, que visita la isla desde la [[Revolución cubana]] en 1959.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;* &amp;#039;&amp;#039;&amp;#039;[[2014]]&amp;#039;&amp;#039;&amp;#039;.— [[Mairead Maguire]] y [[Adolfo Pérez Esquivel]] (ambos [[Premio Nobel de la Paz]]), solicitan a la organización estadounidense de derechos humanos [[Human Rights Watch]] que expulse de su junta directiva a [[Javier Solana]] (ex-secretario general de la [[OTAN]]).&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;* &amp;#039;&amp;#039;&amp;#039;[[2014]]&amp;#039;&amp;#039;&amp;#039;.— [[Mairead Maguire]] y [[Adolfo Pérez Esquivel]] (ambos [[Premio Nobel de la Paz]]), solicitan a la organización estadounidense de derechos humanos [[Human Rights Watch]] que expulse de su junta directiva a [[Javier Solana]] (ex-secretario general de la [[OTAN]]).&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;* &amp;#039;&amp;#039;&amp;#039;[[2014]]&amp;#039;&amp;#039;&amp;#039;.— Fallece [[Jacinto Convit]], reconocido [[médico]] y [[científico]] [[Venezuela|venezolano]] (n. 1913).&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;* &amp;#039;&amp;#039;&amp;#039;[[2014]]&amp;#039;&amp;#039;&amp;#039;.— Fallece [[Jacinto Convit]], reconocido [[médico]] y [[científico]] [[Venezuela|venezolano]] (n. 1913).&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;

&lt;!-- diff cache key mw_dbes_wd:diff:1.41:old-409000:rev-476796:php=table --&gt;
&lt;/table&gt;</summary>
		<author><name>Rafael Minuesa</name></author>
	</entry>
	<entry>
		<id>https://es.hispanopedia.com/index.php?title=Flandes_espa%C3%B1ol&amp;diff=476795&amp;oldid=476794</id>
		<title>Flandes español</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://es.hispanopedia.com/index.php?title=Flandes_espa%C3%B1ol&amp;diff=476795&amp;oldid=476794"/>
		<updated>2026-05-11T13:41:23Z</updated>

		<summary type="html">&lt;p&gt;&lt;/p&gt;
&lt;table style=&quot;background-color: #fff; color: #202122;&quot; data-mw=&quot;interface&quot;&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-marker&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-content&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-marker&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-content&quot; /&gt;
				&lt;tr class=&quot;diff-title&quot; lang=&quot;es&quot;&gt;
				&lt;td colspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;&quot;&gt;← Revisión anterior&lt;/td&gt;
				&lt;td colspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;&quot;&gt;Revisión del 15:41 11 may 2026&lt;/td&gt;
				&lt;/tr&gt;&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot; id=&quot;mw-diff-left-l11&quot;&gt;Línea 11:&lt;/td&gt;
&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot;&gt;Línea 11:&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;|capital = [[Gante]] (hasta 1584)&amp;lt;br&amp;gt;[[Bruselas]] (desde 1584)&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;|capital = [[Gante]] (hasta 1584)&amp;lt;br&amp;gt;[[Bruselas]] (desde 1584)&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;|ciudad_más_poblada = [[Gante]], [[Brujas]], [[Ypres]]&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;|ciudad_más_poblada = [[Gante]], [[Brujas]], [[Ypres]]&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;−&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;|idioma = [[Neerlandés]] (flamenco&lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;), [[Idioma francés|francés]] (en las zonas sur&lt;/del&gt;), [[Latín]] (administrativo y eclesiástico) &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;e &lt;/del&gt;[[Idioma español|español]] (cortesano y militar)&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;|idioma = [[Neerlandés]] (flamenco), [[Latín]] (administrativo y eclesiástico)&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;, &lt;/ins&gt;[[Idioma español|español]] (cortesano y militar&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;), y [[Idioma francés|francés]] (en las zonas sur&lt;/ins&gt;)&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;|religión = [[Catolicismo]] (oficial)&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;|religión = [[Catolicismo]] (oficial)&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;|moneda = [[Real español]], [[Florín]] y otras monedas locales&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;|moneda = [[Real español]], [[Florín]] y otras monedas locales&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;

&lt;!-- diff cache key mw_dbes_wd:diff:1.41:old-476794:rev-476795:php=table --&gt;
&lt;/table&gt;</summary>
		<author><name>Rafael Minuesa</name></author>
	</entry>
	<entry>
		<id>https://es.hispanopedia.com/index.php?title=Flandes_espa%C3%B1ol&amp;diff=476794&amp;oldid=0</id>
		<title>Flandes español</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://es.hispanopedia.com/index.php?title=Flandes_espa%C3%B1ol&amp;diff=476794&amp;oldid=0"/>
		<updated>2026-05-11T13:40:08Z</updated>

		<summary type="html">&lt;p&gt;Página creada con «{{Ficha de antigua entidad territorial |nombre completo = Flandes Español |nombre original = Spaans Vlaanderen (nl)&amp;lt;br&amp;gt;Flandre espagnole (fr) |entidad = Territorio |imagen = C._1540_Flanders_and_Benelux_region.jpg |tamañoimagen =  |pie_de_imagen = Mapa de los Países Bajos (región de Flandes y Benelux) durante el Sacro Imperio Romano circa 1540 EC |bandera = Cruz de Borgoña |escudo = Royal Coat of Arms of the Crown of Castile (15th Century).svg |otros_nombres =  |…»&lt;/p&gt;
&lt;p&gt;&lt;b&gt;Página nueva&lt;/b&gt;&lt;/p&gt;&lt;div&gt;{{Ficha de antigua entidad territorial&lt;br /&gt;
|nombre completo = Flandes Español&lt;br /&gt;
|nombre original = Spaans Vlaanderen (nl)&amp;lt;br&amp;gt;Flandre espagnole (fr)&lt;br /&gt;
|entidad = Territorio&lt;br /&gt;
|imagen = C._1540_Flanders_and_Benelux_region.jpg&lt;br /&gt;
|tamañoimagen = &lt;br /&gt;
|pie_de_imagen = Mapa de los Países Bajos (región de Flandes y Benelux) durante el Sacro Imperio Romano circa 1540 EC&lt;br /&gt;
|bandera = Cruz de Borgoña&lt;br /&gt;
|escudo = Royal Coat of Arms of the Crown of Castile (15th Century).svg&lt;br /&gt;
|otros_nombres = &lt;br /&gt;
|capital = [[Gante]] (hasta 1584)&amp;lt;br&amp;gt;[[Bruselas]] (desde 1584)&lt;br /&gt;
|ciudad_más_poblada = [[Gante]], [[Brujas]], [[Ypres]]&lt;br /&gt;
|idioma = [[Neerlandés]] (flamenco), [[Idioma francés|francés]] (en las zonas sur), [[Latín]] (administrativo y eclesiástico) e [[Idioma español|español]] (cortesano y militar)&lt;br /&gt;
|religión = [[Catolicismo]] (oficial)&lt;br /&gt;
|moneda = [[Real español]], [[Florín]] y otras monedas locales&lt;br /&gt;
|fundación = 1556 (abdicación de [[Carlos I de España|Carlos I]])&lt;br /&gt;
|desaparición = 1714 ([[Tratado de Rastatt]])&lt;br /&gt;
|era = [[Edad Moderna]]&lt;br /&gt;
|evento_inicio = Abdicación de Bruselas&lt;br /&gt;
|fecha_inicio = 25 de octubre de 1555&lt;br /&gt;
|año_inicio = 1556&lt;br /&gt;
|evento_fin = Tratado de Rastatt&lt;br /&gt;
|fecha_fin = 7 de marzo de 1714&lt;br /&gt;
|año_fin = 1714&lt;br /&gt;
|gobierno = Monarquía&lt;br /&gt;
|dirigentes_títulos = Gobernadores generales de los Países Bajos&amp;lt;br&amp;gt;(con jurisdicción sobre Flandes)&lt;br /&gt;
|dirigentes_nombres = [[Margarita de Parma]], [[Fernando Álvarez de Toledo y Pimentel|Duque de Alba]], [[Alejandro Farnesio]], [[Isabel Clara Eugenia]] y [[Alberto de Austria]], entre otros&lt;br /&gt;
|miembro_de = [[Monarquía Hispánica]] (como parte de los [[Países Bajos Españoles]])&lt;br /&gt;
|pX = [[Condado de Flandes]] (parte de las [[Diecisiete Provincias]])&lt;br /&gt;
|sX = [[Países Bajos Austríacos]] (Flandes Austríaco)&lt;br /&gt;
|notas = No debe confundirse con el conjunto más amplio de los &amp;#039;&amp;#039;&amp;#039;[[Países Bajos Españoles]]&amp;#039;&amp;#039;&amp;#039;, que incluía además los ducados de Brabante, Luxemburgo, Limburgo, etc.&lt;br /&gt;
}}&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
El &amp;#039;&amp;#039;&amp;#039;Flandes Español&amp;#039;&amp;#039;&amp;#039; (en neerlandés: &amp;#039;&amp;#039;Spaans Vlaanderen&amp;#039;&amp;#039;, en francés: &amp;#039;&amp;#039;Flandre espagnole&amp;#039;&amp;#039;) fue la parte del histórico [[Condado de Flandes]] que permaneció bajo la soberanía de la [[Monarquía Hispánica]] entre 1556 y 1714.&amp;lt;ref name=&amp;quot;flandes1&amp;quot;&amp;gt;{{Cita web|url=https://www.lavanguardia.com/historiayvida/edad-moderna/20180108/47314391784/como-flandes-espanol.html|título=Así era el Flandes español|sitioweb=La Vanguardia|fecha=8 de enero de 2018|fechaacceso=11 de mayo de 2026|idioma=es}}&amp;lt;/ref&amp;gt; &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
No debe confundirse con el término más amplio de &amp;#039;&amp;#039;&amp;#039;[[Países Bajos Españoles]]&amp;#039;&amp;#039;&amp;#039;, que englobaba, además del Condado de Flandes, otros territorios como el [[Ducado de Brabante]], el [[Ducado de Limburgo]], el [[Ducado de Luxemburgo]], el [[Condado de Henao]], el [[Condado de Namur]] y el [[Ducado de Güeldres]], entre otros.&amp;lt;ref name=&amp;quot;distincion&amp;quot;&amp;gt;{{Cita web|url=https://www.britannica.com/place/Spanish-Netherlands|título=Spanish Netherlands|sitioweb=Encyclopaedia Britannica|fechaacceso=11 de mayo de 2026|idioma=en}}&amp;lt;/ref&amp;gt;&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
Geográficamente, el Flandes Español se extendía aproximadamente por las actuales provincias belgas de [[Flandes Occidental]] y [[Flandes Oriental]] (con ciudades como [[Gante]], [[Brujas]] e [[Ypres]]), así como parte del norte de Francia (la región de [[Lille]], [[Dunkerque]] y [[Cassel]]).&amp;lt;ref name=&amp;quot;geografia&amp;quot;&amp;gt;{{Cita web|url=https://www.ieg-ego.eu/es/threads/modelos-e-instituciones-europeas/cortes-y-parlamentos/violet-soen-los-paises-bajos-espanoles|título=Los Países Bajos Españoles|sitioweb=Leibniz Institute of European History|fechaacceso=11 de mayo de 2026|idioma=es}}&amp;lt;/ref&amp;gt;&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
La huella del Flandes Español sigue siendo visible en sus ciudades, donde casi dos siglos de soberanía hispánica dejaron profundos rastros políticos, artísticos, religiosos, militares y comerciales.&amp;lt;ref name=&amp;quot;legado&amp;quot;&amp;gt;{{Cita web|apellidos1=Thomas|nombre1=Werner|título=El Flandes Español: una herencia compartida|editorial=Real Academia de la Historia|año=2019|idioma=es}}&amp;lt;/ref&amp;gt;&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
== Historia ==&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
=== Orígenes ===&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
El [[Condado de Flandes]] había sido uno de los territorios más prósperos y urbanizados de Europa desde la [[Edad Media]]. Su vinculación con la Monarquía Hispánica se remonta al matrimonio de [[Felipe I de Castilla|Felipe el Hermoso]] (heredero de los Países Bajos Borgoñones) con [[Juana I de Castilla|Juana de Castilla]] en 1496.&amp;lt;ref name=&amp;quot;carlos&amp;quot;&amp;gt;{{Cita web|url=https://dbe.rah.es/biografias/10734/carlos-i|título=Carlos I|sitioweb=Real Academia de la Historia|fechaacceso=11 de mayo de 2026|idioma=es}}&amp;lt;/ref&amp;gt; Su hijo, [[Carlos I de España|Carlos I]] (Carlos V), nació en Gante en 1500 y heredó tanto las coronas hispánicas como los dominios flamencos.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
La consolidación del dominio hispánico sobre Flandes se produjo el 25 de octubre de 1555, cuando Carlos I abdicó solemnemente en Bruselas cediendo los Países Bajos —incluido el Condado de Flandes— a su hijo [[Felipe II de España]].&amp;lt;ref name=&amp;quot;abdicacion&amp;quot;&amp;gt;{{Cita web|url=https://www.nationalgeographic.com.es/historia/grandes-reportajes/bruselas-1555-carlos-v-abdica_14811|título=Bruselas, 1555: Carlos V abdica|sitioweb=National Geographic España|fecha=25 de octubre de 2020|fechaacceso=11 de mayo de 2026|idioma=es}}&amp;lt;/ref&amp;gt;&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
=== La Guerra de los Ochenta Años ===&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
Durante el reinado de Felipe II estalló la [[Guerra de los Ochenta Años]] (1568-1648). Flandes, y especialmente sus ciudades manufactureras (Gante, Brujas, Ypres), fueron escenario de algunos brotes de rebelión contra la Corona española, motivados por las tensiones religiosas entre el catolicismo y el creciente movimiento [[Calvinismo|calvinista]], así como por las aspiraciones autonomistas de la nobleza local.&amp;lt;ref name=&amp;quot;ochenta&amp;quot;&amp;gt;{{Cita web|url=https://www.rtve.es/play/audios/documentos-rne/guerra-flandes-1568-1648/5394361/|título=La Guerra de Flandes (1568-1648)|sitioweb=RTVE|fecha=28 de julio de 2020|fechaacceso=11 de mayo de 2026|idioma=es}}&amp;lt;/ref&amp;gt;&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
Sin embargo, a diferencia de las provincias septentrionales que se independizaron en 1581 como las [[Provincias Unidas de los Países Bajos]], el Condado de Flandes fue recuperado militarmente por los ejércitos de la Monarquía Hispánica, especialmente bajo el mando de [[Alejandro Farnesio]] (1578-1592), quien logró el apoyo de las ciudades flamencas mediante una combinación de fuerza militar y hábiles negociaciones.&amp;lt;ref name=&amp;quot;farnesio&amp;quot;&amp;gt;{{Cita web|url=https://dbe.rah.es/biografias/12083/alejandro-farnesio|título=Alejandro Farnesio|sitioweb=Real Academia de la Historia|fechaacceso=11 de mayo de 2026|idioma=es}}&amp;lt;/ref&amp;gt;&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
=== La época de los Archiduques (1598-1621) ===&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
En 1598, Felipe II cedió los Países Bajos Españoles (incluido Flandes) a su hija [[Isabel Clara Eugenia]] y a su esposo [[Alberto de Austria]], quienes gobernaron como soberanos autónomos, aunque bajo la tutela de la Corona española.&amp;lt;ref name=&amp;quot;isabel&amp;quot;&amp;gt;{{Cita web|url=https://dbe.rah.es/biografias/13074/isabel-clara-eugenia|título=Isabel Clara Eugenia|sitioweb=Real Academia de la Historia|fechaacceso=11 de mayo de 2026|idioma=es}}&amp;lt;/ref&amp;gt;&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
El gobierno de los Archiduques (1598-1621) se recuerda como una etapa de relativa paz, prosperidad y florecimiento cultural. Flandes se convirtió en un centro artístico de primer orden gracias a figuras como [[Pedro Pablo Rubens]], que trabajó como pintor de corte y diplomático.&amp;lt;ref name=&amp;quot;rubens&amp;quot;&amp;gt;{{Cita web|url=https://www.museodelprado.es/aprende/enciclopedia/voz/rubens-pedro-pablo/|título=Rubens, Pedro Pablo|sitioweb=Museo del Prado|fechaacceso=11 de mayo de 2026|idioma=es}}&amp;lt;/ref&amp;gt;&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
Tras la muerte de Alberto en 1621 y de Isabel Clara Eugenia en 1633, el territorio retornó a la administración directa de la Monarquía Hispánica, aunque manteniendo una considerable autonomía.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
El [[siglo XVII]] estuvo marcado por continuas guerras contra Francia, especialmente bajo el reinado de [[Luis XIV]]. Flandes, por su posición fronteriza, fue el campo de batalla principal. &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
La [[Guerra de Devolución]] (1667-1668) supuso la pérdida de varias plazas flamencas en favor de Francia, como Lille, Tournai y Courtrai.&amp;lt;ref name=&amp;quot;devolucion&amp;quot;&amp;gt;{{Cita web|url=https://historia.nationalgeographic.com.es/a/guerra-devolucion-luis-xiv-vs-felipe-iv_15166|título=La Guerra de Devolución: Luis XIV vs. Felipe IV|sitioweb=National Geographic|fecha=24 de mayo de 2021|fechaacceso=11 de mayo de 2026|idioma=es}}&amp;lt;/ref&amp;gt;&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
La soberanía española sobre el resto de Flandes concluyó con la [[Guerra de Sucesión Española]] (1701-1714). Por el [[Tratado de Rastatt]] (7 de marzo de 1714), los Países Bajos Españoles (y con ellos el Flandes Español) pasaron a la rama austríaca de los [[Casa de Habsburgo|Habsburgo]], convirtiéndose en los [[Países Bajos Austríacos]] (o Flandes Austríaco).&amp;lt;ref name=&amp;quot;rastatt&amp;quot;&amp;gt;{{Cita web|url=https://www.britannica.com/event/Treaty-of-Rastatt|título=Treaty of Rastatt|sitioweb=Encyclopaedia Britannica|fechaacceso=11 de mayo de 2026|idioma=en}}&amp;lt;/ref&amp;gt;&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
== Principales ciudades del Flandes Español ==&lt;br /&gt;
=== Gante ===&lt;br /&gt;
[[Archivo:Lucas de Heere - View of the city of Ghent.jpg|miniaturadeimagen|Gante hacia mediados del siglo XVI]]&lt;br /&gt;
La ciudad de [[Gante]] (lugar de nacimiento de Carlos I el 24 de febrero de 1500) fue la capital histórica del Condado de Flandes y una de las ciudades más ricas de Europa durante la [[Edad Media]] y el [[Renacimiento]].&amp;lt;ref name=&amp;quot;gante&amp;quot;&amp;gt;{{Cita web|url=https://historia.nationalgeographic.com.es/a/carlos-v-nacio-flandes_6787|título=Carlos V nació en Flandes|sitioweb=National Geographic|fecha=24 de febrero de 2014|fechaacceso=11 de mayo de 2026|idioma=es}}&amp;lt;/ref&amp;gt;&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
La ciudad perteneció a los [[Países Bajos de los Habsburgo]], el 11 de noviembre de 1576 durante la [[guerra de los Ochenta Años]], las tropas españolas tuvieron que abandonar la ciudad, que recuperarían tras un largo asedio el 17 de septiembre de 1584. Pertenecería en poder [[Países Bajos Españoles|español]] (salvo una breve ocupación francesa en 1678 y de julio a diciembre de 1708),&amp;lt;ref&amp;gt;{{Cita web|url=https://www.alamy.com/siege-of-ghent-by-the-french-in-1678-la-ville-de-gand-title-object-siege-of-ghent-by-the-french-army-under-king-louis-xiv-the-city-was-taken-on-march-9-1678-in-the-foreground-french-officers-on-horseback-in-the-distance-gent-manufacturer-printmaker-jan-luyken-listed-building-in-its-design-jan-luyken-listed-building-publisher-hendrick-and-dirk-tree-place-manufacture-amsterdam-date-1680-physical-features-etching-material-paper-technique-etching-dimensions-sheet-h-123-mm-w-157-mmtoelichtingillustratie-included-in-le-mercure-hollandois-contenant-les-choses-les-plus-remarq-image348176688.html|título=Siege of Ghent by the French. Stock Photo - Alamy|fechaacceso=2022-02-20|apellido=Limited|nombre=Alamy|sitioweb=www.alamy.com|idioma=en}}&amp;lt;/ref&amp;gt; hasta su toma en mayo de 1706 por las tropas de la [[Tratado de La Haya (1701)|Alianza de La Haya]]. &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
En la [[Catedral de San Bavón de Gante|Catedral de San Bavón]], donde fue bautizado Carlos V, se encuentra el célebre [[Políptico del Cordero Místico]] de los hermanos [[Jan van Eyck|Van Eyck]]. &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
Gante fue también el centro de un conato de rebelión calvinista hasta que fue sometida por Alejandro Farnesio en 1584.&amp;lt;ref name=&amp;quot;farnesio2&amp;quot;&amp;gt;{{Cita web|url=https://cvc.cervantes.es/ensenanza/biblioteca_ele/aepe/pdf/congreso_51/congreso_51_16.pdf|título=EN LOS PAÍSES BAJOS DEL SIGLO XXI ¿QUÉ HUELLAS QUEDAN DE LA PRESENCIA ESPAÑOLA TRAS LA GUERRA DE OCHENTA AÑOS (1568 – 1648)?|sitioweb=&lt;br /&gt;
Instituto Cervantes|fecha=7 de septiembre de 2018|fechaacceso=11 de mayo de 2026|idioma=es}}&amp;lt;/ref&amp;gt;&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
=== Brujas ===&lt;br /&gt;
[[Archivo:00 Bruges JPG2.jpg|miniaturadeimagen|Brujas]]&lt;br /&gt;
En [[Brujas]], la huella castellana fue especialmente intensa debido al comercio lanero. Desde el siglo XII llegaron grandes cantidades de lana merina procedente de [[Castilla]], convirtiendo a Brujas en uno de los principales centros textiles de Europa.&amp;lt;ref name=&amp;quot;lana&amp;quot;&amp;gt;{{Cita web|url=https://acef.cef.es/comercio-internacional-lana-castellana.html|título=El comercio internacional de la lana castellana|sitioweb=Alumni|fechaacceso=11 de mayo de 2026|idioma=es}}&amp;lt;/ref&amp;gt;&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
La prosperidad permitió el asentamiento de importantes familias castellanas y vizcaínas. El recuerdo permanece en nombres como &amp;#039;&amp;#039;Spanjaardstraat&amp;#039;&amp;#039; («calle de los españoles») o &amp;#039;&amp;#039;Boskajersplaats&amp;#039;&amp;#039; («plaza de los vizcaínos»). Se conserva también la antigua residencia de los Pérez de Malvenda, una familia burgalesa.&amp;lt;ref name=&amp;quot;brujas&amp;quot;&amp;gt;{{Cita web|url=https://www.lavanguardia.com/historiayvida/edad-moderna/20180108/47314391784/como-flandes-espanol.html|título=Los comerciantes españoles en Brujas|sitioweb=La Vanguardia|fechaacceso=11 de mayo de 2026|idioma=es}}&amp;lt;/ref&amp;gt;&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
=== Ypres ===&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
[[Ypres]] fue durante la Edad Media una de las tres grandes ciudades textiles de Flandes junto con Gante y Brujas. Durante el Flandes Español, la ciudad fue escenario de numerosos asedios debido a su posición estratégica cerca de la frontera francesa. &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
La Catedral de San Martín y las fortificaciones diseñadas por el ingeniero militar español Sebastián de Castro datan de esta época.&amp;lt;ref name=&amp;quot;ypres&amp;quot;&amp;gt;{{Cita web|url=https://www.visitflanders.com/es/destinos/ieper/descubrir-ieper/historia|título=Historia de Ypres|sitioweb=Visit Flanders|fechaacceso=11 de mayo de 2026|idioma=es}}&amp;lt;/ref&amp;gt;&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
=== Lille ===&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
[[Lille]] (en neerlandés: &amp;#039;&amp;#039;Rijsel&amp;#039;&amp;#039;), aunque hoy en día es territorio francés, formó parte del Flandes Español hasta la [[Guerra de Devolución]] (1667-1668), cuando fue conquistada por Luis XIV. &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
La ciudad conserva importantes vestigios de su pasado hispánico, como la [[Ciudadela de Lille]], diseñada por el ingeniero militar francés Vauban sobre una fortaleza española previa.&amp;lt;ref name=&amp;quot;lille&amp;quot;&amp;gt;{{Cita web|url=https://www.lille.fr/es/Descubrir-Lille/Historia|título=Historia de Lille|sitioweb=Ciudad de Lille|fechaacceso=11 de mayo de 2026|idioma=es}}&amp;lt;/ref&amp;gt;&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
=== Bruselas ===&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
Aunque Bruselas se encontraba en el [[Ducado de Brabante]] (no en el Condado de Flandes), fue la capital política de los Países Bajos Españoles y, por tanto, la sede del Gobernador General que también gobernaba sobre Flandes. &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
Allí se encontraba el desaparecido [[Palacio de Coudenberg]], residencia de Carlos I y de los gobernadores posteriores.&amp;lt;ref name=&amp;quot;coudenberg&amp;quot;&amp;gt;{{Cita web|url=https://www.coudenberg.com/es|título=Palacio de Coudenberg|sitioweb=Coudenberg.com|fechaacceso=11 de mayo de 2026|idioma=es}}&amp;lt;/ref&amp;gt;&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
== Legado artístico y militar ==&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
El Flandes Español fue un crisol de culturas donde confluyeron las tradiciones artísticas flamencas con las influencias mediterráneas y españolas. El Siglo de Oro flamenco produjo algunos de los más grandes pintores de la historia del arte:&amp;lt;ref name=&amp;quot;arte&amp;quot;&amp;gt;{{Cita web|url=https://www.museodelprado.es/aprende/enciclopedia/voz/rubens-pedro-pablo/|título=Rubens y el barroco flamenco|sitioweb=Museo del Prado|fechaacceso=11 de mayo de 2026|idioma=es}}&amp;lt;/ref&amp;gt;&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
* [[Pedro Pablo Rubens]] (1577-1640), que trabajó como pintor de corte para los Archiduques Isabel Clara Eugenia y Alberto de Austria, y como diplomático al servicio de la Monarquía Hispánica.&lt;br /&gt;
* [[Anton van Dyck]] (1599-1641), discípulo de Rubens, posteriormente retratista de la corte inglesa.&lt;br /&gt;
* [[Jacob Jordaens]] (1593-1678), que continuó la tradición rubeniana en Amberes.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
En el ámbito militar, el [[Tercio Español]] de Flandes fue una de las unidades más temidas y respetadas de Europa. Los famosos [[Tercios Españoles|Tercios]], herederos de las tradiciones militares de los [[Reconquista|Reinos Españoles]] y de las innovaciones del Gran Capitán, mantuvieron la soberanía hispánica sobre Flandes durante casi dos siglos.&amp;lt;ref name=&amp;quot;tercios&amp;quot;&amp;gt;{{Cita web|url=https://www.abc.es/historia/abci-tercios-camino-flandes-201508240208_noticia.html|título=Los Tercios camino de Flandes|sitioweb=ABC|fecha=24 de agosto de 2015|fechaacceso=11 de mayo de 2026|idioma=es}}&amp;lt;/ref&amp;gt;&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
== Véase también ==&lt;br /&gt;
* [[Condado de Flandes]]&lt;br /&gt;
* [[Países Bajos Españoles]]&lt;br /&gt;
* [[Flandes]]&lt;br /&gt;
* [[Guerra de los Ochenta Años]]&lt;br /&gt;
* [[Tercios Españoles]]&lt;br /&gt;
* [[Isabel Clara Eugenia]]&lt;br /&gt;
* [[Pedro Pablo Rubens]]&lt;br /&gt;
* [[Alejandro Farnesio]]&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
== Referencias ==&lt;br /&gt;
{{listaref}}&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
== Enlaces externos ==&lt;br /&gt;
* [https://www.lavanguardia.com/historiayvida/edad-moderna/20180108/47314391784/como-flandes-espanol.html Así era el Flandes español] (La Vanguardia)&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
[[Categoría:Historia de Flandes]]&lt;br /&gt;
[[Categoría:Flandes]]&lt;br /&gt;
[[Categoría:Condado de Flandes]]&lt;br /&gt;
[[Categoría:Monarquía Hispánica]]&lt;br /&gt;
[[Categoría:Historia de Bélgica]]&lt;br /&gt;
[[Categoría:Historia de los Países Bajos]]&lt;br /&gt;
[[Categoría:Siglo XVI en Europa]]&lt;br /&gt;
[[Categoría:Siglo XVII en Europa]]&lt;br /&gt;
[[Categoría:Estados y territorios desaparecidos de Europa]]&lt;br /&gt;
[[Categoría:Países Bajos Españoles]]&lt;/div&gt;</summary>
		<author><name>Rafael Minuesa</name></author>
	</entry>
	<entry>
		<id>https://es.hispanopedia.com/index.php?title=Catedral_de_Nuestra_Se%C3%B1ora_(Luxemburgo)&amp;diff=476793&amp;oldid=0</id>
		<title>Catedral de Nuestra Señora (Luxemburgo)</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://es.hispanopedia.com/index.php?title=Catedral_de_Nuestra_Se%C3%B1ora_(Luxemburgo)&amp;diff=476793&amp;oldid=0"/>
		<updated>2026-05-11T12:55:48Z</updated>

		<summary type="html">&lt;p&gt;Página creada con «{{Ficha de edificio |nombre                      = Catedral de Nuestra Señora de Luxemburgo |nombre local                = Kathedral Notre-Dame (lb)&amp;lt;br&amp;gt;Cathédrale Notre-Dame (fr) |imagen                      = Luxembourg_City_Eurotrip_(133169443).jpeg |tamaño                      =  |texto imagen                = Vista exterior de la Catedral de Nuestra Señora con sus tres torres características |tipo                        = Catedral |uso…»&lt;/p&gt;
&lt;p&gt;&lt;b&gt;Página nueva&lt;/b&gt;&lt;/p&gt;&lt;div&gt;{{Ficha de edificio&lt;br /&gt;
|nombre                      = Catedral de Nuestra Señora de Luxemburgo&lt;br /&gt;
|nombre local                = Kathedral Notre-Dame (lb)&amp;lt;br&amp;gt;Cathédrale Notre-Dame (fr)&lt;br /&gt;
|imagen                      = Luxembourg_City_Eurotrip_(133169443).jpeg&lt;br /&gt;
|tamaño                      = &lt;br /&gt;
|texto imagen                = Vista exterior de la Catedral de Nuestra Señora con sus tres torres características&lt;br /&gt;
|tipo                        = Catedral&lt;br /&gt;
|uso                         = Sede de la [[Arquidiócesis de Luxemburgo]]&lt;br /&gt;
|estilo                      = [[Arquitectura gótica|Gótico tardío]] con elementos [[Arquitectura del Renacimiento|renacentistas]] y [[Arquitectura barroca|barrocos]]&lt;br /&gt;
|dirección                   = Rue Notre-Dame&lt;br /&gt;
|localización                = [[Luxemburgo (ciudad)|Luxemburgo]]&lt;br /&gt;
|coordenadas                 = {{coord|49|36|35|N|6|07|54|E|region:LU_type:landmark|display=inline,title}}&lt;br /&gt;
|inicio                      = 1613&lt;br /&gt;
|finalización                = 1621&lt;br /&gt;
|fecha remodelación          = 1935-1938&lt;br /&gt;
|propietario                 = [[Arquidiócesis de Luxemburgo]]&lt;br /&gt;
|arquitecto                  = Jean du Blocq (inicial)&amp;lt;br&amp;gt;Hubert Schumacher (ampliación 1935-1938)&lt;br /&gt;
|fundador                    = [[Compañía de Jesús]] (bajo dominio de los [[Países Bajos Españoles]])&lt;br /&gt;
|sitio web                   = {{url|https://cathol.lu|Arquidiócesis de Luxemburgo}}&lt;br /&gt;
}}&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
La &amp;#039;&amp;#039;&amp;#039;Catedral de Nuestra Señora de Luxemburgo&amp;#039;&amp;#039;&amp;#039; (en [[luxemburgués]]: &amp;#039;&amp;#039;Kathedral Notre-Dame&amp;#039;&amp;#039;, en [[Idioma francés|francés]]: &amp;#039;&amp;#039;Cathédrale Notre-Dame&amp;#039;&amp;#039;), también conocida como &amp;#039;&amp;#039;&amp;#039;Catedral de Santa María&amp;#039;&amp;#039;&amp;#039;, es la única catedral del [[Gran Ducado de Luxemburgo]] y sede de la [[Arquidiócesis de Luxemburgo]]..&amp;lt;ref name=&amp;quot;visitlux&amp;quot;&amp;gt;{{Cita web|url=https://luxembourg.public.lu/es/visitar/arte-y-cultura/catedral-notre-dame-luxemburgo.html|título=Catedral de Nuestra Señora de Luxemburgo|sitioweb=Luxembourg.lu|fechaacceso=11 de mayo de 2026|idioma=es}}&amp;lt;/ref&amp;gt;&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
Su construcción se inscribe en el contexto del dominio de los [[Países Bajos españoles]], periodo durante el cual los jesuitas desempeñaron un papel destacado en la educación y la vida religiosa del Ducado.&amp;lt;ref name=&amp;quot;jesuitas&amp;quot;&amp;gt;{{Cita web|url=https://www.jesuites.com/les-400-ans-de-notre-dame-consolatrice-des-affliges-a-luxembourg/|título=Les 400 ans de Notre Dame consolatrice des affligés à Luxembourg|sitioweb=Jésuites.com|fecha=13 de mayo de 2025|fechaacceso=11 de mayo de 2026|idioma=fr}}&amp;lt;/ref&amp;gt;&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
== Historia ==&lt;br /&gt;
La historia de la catedral está estrechamente vinculada a la [[Compañía de Jesús]]. En 1594, los jesuitas se establecieron en la ciudad de Luxemburgo, que entonces formaba parte de los Países Bajos Españoles bajo la soberanía de la [[Monarquía Hispánica]]. En 1603 fundaron un colegio que rápidamente adquirió gran prestigio educativo.&amp;lt;ref name=&amp;quot;historia1&amp;quot;&amp;gt;{{Cita web|url=https://today.rtl.lu/luxembourg-insider/history/the-history-of-luxembourgs-notre-dame-cathedral-2062590|título=Knowledge Bites: The history of Luxembourg&amp;#039;s Notre-Dame Cathedral|sitioweb=RTL Today|fecha=18 de febrero de 2025|fechaacceso=11 de mayo de 2026|idioma=en}}&amp;lt;/ref&amp;gt;&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
La primera piedra del templo se colocó el 7 de mayo de 1613 bajo la supervisión del rector François Aldenard, según los planos del hermano jesuita Jean du Blocq.&amp;lt;ref name=&amp;quot;crypte&amp;quot;&amp;gt;{{Cita web|url=https://www.jesuites.com/les-400-ans-de-notre-dame-consolatrice-des-affliges-a-luxembourg/|título=Les 400 ans de Notre Dame consolatrice des affligés à Luxembourg|sitioweb=Jésuites.com|fechaacceso=11 de mayo de 2026|idioma=fr}}&amp;lt;/ref&amp;gt; &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
Las obras principales concluyeron en 1621, y el 17 de octubre de ese mismo año la iglesia fue solemnemente consagrada por el obispo auxiliar de Tréveris Georg von Helfenstein, dedicándose a la Inmaculada Concepción.&amp;lt;ref name=&amp;quot;consagracion&amp;quot;&amp;gt;{{Cita web|url=https://fr.wikipedia.org/wiki/Cath%C3%A9drale_Notre-Dame_de_Luxembourg|título=Cathédrale Notre-Dame de Luxembourg|sitioweb=Wikipédia en français|fechaacceso=11 de mayo de 2026|idioma=fr}}&amp;lt;/ref&amp;gt;&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
=== Siglos XVIII y XIX ===&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
En 1773, la Compañía de Jesús fue suprimida por el papa [[Clemente XIV]]. Su iglesia de Luxemburgo pasó a ser, en 1778, una iglesia parroquial bajo el nombre de San Nicolás y Santa Teresa.&amp;lt;ref name=&amp;quot;jesuitas2&amp;quot;&amp;gt;{{Cita web|url=https://barilochedigital.com/bajo-un-templo-jesuita-del-siglo-xvii-son-sepultados-los-monarcas-de-luxemburgo/|título=Bajo un templo jesuita del siglo XVII son sepultados los monarcas de Luxemburgo|sitioweb=Bariloche Digital|fecha=10 de junio de 2023|fechaacceso=11 de mayo de 2026|idioma=es}}&amp;lt;/ref&amp;gt; &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
Durante la ocupación revolucionaria francesa, el edificio recibió el nombre de Iglesia de San Pedro.&amp;lt;ref name=&amp;quot;lasexta&amp;quot;&amp;gt;{{Cita web|url=https://www.lasexta.com/viajestic/destinos/catedral-santa-maria-luxemburgo-historia-datos-curiosos-que-dejaran-indiferente_2022071762d469fe1c42850001ef8e0b.html|título=Catedral de Santa María de Luxemburgo: su historia y datos curiosos|sitioweb=LaSexta|fecha=17 de julio de 2022|fechaacceso=11 de mayo de 2026|idioma=es}}&amp;lt;/ref&amp;gt;&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
En 1848, la iglesia recuperó su advocación a la Virgen María bajo el nombre de Notre-Dame. El 27 de junio de 1870, el papa [[Pío IX]] creó la diócesis de Luxemburgo y elevó la antigua iglesia jesuita a la categoría de catedral.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
=== Ampliación del siglo XX ===&lt;br /&gt;
Entre 1935 y 1938, ante el creciente número de fieles, el arquitecto luxemburgués Hubert Schumacher dirigió una importante ampliación hacia el sur. Se añadieron un transepto, un nuevo coro, dos torres adicionales (elevando a tres el número total) y una cripta bajo el coro.&amp;lt;ref name=&amp;quot;ampliacion&amp;quot;&amp;gt;{{Cita web|url=https://luxembourg.public.lu/fr/visiter/arts-et-culture/cathedrale-notre-dame-luxembourg.html|título=La cathédrale Notre-Dame|sitioweb=Luxembourg.lu|fecha=28 de enero de 2025|fechaacceso=11 de mayo de 2026|idioma=fr}}&amp;lt;/ref&amp;gt; Las torres alcanzan los 40 metros de altura.&amp;lt;ref name=&amp;quot;torres&amp;quot;&amp;gt;{{Cita web|url=https://visitluxembourg.com/place/cathedrale-notre-dame|título=Cathédrale Notre-Dame|sitioweb=Visit Luxembourg|fechaacceso=11 de mayo de 2026|idioma=fr}}&amp;lt;/ref&amp;gt;&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
En abril de 1985, durante unos trabajos de restauración, la torre principal se incendió y quedó casi totalmente destruida, junto con sus tres campanas. La reconstrucción finalizó en octubre de 1985, y las nuevas campanas repicaron en julio de 1986.&amp;lt;ref name=&amp;quot;incendio&amp;quot;&amp;gt;{{Cita web|url=https://today.rtl.lu/luxembourg-insider/history/the-history-of-luxembourgs-notre-dame-cathedral-2062590|título=La cathédrale Notre-Dame - L&amp;#039;incendie de 1985|sitioweb=RTL Today|fecha=18 de febrero de 2025|fechaacceso=11 de mayo de 2026|idioma=en}}&amp;lt;/ref&amp;gt;&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
En 1985, el papa [[Juan Pablo II]] visitó la catedral durante su viaje al Gran Ducado.&amp;lt;ref name=&amp;quot;jpii&amp;quot;&amp;gt;{{Cita web|url=https://luxembourg.public.lu/fr/visiter/arts-et-culture/cathedrale-notre-dame-luxembourg.html|título=Le pape Jean-Paul II en visite au Luxembourg|sitioweb=Luxembourg.lu|fechaacceso=11 de mayo de 2026|idioma=fr}}&amp;lt;/ref&amp;gt; El 23 de abril de 1988, el papa [[Juan Pablo II]] elevó la diócesis de Luxemburgo al rango de arquidiócesis.&amp;lt;ref name=&amp;quot;archidiocesis&amp;quot;&amp;gt;{{Cita web|url=https://cathol.lu/|título=Archidiocèse de Luxembourg|sitioweb=Cathol.lu|fechaacceso=11 de mayo de 2026|idioma=fr}}&amp;lt;/ref&amp;gt;&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
== Arquitectura ==&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
La catedral presenta una factura mayoritariamente [[Arquitectura gótica|gótica tardía]], con numerosos elementos [[Arquitectura del Renacimiento|renacentistas]] y [[Arquitectura barroca|barrocos]], reflejo de las influencias artísticas de la época de su construcción bajo los [[Habsburgo]] españoles.&amp;lt;ref name=&amp;quot;estilo&amp;quot;&amp;gt;{{Cita web|url=https://www.lasexta.com/viajestic/destinos/catedral-santa-maria-luxemburgo-historia-datos-curiosos-que-dejaran-indiferente_2022071762d469fe1c42850001ef8e0b.html|título=Arquitectura de la Catedral|sitioweb=LaSexta|fechaacceso=11 de mayo de 2026|idioma=es}}&amp;lt;/ref&amp;gt;&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
=== Exterior ===&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
La fachada principal, orientada hacia la Rue Notre-Dame, presenta un portal realizado en 1613 por el escultor Daniel Müller. Sobre el portal se pueden admirar las estatuas de la Virgen María flanqueada por los apóstoles [[Simón Pedro|San Pedro]] y [[Pablo de Tarso|San Pablo]], así como [[Ignacio de Loyola]] y [[Francisco Javier]], fundadores de la Compañía de Jesús.&amp;lt;ref name=&amp;quot;portail&amp;quot;&amp;gt;{{Cita web|url=https://fr.wikipedia.org/wiki/Cath%C3%A9drale_Notre-Dame_de_Luxembourg|título=Portail principal|sitioweb=Wikipédia|fechaacceso=11 de mayo de 2026|idioma=fr}}&amp;lt;/ref&amp;gt;&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
El acceso occidental, hacia el Boulevard Roosevelt, fue añadido en la ampliación de los años 1930. Sus puertas de bronce son obra del escultor luxemburgués Auguste Trémont, quien también esculpió los dos leones de bronce que flanquean la entrada a la cripta de la familia gran ducal.&amp;lt;ref name=&amp;quot;tremont&amp;quot;&amp;gt;{{Cita web|url=https://fr.wikipedia.org/wiki/Auguste_Tremont|título=Auguste Trémont|sitioweb=Wikipédia|fechaacceso=11 de mayo de 2026|idioma=fr}}&amp;lt;/ref&amp;gt;&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
=== Interior ===&lt;br /&gt;
[[Archivo:Luxembourg Cathedral HDR.jpg|miniaturadeimagen]]&lt;br /&gt;
El interior de la catedral combina el gótico tardío con el Renacimiento. La nave, dividida en cuatro tramos, está flanqueada por dos naves laterales. Un amplio transepto da paso al coro. Diez columnas de estilo neorrománico italiano sostienen las bóvedas de crucería.&amp;lt;ref name=&amp;quot;interior&amp;quot;&amp;gt;{{Cita web|url=https://visitluxembourg.com/place/cathedrale-notre-dame|título=Intérieur de la cathédrale|sitioweb=Visit Luxembourg|fechaacceso=11 de mayo de 2026|idioma=fr}}&amp;lt;/ref&amp;gt;&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
Los vitrales de los siglos XIX y XX, obra de artistas como el francés Louis Barillet, el alemán Josef Oberberger y el luxemburgués Émile Probst, iluminan el edificio con escenas marianas y de santos venerados en Luxemburgo.&amp;lt;ref name=&amp;quot;vitraux&amp;quot;&amp;gt;{{Cita web|url=https://fr.wikipedia.org/wiki/Cath%C3%A9drale_Notre-Dame_de_Luxembourg|título=Verrières de la cathédrale|sitioweb=Wikipédia|fechaacceso=11 de mayo de 2026|idioma=fr}}&amp;lt;/ref&amp;gt;&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
Entre otras obras de arte destacan el jubé decorado con estatuas de alabastro del Renacimiento tardío, el cuadro &amp;#039;&amp;#039;La Adoración de los Reyes Magos&amp;#039;&amp;#039; del hermano jesuita Jacques Nicolaï (escuela rubensiana), y las pinturas murales de Friedrich Stummel de Kevelaer (1897).&amp;lt;ref name=&amp;quot;obras&amp;quot;&amp;gt;{{Cita web|url=https://fr.wikipedia.org/wiki/Cath%C3%A9drale_Notre-Dame_de_Luxembourg|título=Œuvres d&amp;#039;art|sitioweb=Wikipédia|fechaacceso=11 de mayo de 2026|idioma=fr}}&amp;lt;/ref&amp;gt;&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
== La Virgen Consoladora de los Afligidos ==&lt;br /&gt;
La joya de la catedral es la estatua de madera de la &amp;#039;&amp;#039;&amp;#039;Virgen María Consoladora de los Afligidos&amp;#039;&amp;#039;&amp;#039; (en latín: &amp;#039;&amp;#039;Consolatrix Afflictorum&amp;#039;&amp;#039;), patrona de la ciudad de Luxemburgo desde 1666 y del Gran Ducado desde 1678.&amp;lt;ref name=&amp;quot;patrona&amp;quot;&amp;gt;{{Cita web|url=https://www.jesuites.com/les-400-ans-de-notre-dame-consolatrice-des-affliges-a-luxembourg/|título=Notre-Dame Consolatrice des Affligés|sitioweb=Jésuites.com|fechaacceso=11 de mayo de 2026|idioma=fr}}&amp;lt;/ref&amp;gt;&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
La imagen, tallada en madera de tilo y de 73 cm de altura, data de finales del siglo XVI o principios del XVII. Fue llevada a la catedral en 1794 procedente de una capilla situada extramuros de la ciudad, construida en 1625 por el padre Jacques Brocarte.&amp;lt;ref name=&amp;quot;statue&amp;quot;&amp;gt;{{Cita web|url=https://fr.wikipedia.org/wiki/Cath%C3%A9drale_Notre-Dame_de_Luxembourg|título=Notre-Dame, Consolatrice des Affligés|sitioweb=Wikipédia|fechaacceso=11 de mayo de 2026|idioma=fr}}&amp;lt;/ref&amp;gt;&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
Su veneración dio origen al &amp;#039;&amp;#039;&amp;#039;Peregrinaje de la Octava&amp;#039;&amp;#039;&amp;#039; (&amp;#039;&amp;#039;Oktav&amp;#039;&amp;#039;), la fiesta religiosa más importante del país, que se celebra anualmente entre el cuarto y el sexto domingo después de [[Pascua]] (abril-mayo). Durante dos semanas, miles de peregrinos visitan la catedral y, en el día de clausura, la estatua es paseada en procesión por las calles de la ciudad.&amp;lt;ref name=&amp;quot;octava&amp;quot;&amp;gt;{{Cita web|url=https://www.jesuites.com/les-400-ans-de-notre-dame-consolatrice-des-affliges-a-luxembourg/|título=L&amp;#039;Octave à Luxembourg|sitioweb=Jésuites.com|fechaacceso=11 de mayo de 2026|idioma=fr}}&amp;lt;/ref&amp;gt;&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
== La cripta ==&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
Bajo el coro se encuentra la cripta, concluida en 1938, que alberga la necrópolis de la Familia Gran Ducal de Luxemburgo (Casa de Nassau-Weilburg).&amp;lt;ref name=&amp;quot;crypta&amp;quot;&amp;gt;{{Cita web|url=https://luxembourg.public.lu/fr/visiter/arts-et-culture/cathedrale-notre-dame-luxembourg.html|título=La crypte de la cathédrale|sitioweb=Luxembourg.lu|fechaacceso=11 de mayo de 2026|idioma=fr}}&amp;lt;/ref&amp;gt; En ella están sepultados los siguientes soberanos:&lt;br /&gt;
* Gran Duque [[Guillermo IV de Luxemburgo|Guillermo IV]] (1852-1912) y su esposa [[María Ana de Portugal]] (1861-1942).&lt;br /&gt;
* Gran Duquesa [[María Adelaida de Luxemburgo|María Adelaida]] (1894-1924).&lt;br /&gt;
* Gran Duquesa [[Carlota de Luxemburgo|Carlota]] (1896-1985) y su esposo el Príncipe [[Félix de Borbón-Parma]] (1893-1970).&lt;br /&gt;
* Gran Duque [[Juan de Luxemburgo|Juan]] (1921-2019) y su esposa la Princesa [[Josefina Carlota de Bélgica]] (1927-2005).&amp;lt;ref name=&amp;quot;sepulcros&amp;quot;&amp;gt;{{Cita web|url=https://barilochedigital.com/bajo-un-templo-jesuita-del-siglo-xvii-son-sepultados-los-monarcas-de-luxemburgo/|título=Sepulcros de los monarcas|sitioweb=Bariloche Digital|fechaacceso=11 de mayo de 2026|idioma=es}}&amp;lt;/ref&amp;gt;&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
También se conserva en la cripta el monumento funerario a [[Juan I de Bohemia|Juan el Ciego]] (1296-1346), Rey de Bohemia y Conde de Luxemburgo, que cayó en la [[Batalla de Crécy]] (1346) luchando junto al rey de Francia [[Felipe VI de Francia|Felipe VI]]. En la inscripción sobre su sepulcro se lee la frase en latín «Per me reges regnant» (&amp;#039;&amp;#039;Por mí reinan los reyes&amp;#039;&amp;#039;), tomada del [[Libro de los Proverbios]] (8,15).&amp;lt;ref name=&amp;quot;juan&amp;quot;&amp;gt;{{Cita web|url=https://barilochedigital.com/bajo-un-templo-jesuita-del-siglo-xvii-son-sepultados-los-monarcas-de-luxemburgo/|título=Juan I de Bohemia|sitioweb=Bariloche Digital|fechaacceso=11 de mayo de 2026|idioma=es}}&amp;lt;/ref&amp;gt;&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
Dos leones de bronce obra de Auguste Trémont flanquean la entrada al panteón gran ducal.&amp;lt;ref name=&amp;quot;leones&amp;quot;&amp;gt;{{Cita web|url=https://fr.wikipedia.org/wiki/Cath%C3%A9drale_Notre-Dame_de_Luxembourg|título=Lions de la crypte|sitioweb=Wikipédia|fechaacceso=11 de mayo de 2026|idioma=fr}}&amp;lt;/ref&amp;gt;&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
La catedral dispone además de dos órganos: El &amp;#039;&amp;#039;&amp;#039;gran órgano sinfónico&amp;#039;&amp;#039;&amp;#039;, construido en 1938 por la casa alemana Haupt y restaurado en varias ocasiones, y el &amp;#039;&amp;#039;&amp;#039;órgano de coro&amp;#039;&amp;#039;&amp;#039; de estilo clásico, instalado en 1995 por la casa luxemburguesa Westenfelder.&amp;lt;ref name=&amp;quot;orgues&amp;quot;&amp;gt;{{Cita web|url=https://fr.wikipedia.org/wiki/Cath%C3%A9drale_Notre-Dame_de_Luxembourg|título=Orgues de la cathédrale|sitioweb=Wikipédia|fechaacceso=11 de mayo de 2026|idioma=fr}}&amp;lt;/ref&amp;gt;&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
== Función actual ==&lt;br /&gt;
La catedral es la iglesia principal del [[Gran Ducado de Luxemburgo]] y sede del arzobispo, actualmente el Cardenal [[Jean-Claude Hollerich]]. &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
Durante la fiesta nacional luxemburguesa (23 de junio) se celebra un solemne &amp;#039;&amp;#039;Te Deum&amp;#039;&amp;#039; con la presencia del Gran Duque y las autoridades estatales. La catedral acoge también las bodas y funerales de la familia Gran Ducal, ceremonias de Estado, conciertos y es uno de los principales atractivos turísticos de la ciudad.&amp;lt;ref name=&amp;quot;actual&amp;quot;&amp;gt;{{Cita web|url=https://today.rtl.lu/luxembourg-insider/history/the-history-of-luxembourgs-notre-dame-cathedral-2062590|título=The cathedral today|sitioweb=RTL Today|fechaacceso=11 de mayo de 2026|idioma=en}}&amp;lt;/ref&amp;gt;&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
En septiembre de 2024, el Papa [[Francisco (papa)|Francisco]] visitó la catedral durante su viaje apostólico a Luxemburgo.&amp;lt;ref name=&amp;quot;francisco&amp;quot;&amp;gt;{{Cita web|url=https://www.jesuites.com/les-400-ans-de-notre-dame-consolatrice-des-affliges-a-luxembourg/|título=Le Pape François à Luxembourg|sitioweb=Jésuites.com|fechaacceso=11 de mayo de 2026|idioma=fr}}&amp;lt;/ref&amp;gt;&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
== Véase también ==&lt;br /&gt;
* [[Compañía de Jesús]]&lt;br /&gt;
* [[Arquidiócesis de Luxemburgo]]&lt;br /&gt;
* [[Plaza de Armas de Luxemburgo]]&lt;br /&gt;
* [[Palacio Gran Ducal de Luxemburgo]]&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
== Referencias ==&lt;br /&gt;
{{listaref}}&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
== Enlaces externos ==&lt;br /&gt;
* [https://cathol.lu/ Sitio oficial de la Arquidiócesis de Luxemburgo] (en francés)&lt;br /&gt;
* [https://luxembourg.public.lu/es/visitar/arte-y-cultura/catedral-notre-dame-luxemburgo.html Catedral de Nuestra Señora - Información oficial] (en español)&lt;br /&gt;
* [https://visitluxembourg.com/place/cathedrale-notre-dame Catedral de Nuestra Señora - Portal turístico] (en francés e inglés)&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
[[Categoría:Catedrales de Luxemburgo]]&lt;br /&gt;
[[Categoría:Arquitectura gótica en Luxemburgo]]&lt;br /&gt;
[[Categoría:Arquitectura religiosa en Luxemburgo]]&lt;br /&gt;
[[Categoría:Edificios jesuitas]]&lt;br /&gt;
[[Categoría:Países Bajos españoles]]&lt;br /&gt;
[[Categoría:Siglo XVII en Luxemburgo]]&lt;br /&gt;
[[Categoría:Edificios y estructuras de la Ciudad de Luxemburgo]]&lt;br /&gt;
[[Categoría:Santos marianos]]&lt;/div&gt;</summary>
		<author><name>Rafael Minuesa</name></author>
	</entry>
	<entry>
		<id>https://es.hispanopedia.com/index.php?title=Catedral_de_Luxemburgo&amp;diff=476792&amp;oldid=0</id>
		<title>Catedral de Luxemburgo</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://es.hispanopedia.com/index.php?title=Catedral_de_Luxemburgo&amp;diff=476792&amp;oldid=0"/>
		<updated>2026-05-11T12:52:39Z</updated>

		<summary type="html">&lt;p&gt;Página redirigida a &lt;a href=&quot;/wiki/Catedral_de_Nuestra_Se%C3%B1ora_(Luxemburgo)&quot; title=&quot;Catedral de Nuestra Señora (Luxemburgo)&quot;&gt;Catedral de Nuestra Señora (Luxemburgo)&lt;/a&gt;&lt;/p&gt;
&lt;p&gt;&lt;b&gt;Página nueva&lt;/b&gt;&lt;/p&gt;&lt;div&gt;#REDIRECCIÓN [[Catedral de Nuestra Señora (Luxemburgo)]]&lt;/div&gt;</summary>
		<author><name>Rafael Minuesa</name></author>
	</entry>
	<entry>
		<id>https://es.hispanopedia.com/index.php?title=Palacio_Gran_Ducal_de_Luxemburgo&amp;diff=476791&amp;oldid=476788</id>
		<title>Palacio Gran Ducal de Luxemburgo</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://es.hispanopedia.com/index.php?title=Palacio_Gran_Ducal_de_Luxemburgo&amp;diff=476791&amp;oldid=476788"/>
		<updated>2026-05-11T12:43:46Z</updated>

		<summary type="html">&lt;p&gt;&lt;/p&gt;
&lt;table style=&quot;background-color: #fff; color: #202122;&quot; data-mw=&quot;interface&quot;&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-marker&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-content&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-marker&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-content&quot; /&gt;
				&lt;tr class=&quot;diff-title&quot; lang=&quot;es&quot;&gt;
				&lt;td colspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;&quot;&gt;← Revisión anterior&lt;/td&gt;
				&lt;td colspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;&quot;&gt;Revisión del 14:43 11 may 2026&lt;/td&gt;
				&lt;/tr&gt;&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;4&quot; class=&quot;diff-multi&quot; lang=&quot;es&quot;&gt;(No se muestran 2 ediciones intermedias del mismo usuario)&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot; id=&quot;mw-diff-left-l2&quot;&gt;Línea 2:&lt;/td&gt;
&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot;&gt;Línea 2:&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;|nombre = Palacio Gran Ducal de Luxemburgo   &lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;|nombre = Palacio Gran Ducal de Luxemburgo   &lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;|nombre local = Groussherzogleche Palais (lb)  &lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;|nombre local = Groussherzogleche Palais (lb)  &lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;−&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;|imagen = &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;Palais_grand-ducal_Luxembourg_2017&lt;/del&gt;.jpg&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;|imagen = &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;Palacio_Gran_Ducal_de_Luxemburgo&lt;/ins&gt;.jpg&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;|tamaño =  &lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;|tamaño =  &lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;|texto imagen = Fachada principal del Palacio Gran Ducal&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;|texto imagen = Fachada principal del Palacio Gran Ducal&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot; id=&quot;mw-diff-left-l24&quot;&gt;Línea 24:&lt;/td&gt;
&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot;&gt;Línea 24:&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;El &amp;#039;&amp;#039;&amp;#039;Palacio Gran Ducal de Luxemburgo&amp;#039;&amp;#039;&amp;#039; (en [[luxemburgués]]: &amp;#039;&amp;#039;Groussherzogleche Palais&amp;#039;&amp;#039;, en [[idioma francés|francés]]: &amp;#039;&amp;#039;Palais grand-ducal&amp;#039;&amp;#039;) es la residencia oficial del Gran Duque de Luxemburgo y uno de los edificios más emblemáticos de la [[Ciudad de Luxemburgo]].&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;El &amp;#039;&amp;#039;&amp;#039;Palacio Gran Ducal de Luxemburgo&amp;#039;&amp;#039;&amp;#039; (en [[luxemburgués]]: &amp;#039;&amp;#039;Groussherzogleche Palais&amp;#039;&amp;#039;, en [[idioma francés|francés]]: &amp;#039;&amp;#039;Palais grand-ducal&amp;#039;&amp;#039;) es la residencia oficial del Gran Duque de Luxemburgo y uno de los edificios más emblemáticos de la [[Ciudad de Luxemburgo]].&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;−&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Su origen se remonta al [[siglo XVI]], cuando fue erigido como el primer ayuntamiento de la ciudad bajo el dominio de la [[Monarquía Hispánica]].&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Su origen se remonta al [[siglo XVI]], cuando fue erigido como el primer ayuntamiento de la ciudad bajo el dominio de la [[Monarquía Hispánica]].&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;&amp;lt;ref name=&quot;historia1&quot;&amp;gt;{{Cita web|url=https://luxembourg.public.lu/es/societe-et-culture/patrimoine-et-tourisme/palais-grand-ducal.html|título=Palacio Gran Ducal: símbolo de la monarquía|sitioweb=Luxembourg.lu|fechaacceso=11 de mayo de 2026|idioma=es}}&amp;lt;/ref&amp;gt;&amp;lt;ref name=&quot;historia1&quot;/&amp;gt;&lt;/ins&gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;== Arquitectura ==&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;== Arquitectura ==&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;−&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;&lt;/del&gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-side-added&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;El Palacio Gran Ducal presenta una planta rectangular irregular, fruto de las sucesivas ampliaciones a lo largo de los siglos.  &lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;El Palacio Gran Ducal presenta una planta rectangular irregular, fruto de las sucesivas ampliaciones a lo largo de los siglos.  &lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;−&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Destaca su fachada principal de piedra arenisca clara, con tres niveles de ventanas adinteladas y un balcón central sostenido por ménsulas labradas. La torre del homenaje, situada en el ángulo suroeste, es la estructura más antigua del conjunto y conserva restos del anterior ayuntamiento gótico.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Destaca su fachada principal de piedra arenisca clara, con tres niveles de ventanas adinteladas y un balcón central sostenido por ménsulas labradas. La torre del homenaje, situada en el ángulo suroeste, es la estructura más antigua del conjunto y conserva restos del anterior ayuntamiento gótico.&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;&amp;lt;ref name=&quot;weis&quot;&amp;gt;{{Cita web|apellidos1=Kreins|nombre1=Jean-Marie|título=Historia del Palacio Gran Ducal|editorial=Publicaciones del Estado de Luxemburgo|año=2015|idioma=fr}}&amp;lt;/ref&amp;gt;&lt;/ins&gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;En el interior sobresalen el Salón de los Espejos, la Sala del Trono —decorada con tapices flamencos del siglo XVII— y la capilla privada, construida entre 1892 y 1894 con un altar de mármol blanco procedente de [[Carrara]].  &lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;En el interior sobresalen el Salón de los Espejos, la Sala del Trono —decorada con tapices flamencos del siglo XVII— y la capilla privada, construida entre 1892 y 1894 con un altar de mármol blanco procedente de [[Carrara]].  &lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot; id=&quot;mw-diff-left-l46&quot;&gt;Línea 46:&lt;/td&gt;
&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot;&gt;Línea 45:&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Durante los siglos XVII y XVIII el edificio continuó siendo la sede del concejo municipal, incluso cuando el Ducado pasó a manos de los [[Países Bajos Austríacos]] en 1714.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Durante los siglos XVII y XVIII el edificio continuó siendo la sede del concejo municipal, incluso cuando el Ducado pasó a manos de los [[Países Bajos Austríacos]] en 1714.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;−&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;En 1741 se llevó a cabo una importante remodelación que añadió una nueva ala y reformó la escalera principal.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;En 1741 se llevó a cabo una importante remodelación que añadió una nueva ala y reformó la escalera principal.&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;&amp;lt;ref name=&quot;renov&quot;&amp;gt;{{Cita web|url=https://www.luxembourg-city.lu/visiter/patrimoine/palais-grand-ducal|título=Palais grand-ducal: histoire et visites|sitioweb=Visit Luxembourg|fechaacceso=11 de mayo de 2026|idioma=fr}}&amp;lt;/ref&amp;gt;&lt;/ins&gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Con la ocupación revolucionaria francesa en 1795, el edificio fue confiscado y utilizado como sede de la administración del departamento de Forêts. En 1815, el [[Congreso de Viena]] elevó Luxemburgo a la categoría de [[Gran Ducado de Luxemburgo|Gran Ducado]] en unión personal con el rey de los Países Bajos, [[Guillermo I de los Países Bajos|Guillermo I]]. El monarca neerlandés ordenó que el antiguo ayuntamiento se adaptara para servir como residencia oficial, aunque los trabajos no comenzaron de inmediato.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Con la ocupación revolucionaria francesa en 1795, el edificio fue confiscado y utilizado como sede de la administración del departamento de Forêts. En 1815, el [[Congreso de Viena]] elevó Luxemburgo a la categoría de [[Gran Ducado de Luxemburgo|Gran Ducado]] en unión personal con el rey de los Países Bajos, [[Guillermo I de los Países Bajos|Guillermo I]]. El monarca neerlandés ordenó que el antiguo ayuntamiento se adaptara para servir como residencia oficial, aunque los trabajos no comenzaron de inmediato.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot; id=&quot;mw-diff-left-l55&quot;&gt;Línea 55:&lt;/td&gt;
&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot;&gt;Línea 54:&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;=== Siglos XX y XXI ===&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;=== Siglos XX y XXI ===&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-side-deleted&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;[[Archivo:Guardia_del_Palacio_Gran_Ducal_de_Luxemburgo.jpg|thumb|El ejército de Luxemburgo realiza la guardia del Palacio Gran Ducal.]]&lt;/ins&gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Durante la [[Segunda Guerra Mundial]], el palacio fue ocupado por las fuerzas de la [[Alemania nazi]] y gravemente dañado en su interior. Tras su expulsión en 1944, la gran duquesa [[Carlota de Luxemburgo|Carlota]] emprendió una restauración completa entre 1945 y 1951. Su hijo, el gran duque [[Juan de Luxemburgo|Juan]], realizó nuevas adaptaciones en la década de 1970 para facilitar las recepciones oficiales y las ceremonias de Estado.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Durante la [[Segunda Guerra Mundial]], el palacio fue ocupado por las fuerzas de la [[Alemania nazi]] y gravemente dañado en su interior. Tras su expulsión en 1944, la gran duquesa [[Carlota de Luxemburgo|Carlota]] emprendió una restauración completa entre 1945 y 1951. Su hijo, el gran duque [[Juan de Luxemburgo|Juan]], realizó nuevas adaptaciones en la década de 1970 para facilitar las recepciones oficiales y las ceremonias de Estado.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;/table&gt;</summary>
		<author><name>Rafael Minuesa</name></author>
	</entry>
	<entry>
		<id>https://es.hispanopedia.com/index.php?title=Palacio_Gran_Ducal_de_Luxemburgo&amp;diff=476788&amp;oldid=0</id>
		<title>Palacio Gran Ducal de Luxemburgo</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://es.hispanopedia.com/index.php?title=Palacio_Gran_Ducal_de_Luxemburgo&amp;diff=476788&amp;oldid=0"/>
		<updated>2026-05-11T12:36:53Z</updated>

		<summary type="html">&lt;p&gt;Página creada con «{{Ficha de edificio   |nombre = Palacio Gran Ducal de Luxemburgo   |nombre local = Groussherzogleche Palais (lb)  |imagen = Palais_grand-ducal_Luxembourg_2017.jpg |tamaño =  |texto imagen = Fachada principal del Palacio Gran Ducal |tipo = Palacio Real |uso = Residencia oficial del Gran Duque de Luxemburgo |estilo = Renacimiento (con reformas posteriores) |dirección = 17 Rue du Marché-aux-Herbes |localización = &lt;a href=&quot;/wiki/Luxemburgo_(ciudad)&quot; title=&quot;Luxemburgo (ciudad)&quot;&gt;Luxemburgo&lt;/a&gt; |coordenadas = {{co…»&lt;/p&gt;
&lt;p&gt;&lt;b&gt;Página nueva&lt;/b&gt;&lt;/p&gt;&lt;div&gt;{{Ficha de edificio  &lt;br /&gt;
|nombre = Palacio Gran Ducal de Luxemburgo  &lt;br /&gt;
|nombre local = Groussherzogleche Palais (lb) &lt;br /&gt;
|imagen = Palais_grand-ducal_Luxembourg_2017.jpg&lt;br /&gt;
|tamaño = &lt;br /&gt;
|texto imagen = Fachada principal del Palacio Gran Ducal&lt;br /&gt;
|tipo = Palacio Real&lt;br /&gt;
|uso = Residencia oficial del Gran Duque de Luxemburgo&lt;br /&gt;
|estilo = Renacimiento (con reformas posteriores)&lt;br /&gt;
|dirección = 17 Rue du Marché-aux-Herbes&lt;br /&gt;
|localización = [[Luxemburgo (ciudad)|Luxemburgo]]&lt;br /&gt;
|coordenadas = {{coord|49|36|40|N|6|07|59|E|region:LU_type:landmark|display=inline,title}}&lt;br /&gt;
|inicio = 1572&lt;br /&gt;
|finalización = 1574&lt;br /&gt;
|fecha inauguración = 1574&lt;br /&gt;
|fecha remodelación = 1741, 1859, 1887-1891&lt;br /&gt;
|propietario = [[Monarquía de Luxemburgo|Gran Ducado de Luxemburgo]]&lt;br /&gt;
|arquitecto = Adam Roberti (siglo XVI)&amp;lt;br&amp;gt;Antoine Hartmann (reforma de 1859)&amp;lt;br&amp;gt;Karl Arendt (reforma de 1887-1891)&lt;br /&gt;
|fundador = [[Felipe II de España]]&lt;br /&gt;
|número de plantas = 4&lt;br /&gt;
|sitio web = {{url|https://monarchie.lu/}}&lt;br /&gt;
}}&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
El &amp;#039;&amp;#039;&amp;#039;Palacio Gran Ducal de Luxemburgo&amp;#039;&amp;#039;&amp;#039; (en [[luxemburgués]]: &amp;#039;&amp;#039;Groussherzogleche Palais&amp;#039;&amp;#039;, en [[idioma francés|francés]]: &amp;#039;&amp;#039;Palais grand-ducal&amp;#039;&amp;#039;) es la residencia oficial del Gran Duque de Luxemburgo y uno de los edificios más emblemáticos de la [[Ciudad de Luxemburgo]].&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
Su origen se remonta al [[siglo XVI]], cuando fue erigido como el primer ayuntamiento de la ciudad bajo el dominio de la [[Monarquía Hispánica]].&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
== Arquitectura ==&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
El Palacio Gran Ducal presenta una planta rectangular irregular, fruto de las sucesivas ampliaciones a lo largo de los siglos. &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
Destaca su fachada principal de piedra arenisca clara, con tres niveles de ventanas adinteladas y un balcón central sostenido por ménsulas labradas. La torre del homenaje, situada en el ángulo suroeste, es la estructura más antigua del conjunto y conserva restos del anterior ayuntamiento gótico.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
En el interior sobresalen el Salón de los Espejos, la Sala del Trono —decorada con tapices flamencos del siglo XVII— y la capilla privada, construida entre 1892 y 1894 con un altar de mármol blanco procedente de [[Carrara]]. &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
== Historia ==&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
=== Construcción como Ayuntamiento ===&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
El edificio fue levantado entre 1572 y 1574, durante el reinado de [[Felipe II de España]], en un período en que el [[Ducado de Luxemburgo]] formaba parte de los [[Países Bajos españoles]].&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
Su función original fue servir como [[Casa consistorial]], es decir, como Ayuntamiento de la ciudad de Luxemburgo. Reemplazó a una construcción gótica anterior que resultó insuficiente tras la explosión de un depósito de pólvora en 1554, que destruyó gran parte del centro urbano.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
El diseño inicial se atribuye al arquitecto de la ciudad Adam Roberti, quien concibió un edificio de estilo [[Renacimiento tardío]] con marcada influencia flamenca y española, apreciable en la ornamentación de sus ventanas y en la disposición de los patios interiores. La fachada principal, aunque reformada posteriormente, conserva elementos originales como las cadenas de piedra labrada y los escudos de armas de los gobernadores españoles de la época.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
Durante los siglos XVII y XVIII el edificio continuó siendo la sede del concejo municipal, incluso cuando el Ducado pasó a manos de los [[Países Bajos Austríacos]] en 1714.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
En 1741 se llevó a cabo una importante remodelación que añadió una nueva ala y reformó la escalera principal.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
Con la ocupación revolucionaria francesa en 1795, el edificio fue confiscado y utilizado como sede de la administración del departamento de Forêts. En 1815, el [[Congreso de Viena]] elevó Luxemburgo a la categoría de [[Gran Ducado de Luxemburgo|Gran Ducado]] en unión personal con el rey de los Países Bajos, [[Guillermo I de los Países Bajos|Guillermo I]]. El monarca neerlandés ordenó que el antiguo ayuntamiento se adaptara para servir como residencia oficial, aunque los trabajos no comenzaron de inmediato.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
Fue su hijo, el gran duque [[Guillermo II de los Países Bajos|Guillermo II]], quien en 1859 encargó al arquitecto Antoine Hartmann la conversión definitiva del edificio en palacio. Hartmann añadió dos alas laterales, creó la actual fachada principal de estilo neorrenacentista y levantó el cuerpo central que hoy alberga el balcón ceremonial. La obra se completó en 1860, aunque el gran duque solo utilizó el palacio en raras ocasiones.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
El momento culminante de la transformación llegó entre 1887 y 1891, cuando el gran duque [[Adolfo de Luxemburgo|Adolfo]] (de la Casa de Nassau-Weilburg) ordenó una profunda renovación al arquitecto luxemburgués Karl Arendt. Arendt dotó al palacio de su aspecto actual: un estilo historicista que combina elementos del Renacimiento español, el gótico flamenco y el clasicismo francés. También se añadió la famosa verja de hierro forjado que separa el patio interior de la calle.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
=== Siglos XX y XXI ===&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
Durante la [[Segunda Guerra Mundial]], el palacio fue ocupado por las fuerzas de la [[Alemania nazi]] y gravemente dañado en su interior. Tras su expulsión en 1944, la gran duquesa [[Carlota de Luxemburgo|Carlota]] emprendió una restauración completa entre 1945 y 1951. Su hijo, el gran duque [[Juan de Luxemburgo|Juan]], realizó nuevas adaptaciones en la década de 1970 para facilitar las recepciones oficiales y las ceremonias de Estado.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
En 1991, con motivo del 125 aniversario de la independencia del Gran Ducado, se abrió al público una parte del palacio durante los meses de verano, tradición que continúa hasta hoy. El actual gran duque [[Enrique de Luxemburgo|Enrique]] (y posteriormente su sucesor) utiliza el palacio como residencia oficial y sede de la Corte gran ducal.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
El palacio se utiliza en la actualidad como residencia oficial del Gran Duque y de la Gran Duquesa, para oficinas de la Casa Gran Ducal y de la Cancillería de Estado, recepciones diplomáticas, cenas de Estado y ceremonias de juramento de los ministros.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
Durante el verano (julio y agosto), gran parte del palacio se abre al público mediante visitas guiadas. El resto del año tiene lugar el cambio de guardia frente a la puerta principal a las 12:00 horas, ceremonia muy seguida por los turistas.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
== Véase también ==&lt;br /&gt;
* [[Historia de Luxemburgo]]&lt;br /&gt;
* [[Catedral de Luxemburgo]]&lt;br /&gt;
* [[Plaza de Armas de Luxemburgo]]&lt;br /&gt;
* [[Países Bajos españoles]]&lt;br /&gt;
* [[Gran Duque de Luxemburgo]]&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
== Referencias ==&lt;br /&gt;
{{listaref}}&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
== Enlaces externos ==&lt;br /&gt;
* [https://luxembourg-city.lu/es/places/palacio-gran-ducal Palacio Gran Ducal en la web municipal de Luxemburgo] (en español)&lt;br /&gt;
* [https://luxembourg.public.lu/es/societe-et-culture/patrimoine-et-tourisme/palais-grand-ducal.html Información oficial del Gran Ducado]&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
[[Categoría:Palacios de Luxemburgo]]  &lt;br /&gt;
[[Categoría:Arquitectura del Renacimiento en Luxemburgo]]  &lt;br /&gt;
[[Categoría:Países Bajos españoles]]  &lt;br /&gt;
[[Categoría:Siglo XVI en Luxemburgo]]&lt;/div&gt;</summary>
		<author><name>Rafael Minuesa</name></author>
	</entry>
	<entry>
		<id>https://es.hispanopedia.com/index.php?title=Plantilla:Efem%C3%A9rides_-_11_de_mayo&amp;diff=476787&amp;oldid=408999</id>
		<title>Plantilla:Efemérides - 11 de mayo</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://es.hispanopedia.com/index.php?title=Plantilla:Efem%C3%A9rides_-_11_de_mayo&amp;diff=476787&amp;oldid=408999"/>
		<updated>2026-05-11T12:15:58Z</updated>

		<summary type="html">&lt;p&gt;&lt;/p&gt;
&lt;table style=&quot;background-color: #fff; color: #202122;&quot; data-mw=&quot;interface&quot;&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-marker&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-content&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-marker&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-content&quot; /&gt;
				&lt;tr class=&quot;diff-title&quot; lang=&quot;es&quot;&gt;
				&lt;td colspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;&quot;&gt;← Revisión anterior&lt;/td&gt;
				&lt;td colspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;&quot;&gt;Revisión del 14:15 11 may 2026&lt;/td&gt;
				&lt;/tr&gt;&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot; id=&quot;mw-diff-left-l6&quot;&gt;Línea 6:&lt;/td&gt;
&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot;&gt;Línea 6:&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;* &amp;#039;&amp;#039;&amp;#039;[[1780]]&amp;#039;&amp;#039;&amp;#039;.— Fallece [[Nicolás Fernández de Moratín]], [[poeta]], [[prosista]] y [[dramaturgo]] español (n. 1737).&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;* &amp;#039;&amp;#039;&amp;#039;[[1780]]&amp;#039;&amp;#039;&amp;#039;.— Fallece [[Nicolás Fernández de Moratín]], [[poeta]], [[prosista]] y [[dramaturgo]] español (n. 1737).&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;* &amp;#039;&amp;#039;&amp;#039;[[1813]]&amp;#039;&amp;#039;&amp;#039;.— En [[Argentina]], la [[Asamblea del año XIII]] aprueba la creación del [[Himno Nacional Argentino|Himno Nacional]].&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;* &amp;#039;&amp;#039;&amp;#039;[[1813]]&amp;#039;&amp;#039;&amp;#039;.— En [[Argentina]], la [[Asamblea del año XIII]] aprueba la creación del [[Himno Nacional Argentino|Himno Nacional]].&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;−&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;* &#039;&#039;&#039;[[1867]]&#039;&#039;&#039;.— Mediante el [[Tratado de Londres (1867)|Tratado de Londres]] [[Luxemburgo]] obtiene la independencia de [[Bélgica]] y [[Países Bajos]], &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;reafirmando su neutralidad, que &lt;/del&gt;tuvo que garantizar destruyendo las fortificaciones defensivas construidas en gran parte durante el [[Luxemburgo#Edad_Moderna|dominio español]], labor que llevaría dieciséis años y costaría 1.5 millones de francos de oro.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;* &#039;&#039;&#039;[[1867]]&#039;&#039;&#039;.— Mediante el [[Tratado de Londres (1867)|Tratado de Londres]] [[Luxemburgo]] obtiene la independencia de [[Bélgica]] y [[Países Bajos]], &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;aunque &lt;/ins&gt;tuvo que garantizar &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;su neutralidad &lt;/ins&gt;destruyendo las fortificaciones defensivas construidas en gran parte durante el [[Luxemburgo#Edad_Moderna|dominio español]], labor que llevaría dieciséis años y costaría 1.5 millones de francos de oro.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;* &amp;#039;&amp;#039;&amp;#039;[[1871]]&amp;#039;&amp;#039;&amp;#039;.— Nace [[Mariano Fortuny y Madrazo]], [[pintor]], [[inventor]], [[Grabado|grabador]], [[fotógrafo]], [[diseñador textil]], [[diseñador de moda]], [[empresario]] y [[escenógrafo]] español (f. 1949).&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;* &amp;#039;&amp;#039;&amp;#039;[[1871]]&amp;#039;&amp;#039;&amp;#039;.— Nace [[Mariano Fortuny y Madrazo]], [[pintor]], [[inventor]], [[Grabado|grabador]], [[fotógrafo]], [[diseñador textil]], [[diseñador de moda]], [[empresario]] y [[escenógrafo]] español (f. 1949).&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;* &amp;#039;&amp;#039;&amp;#039;[[1904]]&amp;#039;&amp;#039;&amp;#039;.— Nace [[Salvador Dalí]], [[pintor]], [[escultor]], [[grabador]], [[escenógrafo]] y [[escritor]] [[español]], considerado uno de los máximos representantes del [[surrealismo]] (f. 1989).&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;* &amp;#039;&amp;#039;&amp;#039;[[1904]]&amp;#039;&amp;#039;&amp;#039;.— Nace [[Salvador Dalí]], [[pintor]], [[escultor]], [[grabador]], [[escenógrafo]] y [[escritor]] [[español]], considerado uno de los máximos representantes del [[surrealismo]] (f. 1989).&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;−&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;* &#039;&#039;&#039;[[1916]]&#039;&#039;&#039;.— Nace [[Camilo José Cela]], [[escritor]] español, [[Premio Príncipe de Asturias de las Letras]] en [[1987]], [[Premio Nobel de Literatura]] en [[1989]] y [[Premio Cervantes]] en [[1995]] (&lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;n&lt;/del&gt;. 2002).&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;* &#039;&#039;&#039;[[1916]]&#039;&#039;&#039;.— Nace [[Camilo José Cela]], [[escritor]] español, [[Premio Príncipe de Asturias de las Letras]] en [[1987]], [[Premio Nobel de Literatura]] en [[1989]] y [[Premio Cervantes]] en [[1995]] (&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;f&lt;/ins&gt;. 2002).&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;* &amp;#039;&amp;#039;&amp;#039;[[1927]]&amp;#039;&amp;#039;&amp;#039;.— Fallece [[Juan Gris]], [[pintor]], [[ilustrador]] y [[litografía|litógrafo]] [[cubista]] [[España|español]], considerado uno de los maestros del [[cubismo]] (n. 1887).&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;* &amp;#039;&amp;#039;&amp;#039;[[1927]]&amp;#039;&amp;#039;&amp;#039;.— Fallece [[Juan Gris]], [[pintor]], [[ilustrador]] y [[litografía|litógrafo]] [[cubista]] [[España|español]], considerado uno de los maestros del [[cubismo]] (n. 1887).&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;* &amp;#039;&amp;#039;&amp;#039;[[1931]]&amp;#039;&amp;#039;&amp;#039;.— En [[Madrid]] ([[España]]) comienza una ola de violencia contra la [[Iglesia católica]], que resulta en la [[Quema de conventos de 1931 en España|quema de mas de un centenar de edificios religiosos]].&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;* &amp;#039;&amp;#039;&amp;#039;[[1931]]&amp;#039;&amp;#039;&amp;#039;.— En [[Madrid]] ([[España]]) comienza una ola de violencia contra la [[Iglesia católica]], que resulta en la [[Quema de conventos de 1931 en España|quema de mas de un centenar de edificios religiosos]].&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;

&lt;!-- diff cache key mw_dbes_wd:diff:1.41:old-408999:rev-476787:php=table --&gt;
&lt;/table&gt;</summary>
		<author><name>Rafael Minuesa</name></author>
	</entry>
	<entry>
		<id>https://es.hispanopedia.com/index.php?title=Sapo_(juego)&amp;diff=476786&amp;oldid=476782</id>
		<title>Sapo (juego)</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://es.hispanopedia.com/index.php?title=Sapo_(juego)&amp;diff=476786&amp;oldid=476782"/>
		<updated>2026-05-10T07:27:49Z</updated>

		<summary type="html">&lt;p&gt;Página redirigida a &lt;a href=&quot;/wiki/Rana_(juego)&quot; title=&quot;Rana (juego)&quot;&gt;Rana (juego)&lt;/a&gt;&lt;/p&gt;
&lt;a href=&quot;https://es.hispanopedia.com/index.php?title=Sapo_(juego)&amp;amp;diff=476786&amp;amp;oldid=476782&quot;&gt;Mostrar los cambios&lt;/a&gt;</summary>
		<author><name>Rafael Minuesa</name></author>
	</entry>
	<entry>
		<id>https://es.hispanopedia.com/index.php?title=Rana_(juego)&amp;diff=476785&amp;oldid=476784</id>
		<title>Rana (juego)</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://es.hispanopedia.com/index.php?title=Rana_(juego)&amp;diff=476785&amp;oldid=476784"/>
		<updated>2026-05-10T07:27:41Z</updated>

		<summary type="html">&lt;p&gt;Se eliminó la redirección hacia &lt;a href=&quot;/wiki/Sapo_(juego)&quot; class=&quot;mw-redirect&quot; title=&quot;Sapo (juego)&quot;&gt;Sapo (juego)&lt;/a&gt;&lt;/p&gt;
&lt;a href=&quot;https://es.hispanopedia.com/index.php?title=Rana_(juego)&amp;amp;diff=476785&amp;amp;oldid=476784&quot;&gt;Mostrar los cambios&lt;/a&gt;</summary>
		<author><name>Rafael Minuesa</name></author>
	</entry>
	<entry>
		<id>https://es.hispanopedia.com/index.php?title=Rana_(juego)&amp;diff=476784&amp;oldid=0</id>
		<title>Rana (juego)</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://es.hispanopedia.com/index.php?title=Rana_(juego)&amp;diff=476784&amp;oldid=0"/>
		<updated>2026-05-10T07:27:16Z</updated>

		<summary type="html">&lt;p&gt;Página redirigida a &lt;a href=&quot;/wiki/Sapo_(juego)&quot; class=&quot;mw-redirect&quot; title=&quot;Sapo (juego)&quot;&gt;Sapo (juego)&lt;/a&gt;&lt;/p&gt;
&lt;p&gt;&lt;b&gt;Página nueva&lt;/b&gt;&lt;/p&gt;&lt;div&gt;#REDIRECCIÓN [[Sapo (juego)]]&lt;/div&gt;</summary>
		<author><name>Rafael Minuesa</name></author>
	</entry>
	<entry>
		<id>https://es.hispanopedia.com/index.php?title=Plantilla:Ficha_de_juego&amp;diff=476783&amp;oldid=0</id>
		<title>Plantilla:Ficha de juego</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://es.hispanopedia.com/index.php?title=Plantilla:Ficha_de_juego&amp;diff=476783&amp;oldid=0"/>
		<updated>2026-05-10T07:26:44Z</updated>

		<summary type="html">&lt;p&gt;Página creada con «{{Ficha |tipocabecera = juego |titulo       = {{{título|{{{titulo|{{Título sin coletilla}}}}}}}} |estilotitulo = font-style:italic |colorfondotitulo = #DDCCFF |subtitulo    = {{{subtítulo|{{{subtitulo|}}}}}} |estilosubtitulo = background-color:#eee; |estiloetiqueta = background-color:#eee;  |imagen       = {{{imagen|}}} |tamañoimagen = {{{imagen_tamaño|240px}}} |pie          = {{{pie_de_imagen|}}}  &amp;lt;!--Descripción general--&amp;gt; |etiqueta1    = Género |datos1…»&lt;/p&gt;
&lt;p&gt;&lt;b&gt;Página nueva&lt;/b&gt;&lt;/p&gt;&lt;div&gt;{{Ficha&lt;br /&gt;
|tipocabecera = juego&lt;br /&gt;
|titulo       = {{{título|{{{titulo|{{Título sin coletilla}}}}}}}}&lt;br /&gt;
|estilotitulo = font-style:italic&lt;br /&gt;
|colorfondotitulo = #DDCCFF&lt;br /&gt;
|subtitulo    = {{{subtítulo|{{{subtitulo|}}}}}}&lt;br /&gt;
|estilosubtitulo = background-color:#eee;&lt;br /&gt;
|estiloetiqueta = background-color:#eee;&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|imagen       = {{{imagen|}}}&lt;br /&gt;
|tamañoimagen = {{{imagen_tamaño|240px}}}&lt;br /&gt;
|pie          = {{{pie_de_imagen|}}}&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&amp;lt;!--Descripción general--&amp;gt;&lt;br /&gt;
|etiqueta1    = Género&lt;br /&gt;
|datos1       = {{{género|{{{genero|}}}}}}&lt;br /&gt;
|etiqueta2    = Subgénero&lt;br /&gt;
|datos2       = {{{subgénero|{{{subgenero|}}}}}}&lt;br /&gt;
|etiqueta3    = Origen&lt;br /&gt;
|datos3       = {{{origen|}}}&lt;br /&gt;
 &lt;br /&gt;
&amp;lt;!--Juegos comerciales--&amp;gt;&lt;br /&gt;
|etiqueta4  = Diseñado por&lt;br /&gt;
|datos4     = {{{autor|{{{diseñador|}}}}}}&lt;br /&gt;
|etiqueta5  = Ilustrador&lt;br /&gt;
|datos5     = {{{ilustrador|}}}&lt;br /&gt;
|etiqueta6  = Editorial&lt;br /&gt;
|datos6     = {{{editor|{{{editorial|}}}}}}&lt;br /&gt;
|etiqueta7  = Fecha de publicación&lt;br /&gt;
|datos7     = {{{fecha|}}}&lt;br /&gt;
|etiqueta8  = Idioma&lt;br /&gt;
|datos8     = {{#if:{{{idioma|}}}|{{enlace idioma|{{ucfirst:{{{idioma}}}}}}}}}&lt;br /&gt;
|etiqueta9  = Sistema&lt;br /&gt;
|datos9     = {{{sistema|}}}&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&amp;lt;!--Requisitos--&amp;gt;&lt;br /&gt;
|etiqueta10  = Jugadores&lt;br /&gt;
|datos10     = {{{jugadores|}}}&lt;br /&gt;
|etiqueta11  = Edades&lt;br /&gt;
|datos11     = {{{edades|}}}&lt;br /&gt;
|etiqueta12  = Preparación&lt;br /&gt;
|datos12     = {{{preparación|{{{tiempo_de_armado|}}}}}}&lt;br /&gt;
|etiqueta13  = Duración&lt;br /&gt;
|datos13     = {{{duración|{{{duración_del_juego|}}}}}}&lt;br /&gt;
|etiqueta14  = Complejidad&lt;br /&gt;
|datos14     = {{{complejidad|}}}&lt;br /&gt;
|etiqueta15  = Número de cartas&lt;br /&gt;
|datos15     = {{{cartas|}}}&lt;br /&gt;
|etiqueta16  = Baraja&lt;br /&gt;
|datos16     = {{{baraja|}}}&lt;br /&gt;
|etiqueta17  = Sentido             &lt;br /&gt;
|datos17     = {{{sentido|}}}&lt;br /&gt;
|etiqueta18  = Jerarquía de palos&lt;br /&gt;
|datos18     = {{{rango_palos|}}}&lt;br /&gt;
|etiqueta19  = Jerarquía de cartas&lt;br /&gt;
|datos19     = {{{rango_cartas|}}}&lt;br /&gt;
|etiqueta20  = Estrategia&lt;br /&gt;
|datos20     = {{{estrategia|}}}&lt;br /&gt;
|etiqueta21  = Azar&lt;br /&gt;
|datos21     = {{{azar|}}}&lt;br /&gt;
|etiqueta22  = Habilidades&lt;br /&gt;
|datos22     = {{{habilidades|}}}&lt;br /&gt;
|etiqueta23  = Basado en&lt;br /&gt;
|datos23     = {{{basado_en|}}}&lt;br /&gt;
&amp;lt;!--Pie--&amp;gt;&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
|estilopiedetabla     = style=&amp;quot;float: left;&amp;quot;&lt;br /&gt;
|piedetabla = {{{nota_al_pie|}}}&lt;br /&gt;
}}&amp;lt;noinclude&amp;gt;{{documentación}}&amp;lt;/noinclude&amp;gt;&lt;/div&gt;</summary>
		<author><name>Rafael Minuesa</name></author>
	</entry>
	<entry>
		<id>https://es.hispanopedia.com/index.php?title=Sapo_(juego)&amp;diff=476782&amp;oldid=476781</id>
		<title>Sapo (juego)</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://es.hispanopedia.com/index.php?title=Sapo_(juego)&amp;diff=476782&amp;oldid=476781"/>
		<updated>2026-05-10T07:26:16Z</updated>

		<summary type="html">&lt;p&gt;&lt;/p&gt;
&lt;table style=&quot;background-color: #fff; color: #202122;&quot; data-mw=&quot;interface&quot;&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-marker&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-content&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-marker&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-content&quot; /&gt;
				&lt;tr class=&quot;diff-title&quot; lang=&quot;es&quot;&gt;
				&lt;td colspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;&quot;&gt;← Revisión anterior&lt;/td&gt;
				&lt;td colspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;&quot;&gt;Revisión del 09:26 10 may 2026&lt;/td&gt;
				&lt;/tr&gt;&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot; id=&quot;mw-diff-left-l14&quot;&gt;Línea 14:&lt;/td&gt;
&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot;&gt;Línea 14:&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;El &amp;#039;&amp;#039;&amp;#039;juego de la rana&amp;#039;&amp;#039;&amp;#039; (en [[España]] y [[Chile]]), &amp;#039;&amp;#039;&amp;#039;juego del sapo&amp;#039;&amp;#039;&amp;#039; (en [[Perú]], [[Uruguay]], [[Ecuador]], [[Bolivia]]&amp;lt;ref&amp;gt;{{Cita noticia|apellido=Montoya|nombre=Víctor|título=El juego del sapo|url=https://www.paginasiete.bo/revmiradas/2017/5/7/juego-sapo-136221.html|fecha=7 de mayo de 2017|fechaacceso=27 de marzo de 2019|periódico=Página Siete|fechaarchivo=27 de marzo de 2019|urlarchivo=https://web.archive.org/web/20190327191731/https://www.paginasiete.bo/revmiradas/2017/5/7/juego-sapo-136221.html|deadurl=yes}}&amp;lt;/ref&amp;gt;[[Argentina|y Argentina]]), o simplemente &amp;#039;&amp;#039;&amp;#039;rana&amp;#039;&amp;#039;&amp;#039; o &amp;#039;&amp;#039;&amp;#039;bolirana&amp;#039;&amp;#039;&amp;#039;&amp;lt;ref&amp;gt;[https://boliranasyc.com/pages/historia-y-evolucion-de-las-boliranas-en-colombia Historia y evolución de las boliranas en Colombia] Boliranas Y&amp;amp;C&amp;lt;/ref&amp;gt; (en [[Colombia]]), es un juego de lanzamiento de precisión múltiple donde se intenta introducir un determinado número de fichas, bolas metálicas, argollas o discos de hierro («tejos» en España y Bolivia)&amp;lt;ref&amp;gt;{{Cita noticia|apellidos=Clavijo Román|nombre=Juan|título=Juegos tradicionales de la Llajta: la Rayuela y el Sapo|url=http://www.lostiempos.com/actualidad/cultura/20160417/juegos-tradicionales-llajta-rayuela-sapo|fecha=17 de abril de 2016|fechaacceso=27 de marzo de 2019|periódico=Los Tiempos}}&amp;lt;/ref&amp;gt; o de [[bronce]] (en Perú y Argentina) en los múltiples agujeros que existen en la mesa del sapo o rana. Algunos de ellos tienen obstáculos que dificultan la precisión del lanzamiento.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;El &amp;#039;&amp;#039;&amp;#039;juego de la rana&amp;#039;&amp;#039;&amp;#039; (en [[España]] y [[Chile]]), &amp;#039;&amp;#039;&amp;#039;juego del sapo&amp;#039;&amp;#039;&amp;#039; (en [[Perú]], [[Uruguay]], [[Ecuador]], [[Bolivia]]&amp;lt;ref&amp;gt;{{Cita noticia|apellido=Montoya|nombre=Víctor|título=El juego del sapo|url=https://www.paginasiete.bo/revmiradas/2017/5/7/juego-sapo-136221.html|fecha=7 de mayo de 2017|fechaacceso=27 de marzo de 2019|periódico=Página Siete|fechaarchivo=27 de marzo de 2019|urlarchivo=https://web.archive.org/web/20190327191731/https://www.paginasiete.bo/revmiradas/2017/5/7/juego-sapo-136221.html|deadurl=yes}}&amp;lt;/ref&amp;gt;[[Argentina|y Argentina]]), o simplemente &amp;#039;&amp;#039;&amp;#039;rana&amp;#039;&amp;#039;&amp;#039; o &amp;#039;&amp;#039;&amp;#039;bolirana&amp;#039;&amp;#039;&amp;#039;&amp;lt;ref&amp;gt;[https://boliranasyc.com/pages/historia-y-evolucion-de-las-boliranas-en-colombia Historia y evolución de las boliranas en Colombia] Boliranas Y&amp;amp;C&amp;lt;/ref&amp;gt; (en [[Colombia]]), es un juego de lanzamiento de precisión múltiple donde se intenta introducir un determinado número de fichas, bolas metálicas, argollas o discos de hierro («tejos» en España y Bolivia)&amp;lt;ref&amp;gt;{{Cita noticia|apellidos=Clavijo Román|nombre=Juan|título=Juegos tradicionales de la Llajta: la Rayuela y el Sapo|url=http://www.lostiempos.com/actualidad/cultura/20160417/juegos-tradicionales-llajta-rayuela-sapo|fecha=17 de abril de 2016|fechaacceso=27 de marzo de 2019|periódico=Los Tiempos}}&amp;lt;/ref&amp;gt; o de [[bronce]] (en Perú y Argentina) en los múltiples agujeros que existen en la mesa del sapo o rana. Algunos de ellos tienen obstáculos que dificultan la precisión del lanzamiento.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-side-deleted&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;&lt;/ins&gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-side-deleted&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;La Real Academia Española define este juego como: «Juego que consiste en introducir desde cierta distancia un disco de hierro o petanco por la boca abierta de una rana de metal colocada sobre una mesilla, o por otras ranuras convenientemente dispuestas».&amp;lt;ref name=&quot;deportesautoctonos&quot;/&amp;gt;&amp;lt;ref name=&quot;popular2014&quot;/&amp;gt;&lt;/ins&gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;La mesa es de madera, aunque también hay metálicas. En la parte superior tiene varios agujeros, en el centro un sapo o rana sentado(a) con la boca abierta, delante de la misma un molino, a los lados dos puentes y dos agujeros, y por detrás tres agujeros. Las fichas suelen ser de acero. Las partidas a menudo se celebran a diez tiradas. Si la ficha entra en la boca del sapo o rana se obtiene el máximo puntaje.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;La mesa es de madera, aunque también hay metálicas. En la parte superior tiene varios agujeros, en el centro un sapo o rana sentado(a) con la boca abierta, delante de la misma un molino, a los lados dos puentes y dos agujeros, y por detrás tres agujeros. Las fichas suelen ser de acero. Las partidas a menudo se celebran a diez tiradas. Si la ficha entra en la boca del sapo o rana se obtiene el máximo puntaje.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;−&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;Algunos atribuyen el &lt;/del&gt;origen de &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;este &lt;/del&gt;juego a una &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;antigua &lt;/del&gt;leyenda inca. En &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;esta &lt;/del&gt;cultura &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;los sapos eran venerados &lt;/del&gt;por sus poderes mágicos. &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;En &lt;/del&gt;los &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;días festivos se &lt;/del&gt;arrojaban &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;piezas &lt;/del&gt;de oro &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;en los lagos, diciendo que &lt;/del&gt;si un sapo saltaba y &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;comía &lt;/del&gt;la pieza, &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;este &lt;/del&gt;se convertía en oro y se le concedía un deseo al &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;tirador&lt;/del&gt;.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;== Historia ==&lt;/ins&gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-side-deleted&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt; &lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-side-deleted&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;=== Antecedentes antiguos ===&lt;/ins&gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-side-deleted&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;El &lt;/ins&gt;origen &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;del juego &lt;/ins&gt;de &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;la rana o sapo es incierto y se remonta a tiempos antiquísimos. Según diversas fuentes, ya en el Antiguo Egipto se practicaba un &lt;/ins&gt;juego &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;similar del que queda constancia en varios papiros del Museo de El Cairo con el nombre de &#039;&#039;Hab-am-han&#039;&#039;.&amp;lt;ref name=&quot;deportesautoctonos&quot;&amp;gt;{{Cita web|url=https://www.deportesautoctonoscyl.es/reglamento-de-la-rana/|título=Reglamento de la Rana|sitioweb=Deportes Autóctonos de Castilla y León|fechaacceso=2026-05-10}}&amp;lt;/ref&amp;gt; También se tiene noticia de que egipcios, griegos y romanos jugaban &lt;/ins&gt;a una &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;variedad denominada «juego del Tonel»: colocaban un ánfora a cierta altura —generalmente recién vaciada de vino— e intentaban introducir piedras planas por su boca; quien fallaba pagaba el vino consumido.&amp;lt;ref name=&quot;deportesautoctonos&quot;/&amp;gt;&lt;/ins&gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-side-deleted&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt; &lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-side-deleted&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;En la Antigua Grecia era conocido como «casse pot» y se jugaba con ánforas y guijarros.&amp;lt;ref name=&quot;conservatoire&quot;&amp;gt;{{Cita web|url=https://leconservatoiredujeu.fr/index.php/la-grenouille/|título=La Grenouille|sitioweb=Le Conservatoire du Jeu|fecha=abril de 2022|fechaacceso=2026-05-10}}&amp;lt;/ref&amp;gt; Los romanos, tras la conquista de Grecia, adoptaron el juego y, según se cuenta, se convirtió en uno de los divertimentos favoritos del emperador Lucio Vero.&amp;lt;ref name=&quot;conservatoire&quot;/&amp;gt; Más tarde, los vikingos, tras sus expediciones por el Mediterráneo, llevaron el principio del juego a Neustria —la actual Normandía—. Allí, donde la sidra se almacenaba en toneles en lugar de ánforas, el juego pasó a denominarse «jeu du Tonneau» (juego del tonel).&amp;lt;ref name=&quot;conservatoire&quot;/&amp;gt;&lt;/ins&gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-side-deleted&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt; &lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-side-deleted&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;=== La &lt;/ins&gt;leyenda inca &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;===&lt;/ins&gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-side-deleted&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;Paralelamente a la tradición europea, existe una arraigada leyenda de origen incaico que atribuye a este juego un carácter ritual y sagrado&lt;/ins&gt;. En &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;la &lt;/ins&gt;cultura &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;inca, el sapo era un animal venerado &lt;/ins&gt;por sus &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;supuestos &lt;/ins&gt;poderes mágicos&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;, asociado al agua, la fertilidad y la buena fortuna.&amp;lt;ref name=&quot;popular2013&quot;&amp;gt;{{Cita web|url=https://www&lt;/ins&gt;.&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;diariopopular.com.ar/suerte/el-sapo-o-la-rana-un-juego-acento-inca-n155711|título=El sapo o la rana, un juego con acento Inca|periódico=Diario Popular|fecha=6 de mayo de 2013|fechaacceso=2026-05-10}}&amp;lt;/ref&amp;gt; Cuenta la tradición que, durante las festividades religiosas, &lt;/ins&gt;los &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;pobladores &lt;/ins&gt;arrojaban &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;ofrendas &lt;/ins&gt;de oro &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;y plata a las lagunas sagradas: &lt;/ins&gt;si un sapo saltaba y &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;engullía &lt;/ins&gt;la pieza, se convertía en oro y se le concedía un deseo al &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;lanzador.&amp;lt;ref name=&quot;popular2014&quot;&amp;gt;{{Cita web|url=https://www.diariopopular.com.ar/suerte/punteria-prueba-sapos-n208650|título=Puntería a prueba de sapos|periódico=Diario Popular|fecha=10 de noviembre de 2014|fechaacceso=2026-05-10}}&amp;lt;/ref&amp;gt;&lt;/ins&gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-side-deleted&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt; &lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-side-deleted&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;En homenaje a estos deseos cumplidos, el inca mandó construir un gran &#039;&#039;&#039;Sapu&#039;&#039;&#039; de oro (&#039;&#039;sapu&#039;&#039; significa &#039;sapo&#039; en quechua) con el que se entretenía la realeza. Este pasatiempo, que combinaba destreza, suspenso y ritual, recibía el nombre de &#039;&#039;&#039;Pukllay Sapu&#039;&#039;&#039; (&#039;jugar al sapo&#039;).&amp;lt;ref name=&quot;popular2014&quot;/&amp;gt;&amp;lt;ref name=&quot;wikiwand&quot;&amp;gt;{{Cita web|url=https://www.wikiwand.com/es/articles/Rana_(juego)|título=Rana (juego)|sitioweb=Wikiwand|fechaacceso=2026-05-10}}&amp;lt;/ref&amp;gt; Aunque carece de confirmación arqueológica, esta leyenda ha sido transmitida oralmente durante generaciones y es comúnmente citada en Perú, Bolivia, Ecuador y Argentina como el origen mítico del juego.&amp;lt;ref name=&quot;utadeo&quot;&amp;gt;{{Cita web|url=https://www.utadeo.edu.co/es/noticia/destacadas/bienestar-universitario/72301/conoce-diviertete-y-pasa-un-rato-de-integracion-en-la-nueva-sede-de-deportes-utadeo|título=Conoce, diviértete y pasa un rato de integración en la nueva sede de deportes Utadeo|sitioweb=Universidad de Bogotá Jorge Tadeo Lozano|fecha=17 de febrero de 2019|fechaacceso=2026-05-10}}&amp;lt;/ref&amp;gt;&lt;/ins&gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-side-deleted&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt; &lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-side-deleted&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;=== El juego del tonel en Francia ===&lt;/ins&gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-side-deleted&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;En el siglo XVIII hubo un juego conocido en Francia como &#039;&#039;&#039;&#039;&#039;le Tonneau&#039;&#039;&#039;&#039;&#039; (el tonel o barril), elemento que servía como estructura principal,&amp;lt;ref name=&quot;popular2013&quot;/&amp;gt; que con el tiempo fue sustituidos por una rana de metal con la boca abierta, y el juego pasó a llamarse &#039;&#039;&#039;&#039;&#039;le jeu de la Grenouille&#039;&#039;&#039;&#039;&#039; (el juego de la rana).&amp;lt;ref name=&quot;popular2014&quot;/&amp;gt; El mueble de madera, de unos 90 centímetros de altura, presenta un tablero con entre doce y catorce dianas de diferentes valores —siendo la boca de la rana la de mayor puntuación—, acompañadas a menudo de un torniquete, dos puentes, dos arcos o simplemente agujeros.&amp;lt;ref name=&quot;langlet&quot;&amp;gt;{{Cita web|url=https://actu.fr/hauts-de-france/cerisy-buleux_80183/philippe-langlet-de-cerisy-buleux-devoile-les-secrets-du-jeu-de-la-grenouille_59745377.html|título=Philippe Langlet, de Cerisy-Buleux, dévoile les secrets du jeu de la grenouille|sitioweb=Actu.fr|fecha=17 de junio de 2023|fechaacceso=2026-05-10}}&amp;lt;/ref&amp;gt;&lt;/ins&gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-side-deleted&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt; &lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-side-deleted&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;El juego está inscrito en el inventario del Patrimonio Cultural Inmaterial de Francia.&amp;lt;ref name=&quot;wikiwand&quot;/&amp;gt; Se practica especialmente en el norte del país —en regiones como Picardía, Bretaña y Normandía—, tanto en competiciones por equipos como en partidas individuales. Los jugadores se colocan a una distancia de entre 2,5 y 3 metros del mueble y lanzan ocho palets de hierro fundido, recibiendo un bonus de 1000 puntos si consiguen introducir cuatro palets en la boca de la rana durante una misma ronda.&amp;lt;ref name=&quot;langlet&quot;/&amp;gt;&lt;/ins&gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-side-deleted&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt; &lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-side-deleted&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;=== El juego de la rana España e Hispanoamérica ===&lt;/ins&gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-side-deleted&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;En España, donde se le conoce con el nombre de &#039;&#039;&#039;juego de la rana&#039;&#039;&#039;, se popularizó especialmente en el norte del país y, sobre todo, en Asturias, donde era práctica habitual en las sidrerías, escenario de frecuentes competiciones personales.&amp;lt;ref name=&quot;popular2013&quot;/&amp;gt; Allí, el lanzamiento de los tejos o petacos —discos de hierro— se convertía en un rito social en torno a la espicha o la partida de bolos.&lt;/ins&gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-side-deleted&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt; &lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-side-deleted&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;El juego cruzó el Atlántico y cada país lo adaptó y le dio un nombre distinto:&amp;lt;ref name=&quot;wikiwand&quot;/&amp;gt;&lt;/ins&gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-side-deleted&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt; &lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-side-deleted&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;* En &#039;&#039;&#039;Perú, Bolivia, Ecuador, Uruguay y Argentina&#039;&#039;&#039; se consolidó como &#039;&#039;&#039;juego del sapo&#039;&#039;&#039; (recuperando la denominación quechua indirectamente).&lt;/ins&gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-side-deleted&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;* En &#039;&#039;&#039;Colombia&#039;&#039;&#039; se le conoce como &#039;&#039;&#039;rana&#039;&#039;&#039; o &#039;&#039;&#039;bolirana&#039;&#039;&#039; (término que combina «bola» y «rana»).&lt;/ins&gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-side-deleted&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;* En &#039;&#039;&#039;Chile&#039;&#039;&#039; se mantiene el nombre de &#039;&#039;&#039;juego de la rana&#039;&#039;&#039;, al igual que en España.&lt;/ins&gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-side-deleted&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt; &lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-side-deleted&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;Con el paso del tiempo, surgieron diferencias notables en los diseños y las reglas. En &#039;&#039;&#039;Argentina&#039;&#039;&#039; se introdujo un elemento adicional llamado &#039;&#039;&#039;«la vieja»&#039;&#039;&#039;: un muñeco o figura de metal que representa a una mujer anciana, colocada generalmente en la parte trasera o lateral del sapo. Acertar en la boca de «la vieja» se ha convertido en el objetivo más valioso y difícil, por encima incluso de la boca del sapo. Este elemento no existe en las versiones peruana ni colombiana.&amp;lt;ref name=&quot;wikiwand&quot;/&amp;gt;&lt;/ins&gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-side-deleted&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt; &lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-side-deleted&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;En &#039;&#039;&#039;Perú&#039;&#039;&#039; y &#039;&#039;&#039;Colombia&#039;&#039;&#039;, los juegos carecen de este añadido, manteniendo un diseño más cercano al original europeo, con el sapo o la rana como centro de atención. En &#039;&#039;&#039;Bolivia&#039;&#039;&#039;, es habitual encontrar mesas de sapo en chicherías, ferias patronales y durante la festividad de Todos Santos, donde se juega junto a otros juegos tradicionales como la taba y el tockola&lt;/ins&gt;.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;−&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;En &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;homenaje a tantos deseos hechos realidad&lt;/del&gt;, el &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;inca mandó construir un gran &#039;&#039;sapu&#039;&#039; de oro&lt;/del&gt;, &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;con el cual se divertía toda la realeza. Era un juego de suspenso y destreza&lt;/del&gt;, &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;donde la danza y &lt;/del&gt;la &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;alegría se mezclaban en un solo rito: &lt;/del&gt;&#039;&#039;&lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;pukllay sapu&lt;/del&gt;&#039;&#039; &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;(&lt;/del&gt;&#039;&lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;jugar sapo&lt;/del&gt;&#039;).&amp;lt;ref&amp;gt;{{Cita web|url=https://&lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;books&lt;/del&gt;.&lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;google&lt;/del&gt;.&lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;com.bo&lt;/del&gt;/&lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;books?id=94lXDwAAQBAJ&amp;amp;pg=PT505&amp;amp;lpg=PT505&amp;amp;dq=bolivia+frog+game&amp;amp;source=bl&amp;amp;ots=IlMKXMzwy7&amp;amp;sig=ACfU3U36i0iXCSmNoc8VK&lt;/del&gt;-&lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;Jl6ajOVTOK1w&amp;amp;hl=es&amp;amp;sa=X&amp;amp;ved=2ahUKEwiP0a&lt;/del&gt;-&lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;xiqPhAhVRaq0KHfNAD28Q6AEwEXoECAcQAQ#v&lt;/del&gt;=&lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;onepage&amp;amp;q&lt;/del&gt;=&lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;bolivia%20frog%20game&amp;amp;f=false&lt;/del&gt;|&lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;título&lt;/del&gt;=&lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;Ancient Technology in Peru and Bolivia&lt;/del&gt;}}&amp;lt;/ref&amp;gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;En &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;cuanto al material&lt;/ins&gt;, &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;las ranas y sapos se fabricaban tradicionalmente en fundiciones de hierro. En &lt;/ins&gt;el &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;País Vasco&lt;/ins&gt;, &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;por ejemplo&lt;/ins&gt;, la &#039;&#039;&#039;&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;Fundición Palacios&lt;/ins&gt;&#039;&#039;&#039; &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;de Basauri (Vizcaya&lt;/ins&gt;) &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;produjo durante décadas las afamadas ranas de hierro fundido que adornaban las mesas de los bares y sidrerías&lt;/ins&gt;.&amp;lt;ref &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;name=&quot;museovasco&quot;&lt;/ins&gt;&amp;gt;{{Cita web|url=https://&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;apps&lt;/ins&gt;.&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;euskadi&lt;/ins&gt;.&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;eus/emsime/catalogo/museo-coleccion-museo-vasco-de-bilbao/objeto-rana/ciuVerFicha&lt;/ins&gt;/&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;museo&lt;/ins&gt;-&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;57/ninv&lt;/ins&gt;-&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;2010/1191|título&lt;/ins&gt;=&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;Ficha de objeto: Rana|sitioweb&lt;/ins&gt;=&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;Museo Vasco de Bilbao&lt;/ins&gt;|&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;fechaacceso&lt;/ins&gt;=&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;2026-05-10&lt;/ins&gt;}}&amp;lt;/ref&amp;gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;−&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;Desde hace tres siglos se conoce en Francia, el juego llamado &#039;&#039;le Tonneau&#039;&#039; que no es otra cosa que tonel o barril, elemento que era utilizado para &lt;/del&gt;la &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;estructura del juego&lt;/del&gt;, &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;luego el &lt;/del&gt;juego &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;comenzaría a llamarse &#039;&#039;le Jeu &lt;/del&gt;de la &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt; Grenouille&#039;&#039;, &lt;/del&gt;rana en &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;francés&lt;/del&gt;, &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;mismo que se halla inscrito en el listado &lt;/del&gt;de &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;Patrimonio cultural e inmaterial de Francia&lt;/del&gt;.&amp;lt;ref&lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;&amp;gt;{{Cita web|url&lt;/del&gt;=&lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;https:&lt;/del&gt;/&lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;/www.pci-lab.fr/index.php?option=com_fichesinventaire&amp;amp;view=fiche&amp;amp;Itemid=389&amp;amp;id=135|título=Le jeu &lt;/del&gt;de la &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;grenouille&lt;/del&gt;.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;Durante &lt;/ins&gt;la &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;época moderna&lt;/ins&gt;, &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;las mesas de &lt;/ins&gt;juego de la rana &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;fueron una de las principales diversiones de los pasajeros &lt;/ins&gt;en &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;la cubierta de los grandes trasatlánticos de principios del siglo XX&lt;/ins&gt;, &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;gozando &lt;/ins&gt;de &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;gran prestigio&lt;/ins&gt;.&amp;lt;ref &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;name&lt;/ins&gt;=&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;&quot;popular2013&quot;&lt;/ins&gt;/&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;&amp;gt; En la década de los años cincuenta y sesenta del siglo XX era muy común encontrar estas mesas a la entrada &lt;/ins&gt;de &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;bares y tascas españolas, donde los parroquianos tenían por costumbre apostar el vino o la consumición, y el que no afinaba &lt;/ins&gt;la &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;puntería pagaba&lt;/ins&gt;.&amp;lt;&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;ref name=&quot;deportesautoctonos&quot;&lt;/ins&gt;/&amp;gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;−&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;Jeu de palet universel mais particulièrement pratiqué en Bretagne}}&lt;/del&gt;&amp;lt;/&lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;ref&lt;/del&gt;&amp;gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-side-added&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;−&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;En el &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;Perú y Colombia&lt;/del&gt;, &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;los juegos carecen del elemento «vieja»&lt;/del&gt;, &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;que fuera introducido con el correr &lt;/del&gt;del &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;tiempo en &lt;/del&gt;la &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;Argentina&lt;/del&gt;, &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;convirtiéndose &lt;/del&gt;en &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;el objetivo más valioso del juego&lt;/del&gt;.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;En &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;la actualidad, &lt;/ins&gt;el &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;juego de la rana o sapo sigue siendo un pasatiempo popular en bares&lt;/ins&gt;, &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;clubes sociales&lt;/ins&gt;, &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;centros de jubilados y fiestas populares de ambos lados &lt;/ins&gt;del &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;Atlántico. Su fabricación ha evolucionado desde &lt;/ins&gt;la &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;madera artesanal hasta versiones metálicas más duraderas&lt;/ins&gt;, &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;y existen campeonatos oficiales &lt;/ins&gt;en &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;varios países. Diversas asociaciones de juegos autóctonos se ocupan de mantener viva esta tradición, considerada ya como un deporte con reglamentación y normas propias&lt;/ins&gt;.&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;&amp;lt;ref name=&quot;deportesautoctonos&quot;/&amp;gt;&lt;/ins&gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;== Descripción ==&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;== Descripción ==&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;

&lt;!-- diff cache key mw_dbes_wd:diff:1.41:old-476781:rev-476782:php=table --&gt;
&lt;/table&gt;</summary>
		<author><name>Rafael Minuesa</name></author>
	</entry>
	<entry>
		<id>https://es.hispanopedia.com/index.php?title=Sapo_(juego)&amp;diff=476781&amp;oldid=0</id>
		<title>Sapo (juego)</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://es.hispanopedia.com/index.php?title=Sapo_(juego)&amp;diff=476781&amp;oldid=0"/>
		<updated>2026-05-10T07:14:03Z</updated>

		<summary type="html">&lt;p&gt;Página creada con «{{Ficha de juego |título        = Juego de la rana o sapo |imagen        = Game_of_Frog_at_Chicha_Bar_in_Peru_Sacred_Valley.jpg |pie_de_imagen = Mesa de juego del sapo en &lt;a href=&quot;/wiki/Cuzco&quot; title=&quot;Cuzco&quot;&gt;Cuzco&lt;/a&gt; |jugadores     = 2 o más |edades        = 9 o más |estrategia    = Juego de precisión |complejidad   = Media-alta |habilidades   = Puntería, precisión }}  &lt;a href=&quot;/wiki/Archivo:Juego_de_la_Rana.jpg&quot; title=&quot;Archivo:Juego de la Rana.jpg&quot;&gt;miniatura|Modelo español de mueble de la rana.&lt;/a&gt; Archivo:Juego del Sapo I.jpg|miniatura|En Hispa…»&lt;/p&gt;
&lt;p&gt;&lt;b&gt;Página nueva&lt;/b&gt;&lt;/p&gt;&lt;div&gt;{{Ficha de juego&lt;br /&gt;
|título        = Juego de la rana o sapo&lt;br /&gt;
|imagen        = Game_of_Frog_at_Chicha_Bar_in_Peru_Sacred_Valley.jpg&lt;br /&gt;
|pie_de_imagen = Mesa de juego del sapo en [[Cuzco]]&lt;br /&gt;
|jugadores     = 2 o más&lt;br /&gt;
|edades        = 9 o más&lt;br /&gt;
|estrategia    = Juego de precisión&lt;br /&gt;
|complejidad   = Media-alta&lt;br /&gt;
|habilidades   = Puntería, precisión&lt;br /&gt;
}}&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
[[Archivo:Juego de la Rana.jpg|miniatura|Modelo español de mueble de la rana.]]&lt;br /&gt;
[[Archivo:Juego del Sapo I.jpg|miniatura|En Hispanoamérica se lo conoce como juego del sapo (Perú, Ecuador, Bolivia, Uruguay y Argentina), o rana (Colombia).]]&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
El &amp;#039;&amp;#039;&amp;#039;juego de la rana&amp;#039;&amp;#039;&amp;#039; (en [[España]] y [[Chile]]), &amp;#039;&amp;#039;&amp;#039;juego del sapo&amp;#039;&amp;#039;&amp;#039; (en [[Perú]], [[Uruguay]], [[Ecuador]], [[Bolivia]]&amp;lt;ref&amp;gt;{{Cita noticia|apellido=Montoya|nombre=Víctor|título=El juego del sapo|url=https://www.paginasiete.bo/revmiradas/2017/5/7/juego-sapo-136221.html|fecha=7 de mayo de 2017|fechaacceso=27 de marzo de 2019|periódico=Página Siete|fechaarchivo=27 de marzo de 2019|urlarchivo=https://web.archive.org/web/20190327191731/https://www.paginasiete.bo/revmiradas/2017/5/7/juego-sapo-136221.html|deadurl=yes}}&amp;lt;/ref&amp;gt;[[Argentina|y Argentina]]), o simplemente &amp;#039;&amp;#039;&amp;#039;rana&amp;#039;&amp;#039;&amp;#039; o &amp;#039;&amp;#039;&amp;#039;bolirana&amp;#039;&amp;#039;&amp;#039;&amp;lt;ref&amp;gt;[https://boliranasyc.com/pages/historia-y-evolucion-de-las-boliranas-en-colombia Historia y evolución de las boliranas en Colombia] Boliranas Y&amp;amp;C&amp;lt;/ref&amp;gt; (en [[Colombia]]), es un juego de lanzamiento de precisión múltiple donde se intenta introducir un determinado número de fichas, bolas metálicas, argollas o discos de hierro («tejos» en España y Bolivia)&amp;lt;ref&amp;gt;{{Cita noticia|apellidos=Clavijo Román|nombre=Juan|título=Juegos tradicionales de la Llajta: la Rayuela y el Sapo|url=http://www.lostiempos.com/actualidad/cultura/20160417/juegos-tradicionales-llajta-rayuela-sapo|fecha=17 de abril de 2016|fechaacceso=27 de marzo de 2019|periódico=Los Tiempos}}&amp;lt;/ref&amp;gt; o de [[bronce]] (en Perú y Argentina) en los múltiples agujeros que existen en la mesa del sapo o rana. Algunos de ellos tienen obstáculos que dificultan la precisión del lanzamiento.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
La mesa es de madera, aunque también hay metálicas. En la parte superior tiene varios agujeros, en el centro un sapo o rana sentado(a) con la boca abierta, delante de la misma un molino, a los lados dos puentes y dos agujeros, y por detrás tres agujeros. Las fichas suelen ser de acero. Las partidas a menudo se celebran a diez tiradas. Si la ficha entra en la boca del sapo o rana se obtiene el máximo puntaje.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
Algunos atribuyen el origen de este juego a una antigua leyenda inca. En esta cultura los sapos eran venerados por sus poderes mágicos. En los días festivos se arrojaban piezas de oro en los lagos, diciendo que si un sapo saltaba y comía la pieza, este se convertía en oro y se le concedía un deseo al tirador.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
En homenaje a tantos deseos hechos realidad, el inca mandó construir un gran &amp;#039;&amp;#039;sapu&amp;#039;&amp;#039; de oro, con el cual se divertía toda la realeza. Era un juego de suspenso y destreza, donde la danza y la alegría se mezclaban en un solo rito: &amp;#039;&amp;#039;pukllay sapu&amp;#039;&amp;#039; (&amp;#039;jugar sapo&amp;#039;).&amp;lt;ref&amp;gt;{{Cita web|url=https://books.google.com.bo/books?id=94lXDwAAQBAJ&amp;amp;pg=PT505&amp;amp;lpg=PT505&amp;amp;dq=bolivia+frog+game&amp;amp;source=bl&amp;amp;ots=IlMKXMzwy7&amp;amp;sig=ACfU3U36i0iXCSmNoc8VK-Jl6ajOVTOK1w&amp;amp;hl=es&amp;amp;sa=X&amp;amp;ved=2ahUKEwiP0a-xiqPhAhVRaq0KHfNAD28Q6AEwEXoECAcQAQ#v=onepage&amp;amp;q=bolivia%20frog%20game&amp;amp;f=false|título=Ancient Technology in Peru and Bolivia}}&amp;lt;/ref&amp;gt;&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
Desde hace tres siglos se conoce en Francia, el juego llamado &amp;#039;&amp;#039;le Tonneau&amp;#039;&amp;#039; que no es otra cosa que tonel o barril, elemento que era utilizado para la estructura del juego, luego el juego comenzaría a llamarse &amp;#039;&amp;#039;le Jeu de la  Grenouille&amp;#039;&amp;#039;, rana en francés, mismo que se halla inscrito en el listado de Patrimonio cultural e inmaterial de Francia.&amp;lt;ref&amp;gt;{{Cita web|url=https://www.pci-lab.fr/index.php?option=com_fichesinventaire&amp;amp;view=fiche&amp;amp;Itemid=389&amp;amp;id=135|título=Le jeu de la grenouille.&lt;br /&gt;
Jeu de palet universel mais particulièrement pratiqué en Bretagne}}&amp;lt;/ref&amp;gt;&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
En el Perú y Colombia, los juegos carecen del elemento «vieja», que fuera introducido con el correr del tiempo en la Argentina, convirtiéndose en el objetivo más valioso del juego.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
== Descripción ==&lt;br /&gt;
[[Archivo:Juego de la Rana (2).jpg|miniatura|Detalle de una rana.]]&lt;br /&gt;
* &amp;#039;&amp;#039;&amp;#039;Fichas&amp;#039;&amp;#039;&amp;#039;: 5-10 discos, tejos, bolas o argollas de bronce o hierro.&lt;br /&gt;
* &amp;#039;&amp;#039;&amp;#039;Número de jugadores&amp;#039;&amp;#039;&amp;#039;: ilimitado.&lt;br /&gt;
* &amp;#039;&amp;#039;&amp;#039;Puntaje ganador&amp;#039;&amp;#039;&amp;#039;: según acuerdo de los participantes.&lt;br /&gt;
* &amp;#039;&amp;#039;&amp;#039;Agujeros válidos&amp;#039;&amp;#039;&amp;#039;: la boca del sapo o rana y los agujeros circulares sobre la parte superior o superficie de juego. No forman parte del juego los recipientes frontales para determinar el puntaje del tiro a donde llegan las ficha que previamente hayan ingresado por un agujero válido.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
;Reglas&lt;br /&gt;
* Cada jugador lanzará las fichas, moneda consecutivamente, una vez terminado su turno, se procede a contabilizar el puntaje alcanzado.&lt;br /&gt;
* Solo se contabilizan fichas ingresadas por los agujeros válidos.&lt;br /&gt;
* Se lanzará por turnos hasta que un jugador alcance en su turno un puntaje igual o superior al acordado. Si terminada la ronda de juego, uno o varios jugadores han igualado o superado el puntaje acordado, ganará el jugador que haya obtenido un puntaje mayor o en caso de empate, se procede a un nuevo lanzamiento entre los finalistas.&lt;br /&gt;
* Una vez lanzadas las fichas, bajo ningún pretexto se podrá volver a lanzar fichas independientemente de donde hayan caído.&lt;br /&gt;
* Queda prohibido acercarse, distraer o cruzar cuando un jugador está lanzando.&lt;br /&gt;
* El mayor puntaje se obtiene ingresando una ficha en la boca del sapo/rana, si sucede se suele gritar: «¡Sapo/peo!».&lt;br /&gt;
* Dependiendo del número de jugadores se pueden dividir las fichas entre ellos en el momento de comenzar la partida o como se ha dicho, cada jugador dispondrá de la totalidad de fichas para vencer a sus oponentes.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
== Importancia cultural ==&lt;br /&gt;
En Bolivia el juego se lleva a cabo en espacios de socialización,&amp;lt;ref&amp;gt;{{Cita noticia|apellido=Ramírez|nombre=Ana|título=Recuperan 5 juegos de antaño|url=http://www.la-razon.com/sociedad/Evento-recuperan-juegos-antano_0_2064993505.html|fecha=5 de junio de 2014|fechaacceso=27 de marzo de 2019|periódico=La Razón}}&amp;lt;/ref&amp;gt; como patios, visitas a chicherías y otros eventos, también es usual que en la fiesta de Todos Santos al momento de despedir a las almas se juegue sapo, así como taba y tockola.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
== Referencias ==&lt;br /&gt;
{{reflist}}&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
== Enlaces externos ==&lt;br /&gt;
* [https://juegodelarana.com/ El juego de la rana] Historia del juego de la rana&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
{{Control de autoridades}}&lt;br /&gt;
[[Categoría:Juegos de lanzamiento y puntería]]&lt;br /&gt;
[[Categoría:Cultura de Bolivia]]&lt;br /&gt;
[[Categoría:Cultura de Perú]]&lt;br /&gt;
[[Categoría:Cultura de Argentina]]&lt;br /&gt;
[[Categoría:Juegos de Colombia]]&lt;br /&gt;
[[Categoría:Juegos al aire libre]]&lt;br /&gt;
[[Categoría:Juegos tradicionales]]&lt;br /&gt;
[[Categoría:Anfibios en la cultura]]&lt;/div&gt;</summary>
		<author><name>Rafael Minuesa</name></author>
	</entry>
	<entry>
		<id>https://es.hispanopedia.com/index.php?title=Plantilla:Efem%C3%A9rides_-_10_de_mayo&amp;diff=476780&amp;oldid=408942</id>
		<title>Plantilla:Efemérides - 10 de mayo</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://es.hispanopedia.com/index.php?title=Plantilla:Efem%C3%A9rides_-_10_de_mayo&amp;diff=476780&amp;oldid=408942"/>
		<updated>2026-05-10T07:06:24Z</updated>

		<summary type="html">&lt;p&gt;&lt;/p&gt;
&lt;table style=&quot;background-color: #fff; color: #202122;&quot; data-mw=&quot;interface&quot;&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-marker&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-content&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-marker&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-content&quot; /&gt;
				&lt;tr class=&quot;diff-title&quot; lang=&quot;es&quot;&gt;
				&lt;td colspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;&quot;&gt;← Revisión anterior&lt;/td&gt;
				&lt;td colspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;&quot;&gt;Revisión del 09:06 10 may 2026&lt;/td&gt;
				&lt;/tr&gt;&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot; id=&quot;mw-diff-left-l1&quot;&gt;Línea 1:&lt;/td&gt;
&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot;&gt;Línea 1:&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;[[Archivo:Portrait_of_Amerigo_Vespucci.jpg|220px|miniaturadeimagen|derecha|[[Américo Vespucio]]]]&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;[[Archivo:Portrait_of_Amerigo_Vespucci.jpg|220px|miniaturadeimagen|derecha|[[Américo Vespucio]]]]&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;* &amp;#039;&amp;#039;&amp;#039;[[1026]]&amp;#039;&amp;#039;&amp;#039;.— En [[Califato de Córdoba|Córdoba]] (actual [[España]]) entran los generales [[amiríes]] [[Muyahid Al-Muwaffaq]] y [[Jairán]].&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;* &amp;#039;&amp;#039;&amp;#039;[[1026]]&amp;#039;&amp;#039;&amp;#039;.— En [[Califato de Córdoba|Córdoba]] (actual [[España]]) entran los generales [[amiríes]] [[Muyahid Al-Muwaffaq]] y [[Jairán]].&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;−&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;* &#039;&#039;&#039;[[1497]]&#039;&#039;&#039;.— Parte de [[&lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;Cadiz&lt;/del&gt;]] ([[España]]), [[Américo Vespucio]] en su primer viaje [[transatlántico]].&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;* &#039;&#039;&#039;[[1497]]&#039;&#039;&#039;.— Parte de [[&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;Cádiz&lt;/ins&gt;]] ([[España]]), [[Américo Vespucio]] en su primer viaje [[transatlántico]].&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;* &amp;#039;&amp;#039;&amp;#039;[[1503]]&amp;#039;&amp;#039;&amp;#039;.— En el [[Mar Caribe]], [[Cristóbal Colón]] y sus hombres llegan a las [[Islas Caimán]] y las bautizan &amp;#039;&amp;#039;[[Islas_Caimán#Exploración_Española|Islas de las Tortugas]]&amp;#039;&amp;#039;, debido a la gran cantidad de esos [[reptiles]] que encuentran.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;* &amp;#039;&amp;#039;&amp;#039;[[1503]]&amp;#039;&amp;#039;&amp;#039;.— En el [[Mar Caribe]], [[Cristóbal Colón]] y sus hombres llegan a las [[Islas Caimán]] y las bautizan &amp;#039;&amp;#039;[[Islas_Caimán#Exploración_Española|Islas de las Tortugas]]&amp;#039;&amp;#039;, debido a la gran cantidad de esos [[reptiles]] que encuentran.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;* &amp;#039;&amp;#039;&amp;#039;[[1547]]&amp;#039;&amp;#039;&amp;#039;.— Fallece [[Francisco de los Cobos y Molina]], [[Secretario de Estado]] del emperador [[Carlos I de España|Carlos I]], y una de las personalidades más influyentes y poderosas de su época en [[España]] (n. 1477).&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;* &amp;#039;&amp;#039;&amp;#039;[[1547]]&amp;#039;&amp;#039;&amp;#039;.— Fallece [[Francisco de los Cobos y Molina]], [[Secretario de Estado]] del emperador [[Carlos I de España|Carlos I]], y una de las personalidades más influyentes y poderosas de su época en [[España]] (n. 1477).&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;

&lt;!-- diff cache key mw_dbes_wd:diff:1.41:old-408942:rev-476780:php=table --&gt;
&lt;/table&gt;</summary>
		<author><name>Rafael Minuesa</name></author>
	</entry>
	<entry>
		<id>https://es.hispanopedia.com/index.php?title=Plantilla:Ficha_de_concilio_ecum%C3%A9nico&amp;diff=476779&amp;oldid=476775</id>
		<title>Plantilla:Ficha de concilio ecuménico</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://es.hispanopedia.com/index.php?title=Plantilla:Ficha_de_concilio_ecum%C3%A9nico&amp;diff=476779&amp;oldid=476775"/>
		<updated>2026-05-10T06:15:20Z</updated>

		<summary type="html">&lt;p&gt;&lt;/p&gt;
&lt;table style=&quot;background-color: #fff; color: #202122;&quot; data-mw=&quot;interface&quot;&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-marker&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-content&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-marker&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-content&quot; /&gt;
				&lt;tr class=&quot;diff-title&quot; lang=&quot;es&quot;&gt;
				&lt;td colspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;&quot;&gt;← Revisión anterior&lt;/td&gt;
				&lt;td colspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;&quot;&gt;Revisión del 08:15 10 may 2026&lt;/td&gt;
				&lt;/tr&gt;&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;4&quot; class=&quot;diff-multi&quot; lang=&quot;es&quot;&gt;(No se muestran 2 ediciones intermedias del mismo usuario)&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot; id=&quot;mw-diff-left-l43&quot;&gt;Línea 43:&lt;/td&gt;
&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot;&gt;Línea 43:&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;|seccion17     = {{#if:{{{concilio anterior&amp;lt;includeonly&amp;gt;|&amp;lt;/includeonly&amp;gt;}}}{{{concilio posterior|}}}|[[Concilio ecuménico#De la Iglesia Católica|Cronología]]}}&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;|seccion17     = {{#if:{{{concilio anterior&amp;lt;includeonly&amp;gt;|&amp;lt;/includeonly&amp;gt;}}}{{{concilio posterior|}}}|[[Concilio ecuménico#De la Iglesia Católica|Cronología]]}}&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;|datos18       = {{Ficha/Sucesión&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;|datos18       = {{Ficha/Sucesión&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;−&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;   |&lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;[[&lt;/del&gt;{{{concilio anterior&amp;lt;includeonly&amp;gt;|&amp;lt;/includeonly&amp;gt;}}}&lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;]]&lt;/del&gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;   |{{{concilio anterior&amp;lt;includeonly&amp;gt;|&amp;lt;/includeonly&amp;gt;}}}&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;   |{{{nombre&amp;lt;includeonly&amp;gt;|PAGENAME&amp;lt;/includeonly&amp;gt;}}}&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;   |{{{nombre&amp;lt;includeonly&amp;gt;|PAGENAME&amp;lt;/includeonly&amp;gt;}}}&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;−&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;   |&lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;[[&lt;/del&gt;{{{concilio posterior&amp;lt;includeonly&amp;gt;|&amp;lt;/includeonly&amp;gt;}}}&lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;]]&lt;/del&gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;   |{{{concilio posterior&amp;lt;includeonly&amp;gt;|&amp;lt;/includeonly&amp;gt;}}}&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;   |color=#FFF9BB}}&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;   |color=#FFF9BB}}&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;}}&amp;lt;noinclude&amp;gt;{{documentación}}&amp;lt;/noinclude&amp;gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;}}&amp;lt;noinclude&amp;gt;{{documentación}}&amp;lt;/noinclude&amp;gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;

&lt;!-- diff cache key mw_dbes_wd:diff:1.41:old-476775:rev-476779:php=table --&gt;
&lt;/table&gt;</summary>
		<author><name>Rafael Minuesa</name></author>
	</entry>
	<entry>
		<id>https://es.hispanopedia.com/index.php?title=Concilio_de_Toledo_de_597_(no_numerado)&amp;diff=476776&amp;oldid=0</id>
		<title>Concilio de Toledo de 597 (no numerado)</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://es.hispanopedia.com/index.php?title=Concilio_de_Toledo_de_597_(no_numerado)&amp;diff=476776&amp;oldid=0"/>
		<updated>2026-05-10T06:12:18Z</updated>

		<summary type="html">&lt;p&gt;Página redirigida a &lt;a href=&quot;/wiki/Concilio_de_Toledo_(597)&quot; title=&quot;Concilio de Toledo (597)&quot;&gt;Concilio de Toledo (597)&lt;/a&gt;&lt;/p&gt;
&lt;p&gt;&lt;b&gt;Página nueva&lt;/b&gt;&lt;/p&gt;&lt;div&gt;#REDIRECCIÓN [[Concilio de Toledo (597)]]&lt;/div&gt;</summary>
		<author><name>Rafael Minuesa</name></author>
	</entry>
	<entry>
		<id>https://es.hispanopedia.com/index.php?title=Plantilla:Ficha_de_concilio_ecum%C3%A9nico&amp;diff=476775&amp;oldid=476729</id>
		<title>Plantilla:Ficha de concilio ecuménico</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://es.hispanopedia.com/index.php?title=Plantilla:Ficha_de_concilio_ecum%C3%A9nico&amp;diff=476775&amp;oldid=476729"/>
		<updated>2026-05-10T06:11:25Z</updated>

		<summary type="html">&lt;p&gt;&lt;/p&gt;
&lt;table style=&quot;background-color: #fff; color: #202122;&quot; data-mw=&quot;interface&quot;&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-marker&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-content&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-marker&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-content&quot; /&gt;
				&lt;tr class=&quot;diff-title&quot; lang=&quot;es&quot;&gt;
				&lt;td colspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;&quot;&gt;← Revisión anterior&lt;/td&gt;
				&lt;td colspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;&quot;&gt;Revisión del 08:11 10 may 2026&lt;/td&gt;
				&lt;/tr&gt;&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot; id=&quot;mw-diff-left-l43&quot;&gt;Línea 43:&lt;/td&gt;
&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot;&gt;Línea 43:&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;|seccion17     = {{#if:{{{concilio anterior&amp;lt;includeonly&amp;gt;|&amp;lt;/includeonly&amp;gt;}}}{{{concilio posterior|}}}|[[Concilio ecuménico#De la Iglesia Católica|Cronología]]}}&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;|seccion17     = {{#if:{{{concilio anterior&amp;lt;includeonly&amp;gt;|&amp;lt;/includeonly&amp;gt;}}}{{{concilio posterior|}}}|[[Concilio ecuménico#De la Iglesia Católica|Cronología]]}}&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;|datos18       = {{Ficha/Sucesión&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;|datos18       = {{Ficha/Sucesión&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;−&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;   |{{{concilio anterior&amp;lt;includeonly&amp;gt;|&amp;lt;/includeonly&amp;gt;}}}&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;   |&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;[[&lt;/ins&gt;{{{concilio anterior&amp;lt;includeonly&amp;gt;|&amp;lt;/includeonly&amp;gt;}}}&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;]]&lt;/ins&gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;   |{{{nombre&amp;lt;includeonly&amp;gt;|PAGENAME&amp;lt;/includeonly&amp;gt;}}}&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;   |{{{nombre&amp;lt;includeonly&amp;gt;|PAGENAME&amp;lt;/includeonly&amp;gt;}}}&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;−&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;   |{{{concilio posterior&amp;lt;includeonly&amp;gt;|&amp;lt;/includeonly&amp;gt;}}}&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;   |&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;[[&lt;/ins&gt;{{{concilio posterior&amp;lt;includeonly&amp;gt;|&amp;lt;/includeonly&amp;gt;}}}&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;]]&lt;/ins&gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;   |color=#FFF9BB}}&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;   |color=#FFF9BB}}&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;}}&amp;lt;noinclude&amp;gt;{{documentación}}&amp;lt;/noinclude&amp;gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;}}&amp;lt;noinclude&amp;gt;{{documentación}}&amp;lt;/noinclude&amp;gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;

&lt;!-- diff cache key mw_dbes_wd:diff:1.41:old-476729:rev-476775:php=table --&gt;
&lt;/table&gt;</summary>
		<author><name>Rafael Minuesa</name></author>
	</entry>
	<entry>
		<id>https://es.hispanopedia.com/index.php?title=Arrianismo&amp;diff=476774&amp;oldid=116239</id>
		<title>Arrianismo</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://es.hispanopedia.com/index.php?title=Arrianismo&amp;diff=476774&amp;oldid=116239"/>
		<updated>2026-05-10T06:09:32Z</updated>

		<summary type="html">&lt;p&gt;&lt;/p&gt;
&lt;table style=&quot;background-color: #fff; color: #202122;&quot; data-mw=&quot;interface&quot;&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-marker&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-content&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-marker&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-content&quot; /&gt;
				&lt;tr class=&quot;diff-title&quot; lang=&quot;es&quot;&gt;
				&lt;td colspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;&quot;&gt;← Revisión anterior&lt;/td&gt;
				&lt;td colspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;&quot;&gt;Revisión del 08:09 10 may 2026&lt;/td&gt;
				&lt;/tr&gt;&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot; id=&quot;mw-diff-left-l1&quot;&gt;Línea 1:&lt;/td&gt;
&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot;&gt;Línea 1:&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;−&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;[[Archivo:Arius_püspök.jpg|miniatura|derecha&lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;|150px&lt;/del&gt;|Grabado de [[Arrio]] argumentando la supremacía de Dios Padre, y que el Hijo tuvo un comienzo, al haber tenido un verdadero nacimiento.]]&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;[[Archivo:Arius_püspök.jpg|miniatura|derecha|Grabado de [[Arrio]] argumentando la supremacía de Dios Padre, y que el Hijo tuvo un comienzo, al haber tenido un verdadero nacimiento.]]&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;El &amp;#039;&amp;#039;&amp;#039;arrianismo&amp;#039;&amp;#039;&amp;#039; ([[Koiné|griego]]: Ἀρειανισμός, &amp;#039;&amp;#039;Areianismós&amp;#039;&amp;#039;) es una doctrina cristológica atribuida al presbítero alejandrino [[Arrio]] (&amp;lt;abbr&amp;gt;ca.&amp;lt;/abbr&amp;gt; 256–336). Sostiene que [[Cristo|Jesucristo]] es el [[Hijo de Dios]], procedente del [[Dios Padre|Padre]], pero no eterno, sino engendrado en el tiempo. Una forma extrema de esta doctrina es la de [[Eunomio]], quien sostenía la total disimilitud entre el Hijo y el Padre. Hay que destacar que los arrianos no se denominaban de esta manera, se trata de un término empleado por los autodenominados ortodoxos.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;El &amp;#039;&amp;#039;&amp;#039;arrianismo&amp;#039;&amp;#039;&amp;#039; ([[Koiné|griego]]: Ἀρειανισμός, &amp;#039;&amp;#039;Areianismós&amp;#039;&amp;#039;) es una doctrina cristológica atribuida al presbítero alejandrino [[Arrio]] (&amp;lt;abbr&amp;gt;ca.&amp;lt;/abbr&amp;gt; 256–336). Sostiene que [[Cristo|Jesucristo]] es el [[Hijo de Dios]], procedente del [[Dios Padre|Padre]], pero no eterno, sino engendrado en el tiempo. Una forma extrema de esta doctrina es la de [[Eunomio]], quien sostenía la total disimilitud entre el Hijo y el Padre. Hay que destacar que los arrianos no se denominaban de esta manera, se trata de un término empleado por los autodenominados ortodoxos.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;

&lt;!-- diff cache key mw_dbes_wd:diff:1.41:old-116239:rev-476774:php=table --&gt;
&lt;/table&gt;</summary>
		<author><name>Rafael Minuesa</name></author>
	</entry>
</feed>